1985 жылдың 12 тамызында Жапонияда болған Japan Airlines Flight 123 апаты авиация тарихындағы ең қайғылы оқиғалардың бірі ретінде есте қалды. Токионың Ханэда әуежайынан Осакаға бағыт алған Boeing 747 ұшағы әуеге көтерілгеннен кейін небәрі 12 минут өткенде жолаушылар үшін нағыз тозақ басталды, деп хабарлайды ult.kz.
Бортта қанша адам болған?
Бортта 509 жолаушы мен 15 экипаж мүшесі, барлығы 524 адам болған. Олардың басым бөлігі жазғы демалыстан қайтып келе жатқан отбасылар еді. Ешкім бірнеше минуттан кейін өмір мен өлімнің арасында қалатынын білген жоқ.
Ұшақ 7 мың метрден астам биіктікке көтерілген сәтте кенеттен жойқын жарылыс естілді. Салонда қысым әп-сәтте жоғалып, жолаушылардың оттегі маскалары төмен түсті. Артынша ұшақ қатты шайқалып, бір жағына қисая бастады.
Кейін анықталғандай, жарылысқа ұшақтың артқы қысым қалқанының (rear pressure bulkhead) жарылуы себеп болған. Бұл бөлшек жеті жыл бұрын болған басқа оқиғадан кейін сапасыз жөнделген екен. Жарылыс кезінде ұшақтың тік құйрығы жұлынып кетіп, төрт гидравликалық жүйенің барлығы істен шықты. Соның салдарынан алып лайнер толықтай басқарудан айырылды.
Соған қарамастан экипаж берілмеді. Тәжірибелі ұшқыштар ұшақты аман алып қалу үшін соңғы мүмкіндігіне дейін күресті. Олар басқару жүйесі істемей қалғандықтан, ұшақты тек қозғалтқыштардың тарту күшін өзгерту арқылы бағыттауға тырысты. Бұл авиация тарихындағы ең қиын жағдайлардың бірі болды.
Қорқынышты ұшақ апаты
Ұшақ 32 минут бойы тау мен аңғарлардың үстінде бейберекет ұшты. Кейде күрт төмен құлдилап, қайта көтерілді. Осы уақытта салонда үрей күшейіп, кейбір жолаушылар туыстарына арнап қоштасу хаттарын жаза бастаған. Кейін сол хаттардың бір бөлігі апат орнынан табылды.
Ақыры ұшақ Такамагахара тауына соғылып, бірнеше бөлікке бөлініп кетті. Соққының күшті болғаны сонша, лайнердің сынықтары орманға жүздеген метрге шашырап кеткен.
Апаттан кейін құтқарушылар апат орнына бірден жете алмады. Қараңғы түсіп кеткендіктен іздестіру-құтқару жұмыстары келесі таңға дейін кейінге қалдырылды. Мамандардың пікірінше, егер көмек дер кезінде жеткенде, ауыр жараланған жолаушылардың бір бөлігін аман алып қалуға мүмкіндік болған.
Қанша адам көз жұмды?
Қайғылы оқиға салдарынан 524 адамның 520-сы қаза тапты. Тек төрт әйел ғана тірі қалды. Олардың ішінде 12 жастағы қыз да болған. Бұл – бір ғана ұшақтың қатысуымен болған әлемдегі ең ірі авиациялық апат саналады.
Тергеу бірнеше айға созылды. Сарапшылар апаттың басты себебі жеті жыл бұрын жүргізілген сапасыз жөндеу жұмысы екенін анықтады. Сол оқиғадан кейін Boeing компаниясы мен авиакомпанияларда техникалық бақылау талаптары күшейтіліп, ұшақтардың қысым жүйесін тексеру тәртібі түбегейлі өзгертілді.
Арада ондаған жыл өтсе де, Japan Airlines Flight 123 апаты авиация тарихындағы ең қорқынышты әрі ең ауыр трагедиялардың бірі ретінде аталады. Бұл оқиға техникалық қауіпсіздік талаптарын сақтамаудың қаншалықты орны толмас салдарға әкелуі мүмкін екенін бүкіл әлемге көрсетті.
