14-15 қыркүйек күндері Екатеринбург қаласында Халықаралық жастар фестивалі-2026 аясында «Росатом» мемлекеттік корпорациясының қолдауымен «Глобал Хакатом» халықаралық студенттік чемпионатының финалы өтті. Байқаудың ақтық кезеңіне Ресеймен бірге әлемнің 15 елінен ұлттық кезеңде жеңіске жеткен 80-нен астам студент қатысты. Биылғы финалдың негізгі тақырыбы – болашақтағы «атом қалаларының» келбетін қалыптастыру. Студенттік командалар 20 сағат бойы өз жобаларын әзірлеп, оларды қазылар алқасының алдында қорғауға дайындалды. Чемпионаттың қазылар алқасы құрамында FESCO көлік тобының, Белоярск атом электр станциясының, сондай-ақ «Росатом» мемлекеттік корпорациясының басқару құрылымына кіретін «Даму энергиясы» автономды коммерциялық емес ұйымының өкілдері болды. Қазылар студенттердің дайындық деңгейі мен ұсынған жобаларына жоғары баға берді. Халықаралық студенттік «Глобал Хакатом» чемпионатына қатысушылар мен жеңімпаздарды Ресей Федерациясы Президенті Әкімшілігі басшысының бірінші орынбасары Сергей Кириенко құттықтады, деп хабарлайды Ult АтомМедиаға сілтеме жасап.
Финал қорытындысы бойынша чемпион атағын Ресейдің «Ақыл-ойдан тыс» командасы жеңіп алды. Команда 2050 жылға дейін «Электроморск» атты «атом қаласын» құру және дамыту жобасын ұсынды. Екінші орынға Оңтүстік Африканың «Зулуленд университетінің ұжымы» командасы ие болды. Олар Африка құрлығының оңтүстік-шығысында 2050 жылға қарай кешенді болашақ «атом қаласын» құру тұжырымдамасын таныстырды. Үшінші орынды Қырғызстанның «Ядролық көшпенді» командасы иеленді. Команда автономды жүзбелі «атом қаласын» құру жобасын ұсынды.

Марапаттау рәсімі барысында арнайы аталымдар бойынша да жеңімпаздар анықталды. Венгрия командасы Жастар ісі жөніндегі федералдық агенттіктің арнайы аталымында жеңіске жетті. Сербия командасы Халықаралық жастар фестивалінің дирекциясы тағайындаған «Жастар энергиясы» арнайы жүлдесімен марапатталды. Ал Намибия командасына «Обнинск Тех» жобасы атынан арнайы сыйлық табысталды. Ел өкілдері 2027 жылы өтетін «Обнинск Тех» жазғы мектебіне қатысуға шақырту алды.
«Армандарыңыздың орындалуын, ал бүгін «Глобал Хакатом» чемпионатында дүниеге келген жобалардың шынайы өмірде жүзеге асуын тілеймін. Арманның ақиқатқа айналғанын көруден асқан қуаныш жоқ.
Сіздердің жобаларыңыз әлемді өзгертуге қабілетті. Бұл жерде олардың технологиялық жетістіктері мен ғылыми жаңалықтарынан гөрі, адамдарға қаншалықты пайда әкелетіні және елдеріңіздегі өмірді қалай өзгертетіні маңызды. Ең бастысы, бүгін біз мақтан тұтатын дүниелердің бәрі бір кездері біреудің арманы болғанын есте ұстауымыз керек», – деді Ресей Федерациясы Президенті Әкімшілігі басшысының бірінші орынбасары Сергей Кириенко.
«Сіздер бірегей тәжірибе жинадыңыздар, достар мен пікірлес адамдар таптыңыздар, үлкен халықаралық кәсіби қауымдастықтың бір бөлігіне айналдыңыздар. Атом технологияларының шекарасы жоқ. Оларды дамытып жатқан мамандар қауымдастығының да шекарасы жоқ. Қатысушылардың көпшілігі таныстырған жобалары бойынша жұмысын жалғастырып, атом технологияларын бейбіт мақсатта қолдануға және жаңа буынның «атом қалаларын» дамытуға елеулі үлес қосады деп шын жүректен үміттенемін.
