Foto: QR MAM
Qoljazbalar jáne sirek kitaptar ulttyq ortalyǵynyń qory tarihi qundy muramen tolyqty, dep habarlaidy Ult.kz.
Ulybritaniia elshiligi Oksford ýniversitetiniń Bodlian kitaphanasynda saqtalǵan «MS. Arab. c. 90» shifrly qoljazbanyń 44a paraǵyndaǵy Orta Aziia kartasynyń kóshirmesin ortalyqqa tabystady.
Bul artefakt XI ǵasyrdaǵy kosmologiia men geografiiaǵa arnalǵan «Kitab garaib ál-fýnýn ýa mýliah ál-ýiýn» («Ǵylymdardyń ǵajaiyptary men kóz súisinerlik nárseler kitaby») atty anonimdi eńbektiń jalǵyz belgili nusqasyna tiesili.
Zertteýshilerdiń aitýynsha, qoljazba XII ǵasyrdyń sońynda – XIII ǵasyrdyń basynda Mysyrda jazylǵan. Kartanyń ereksheligi – onda Qazaqstan aýmaǵynda ornalasqan Jankent qalasy beinelengen. Orta ǵasyrlarda oǵyz memleketiniń astanasy bolǵan bul qala arabsha «Ál-kariia ál-hadisa» («Jańa qala») dep kórsetilgen. Sondai-aq kartada óńirdiń mańyzdy qalalary belgilengen.
2002 jyly satyp alynyp, keiin tolyq tsifrlanǵan qoljazba búginde islam geografiiasy men ortaǵasyrlyq kitap ónerin zertteýge arnalǵan asa qundy derekkózine ainaldy.
XI ǵasyrdaǵy bul karta Orta Aziia men Qazaqstan tarihyn jańa qyrynan tanytatyn mádeni ári ǵylymi mańyzy zor mura retinde baǵalanýda.
