Qasym-Jomart Toqaev jasandy intellekt jáne derekterge taldaý jasaýdyń ózekti máselelerine arnalǵan «Artificial Intelligence Journey» atty onlain konferentsiiada sóz sóiledi.
90 elden 28 myńnan astam adam qatysqan bul shara álem boiynsha biylǵy eń iri konferentsiia boldy, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordanyń resmi saityna silteme jasap.
«Master event» Jasandy intellekt: bolashaqqa jaýapkershilikpen qaraý» taqyrybynda ótken plenarlyq talqylaýǵa Memleket basshysymen qatar Resei Federatsiiasynyń Prezidenti Vladimir Pýtin qatysty. Jiynǵa «Sberbank» BAQ prezidenti, basqarma tóraǵasy German Gref moderatorlyq etti.
Qazaqstan Prezidenti óz sózinde álem ekonomika, qaýipsizdik, meditsina, saiasat siiaqty adam qyzmetiniń baǵyttaryn qamtityn jasandy intellekt, mashina arqyly oqytý jáne neirondyq jeliler dáýirinde ómir súrip jatqanyn atap ótti. Onyń pikirinshe, bul ózgeristerdi COVID-19 pandemiiasy kezinde qarapaiym adamdar da sezindi.
– Bul bizge moiyn burýǵa mursha bermei, zamanaýi tehnologiialar jetektep apara jatqan múldem jańa álem. Ol jarqyn keleshek pe, bulyńǵyr bolashaq pa? Keleshek urpaqqa ne qaldyratynymyz? Bul bizdiń – injenerlerdiń, IT-mamandarynyń, ekonomisterdiń, ásirese, saiasatkerlerdiń jumylǵan kúsh-jigerine bailanysty, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Memleket basshysy búgingi tańda jasandy intellektiniń keskinine qarap-aq, aýrýdy anyqtap, diagnoz qoiýǵa, adam ómirin saqtap qalýǵa múmkindik beretinin aitty.
Prezident sarapshylardyń boljamdarynan mysal keltirdi. Olardyń aitýynsha, jasandy intellektiniń qoldanylýy qaýipti infektsiialary bar aýrýlardyń kelesi tolqynyn 18 ai buryn anyqtaýǵa múmkindik jasaidy. Bul kúrdeli jaǵdaiǵa daiyndalý úshin aitarlyqtai ýaqyt beredi.
Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstannyń jasandy intellekt tehnologiiasyn órkendetýdi jáne úlken derekterge taldaý jasaýdy damýdyń negizgi basymdyqtarynyń biri retinde anyqtaǵanyn jetkizdi. Onyń pikirinshe, geografiialyq turǵydan úlken memleketterge el ishinde «tsifrlyq teńsizdikti» tómendetý jáne «tsifrlyq aglomeratsiia» mańyzdy bolmaq.
Memleket basshysy jiyn qatysýshylaryna Qazaqstanda tsifrlyq tehnologiialardy engizý jóninde qabyldanǵan sharalar jáne pandemiia kezinde olardyń atqarǵan mańyzdy róli týraly aitty. Máselen, bul – memlekettik qyzmetterdi qashyqtan usyný, qashyqtan biregeilendirý jáne áleýmettik járdemaqy alý úshin shottardy ashý siiaqty qyzmetterge qatysty.
Sonymen qatar Qazaqstan Prezidenti memlekettik basqarý júiesin jaqsartýda, memlekettik saiasattardy iske asyrýdyń sapasyn arttyrýda aqparattyq tehnologiialardy qoldanýǵa múddeli ekenin bildirdi. Sondai-aq faktilerge negizdelgen saiasatty qalyptastyrýda jáne ony tiimdi iske asyrýda aýqymdy derekterdi tsifrlandyrý men olardy taldaýdyń rólin atap ótti.