Біздің ортақ технологиялық болашағымыз сіздердің қолдарыңызда. «Росатом» сіздер үшін әрдайым ашық. Біз сіздерді жобаларымызда және үлкен кәсіби отбасымызда күтеміз», – деді «Росатом» мемлекеттік корпорациясы бас директорының кадрлар жөніндегі орынбасары Татьяна Терентьева қатысушыларға.
«Росатом халықаралық желісі» бас директоры Егор Квятковскийдің айтуынша, «Глобал Хакатом» халықаралық чемпионаты – жас таланттардың басын қосатын бірегей алаң. «Ұлттық кезеңдер 15 елде өтті. Чемпионаттың географиясы жыл сайын кеңейіп, оны шын мәнінде жаһандық деңгейдегі шараға айналдырып келеді. Ол Оңтүстік-Шығыс Азиядан Латын Америкасына дейінгі әлемнің әр түкпірінен мыңдаған студентті біріктіреді.
Хакатондар жастарға өз білімін, білімі мен шығармашылық қабілетін көрсетуге, сондай-ақ бүгінде ірі корпорациялар мен әлем елдерінің үкіметтері алдында тұрған нақты мәселелерді шешуге мүмкіндік береді. Қатысушылар тұрақты даму, цифрлық трансформация, энергия тиімділігі және жоғары технологиялық шешімдерді күнделікті өмірге енгізу секілді бағыттарда жобалар әзірлейді. Мен бұл талантты жастардың бүгін ұсынып отырған идеялары болашақтың іргетасын қалап жатыр деп сенемін. Дәл осы жастардың тың көзқарасы мен батыл шешімдері ертеңгі әлемнің келбетін айқындайды», – деді Егор Квятковский.
Анықтама
«Глобал Хакатом» – студенттер 24 сағат ішінде атом энергетикасы саласындағы нақты мәселелердің шешімін іздейтін халықаралық чемпионат.
Бұл жоба биыл екінші рет ұйымдастырылып отыр. Чемпионат екі кезеңнен тұрады: ұлттық іріктеу кезеңдері және Ресейде өтетін үлкен финал.
Ұлттық кезеңдер Азия, Латын Америкасы, Еуропа және Африка құрлығындағы 15 елде ұйымдастырылды. Оның қорытындысы бойынша 15 ұлттық жеңімпаз команда «Глобал Хакатом» чемпионы атағы үшін Ресейде өткен финалда бақ сынады. Чемпионат 11-17 қыркүйек аралығында Екатеринбург қаласында өткен Халықаралық жастар фестивалі аясында ұйымдастырылды.
Байқауды «Росатом» мемлекеттік корпорациясы халықаралық ғылыми-білім беру орталығы «Обнинск Тех» аясындағы жұмыс шеңберінде өткізеді. Негізгі мақсат – жастар арасында атом технологиялары туралы білімді кеңінен насихаттау. «Обнинск Тех» – ядролық және сабақтас салалар бойынша білім беруге бағытталған халықаралық ғылыми-білім беру орталығы. Ол заманауи білім беру технологияларын дамыту орталығы, ресейлік жоғары технологиялық компаниялардың экспортқа бағытталған өнімдерін таныстыратын алаң, сондай-ақ конгресстер, көрмелер мен халықаралық мектептер өткізілетін орын ретінде қызмет етеді.
Ресей халықаралық сауда-экономикалық байланыстарын жүйелі түрде дамытып, достық қарым-қатынастағы елдермен ынтымақтастыққа басымдық беріп келеді. Сыртқы шектеулерге қарамастан, ел экономикасы экспорттық әлеуетін арттырып, әлемнің әр түкпіріне тауарлар, қызметтер мен шикізат жеткізуді жалғастыруда. Шетелдік серіктестермен бірлескен ірі энергетикалық жобалар да жүзеге асырылып келеді. «Росатом» бұл жұмыстарға белсенді қатысып отыр.