Qazaqstandyq ushaq basqa áýe kemesimen soqtyǵysyp, 349 adam qaza tapty

Qazaqstandyq ushaq basqa áýe kemesimen soqtyǵysyp, 349 adam qaza tapty
Foto: depositphotos.com

1996 jylǵy 12 qarashada Úndistan áýe keńistiginde azamattyq aviatsiia tarihyndaǵy eń qaiǵyly áýe apattarynyń biri boldy. Charhi-Dadri qalasyna jaqyn jerde Saudi Arabian Airlines áýe kompaniiasynyń jolaýshylarǵa arnalǵan Boeing 747 ushaǵy men qazaqstandyq Kazakhstan Airlines áýe kompaniiasynyń júk tasymaldaityn Il-76TD ushaǵy soqtyǵysty. Apat saldarynan eki ushaqtaǵy 349 adamnyń barlyǵy qaza tapty, dep habarlaidy ult.kz Tengrinews.kz basylymyna silteme jasap.

Shymkentten shyqqan ushaq

Il-76TD ushaǵy Shymkentten Delige baǵyt alǵan. Al Saudi Arabian Airlines áýe kompaniiasynyń Boeing 747 ushaǵy Deliden Dahranǵa ushyp bara jatqan. Eki ushaq ta osy aimaqtaǵy áýe qozǵalysyn baqylaityn bir dispetcherdiń jaýapkershilik aimaǵynda bolǵan.

Kazahstanskii Il-76TD. Foto airliners.net/Felix Goetting

Dispetcherdiń nusqaýy boiynsha qazaqstandyq Il-76TD ekipajy 4500 metr biiktiktegi áýe eshelonyna kóterilýi tiis edi. Alaida ushaq tómendeýin jalǵastyryp, belgilengen deńgeiden edáýir tómen túsken. Sol ýaqytta oǵan qarama-qarsy baǵytta Boeing 747 óz baǵytymen ushyp kele jatqan.

Ushaqtar áýede soqtyǵysty

Bir sátte eki áýe kemesiniń ushý traektoriiasy qiylysyp ketken. Il-76TD jolaýshylar tasymaldaityn Boeing 747 ushaǵymen úlken biiktikte soqtyǵysqan.

Soqqynyń kúshti bolǵany sonshalyq, eki ushaq ta is júzinde birden qirap qaldy. Ushaqtardyń synyqtary men qaza tapqandardyń deneleri Charhi-Dadri mańyndaǵy jerge qulaǵan.

Boeing 747 kompanii Saudi Arabian Airlines. Foto airliners.net/Andy kennaugh

Boeing 747 bortynda 312 adam bolǵan. Olardyń barlyǵy qaza tapty. Il-76TD ushaǵynda 37 adam bolǵan, olardyń eshqaisysy tiri qalmady. Jalpy qaza tapqandar sany - 349 adam.

Apatqa ne sebep boldy?

Tergeý nátijesinde qaiǵyly oqiǵaǵa Il-76TD ekipajynyń belgilengen biiktikti saqtamaýy negizgi sebepterdiń biri bolǵany anyqtaldy. Ushaq 4500 metrlik eshelonda qalýy tiis edi, alaida tómendeýin jalǵastyrǵan.

Yqtimal sebepterdiń biri retinde dispetcherdiń nusqaýlaryn túsinýge qatysty máseleler de qarastyryldy. Atap aitqanda, tergeý barysynda ekipaj músheleriniń aǵylshyn tilin jetkilikti deńgeide bilmeýi jáne osyǵan bailanysty dispetcherdiń nusqaýlaryn qabyldaýda qiyndyqtar týyndaýy zertteldi.

Foto ©REUTERS

Osylaisha, ekipajdyń qateligi, kommýnikatsiia máseleleri jáne áýe qozǵalysyn uiymdastyrýǵa bailanysty birneshe faktordyń qatar kelýi eki ushaqtyń ushý traektoriialarynyń qiylysýyna alyp keldi.

Apattyń saldary

Charhi-Dadri ústindegi apat Úndistan tarihyndaǵy eń iri aviatsiialyq apatqa jáne álemdegi adam ólimi eń kóp áýe apattarynyń birine ainaldy.

Qaiǵyly oqiǵa áýe kemeleri arasyndaǵy belgilengen eshelondardy qatań saqtaýdyń jáne ekipajdar men dispetcherler arasyndaǵy radiobailanystyń biryńǵai standarttaryn qoldanýdyń mańyzyn taǵy bir márte kórsetti. Osyndai oqiǵalardan keiin áýede soqtyǵysýdyń aldyn alý jáne áýe qozǵalysyn baqylaý boiynsha halyqaralyq talaptar odan ári jetildirile tústi.

Foto ©REUTERS/Kamal Kishore