Prezident óz sózinde naqty ýaqyt tártibinde derekterdiń bolýy, sondai-aq tolyq emes nemese anyq emes aqparatqa negizdelgen boljam jasaý kezinde jasandy intellektiniń kómegi qabyldanatyn sheshimderdiń sapasyn túbegeili ózgertýi múmkin ekenin aitty.
Memleket basshysy málimdegendei, Qazaqstanda qazirgi ýaqytta úlken derekterdi jinaqtaýǵa jáne irikteýge arnalǵan jańa tásilderdiń «Data-Driven Government» tujyrymdamasyn engizý jumystary júrgizilýde.
Qasym-Jomart Toqaev tiisti ekojúieni josparly engizýdiń qajettigi týraly málimdedi. Onyń aqparatyna sáikes, Nazarbaev Ýniversitetiniń bazasynda Aqyldy júieler jáne jasandy intellekt institýty quryldy. Atalǵan Institýt Dúniejúzilik bankpen birlese otyryp, jeke zerthanasy, derekterdi óńdeýdiń zertteý ortalyǵy jáne jasandy intellektini damytýdyń ǵylymi parki bar ulttyq klaster qurýdy josparlap otyr.
Sonymen qatar Prezident Qazaqstan Úkimeti, «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵy jáne Dúniejúzilik ekonomikalyq forým arasynda «Astana» HQO platformasyndaǵy jáne quzyretindegi Tórtinshi ónerkásip revoliýtsiiasynyń úlestes ortalyǵyn ashý týraly kelisimniń bar ekenin aitty. Atalǵan ortalyq innovatsiialyq jobalardy iske asyrý salasy boiynsha retteýshilik normalardy damytý maqsatynda Ortalyq Aziianyń memlekettik qurylymdaryn, biznesi men indýstriialyq áriptesterin biriktiredi.
Qazaqstandaǵy tsifrlandyrý úderisi taqyrybyn jalǵastyra otyryp, Prezident elimiz úshin jańa tehnologiialardy qoldaný – maqsat emestigin, azamattardyń ómirin jáne biznesti jaqsartýdyń tásili ekenin atap ótti. Onyń pikirinshe, tsifrlandyrý jáne jasandy intellekt tehnologiialaryn damytý sán qýý emes, ulttyq básekege qabilettilikke qol jetkizýdiń basty quraly.
– Memleket mashina siiaqty jumys isteýi tiis, bul durys. Alaida, shyn máninde, halyq únine qulaq asatyn memleket jáne memlekettik qyzmetshilerdiń boiynda empatiia, ýaiymdaý sezimi bolýy kerek. Olar azamattarmen ózara is-qimylǵa resýrstardy kóbirek jumsaýy tiis, – dep atap ótti Qasym-Jomart Toqaev.
Sonymen qatar Prezident konferentsiia qatysýshylarynyń nazaryn jasandy intellektini damytý jáne engizý kezinde eskerilýi tiis syn-qaterlerge aýdardy. Onyń aitýynsha, óńdeletin aqparattyń úlken bóligi qupiia bolǵan jaǵdaida jeke málimetterdiń qaýipsizdigi men olardy qorǵaý máselesi týyndaidy. Memleket basshysynyń pikirinshe, atalǵan máseleni sheshý úshin onyń teńgerimin tabý qajet.
Qasym-Jomart Toqaev sózin jalǵastyra kele, jasandy intellektini qaqtyǵystar, geosaiasi teketirester kezinde «qarý» retinde qoldaný múmkindigin aitty. Qaýipsizdiktiń qalyptasqan qurylymyndaǵy jáne qarýlanýdy baqylaýdaǵy syn-tegeýrinder kibertehnologiialardaǵy jáne jasandy intellekt salasyndaǵy teketirester nátijesinde shielenise túsýi múmkin.
Osyǵan bailanysty kúshti damyǵan tehnologiialary bar keibir memleketter, saiasi odaqtar jáne tipti, jeke korporatsiialar erekshe mártebege úmitker bolyp, ózge memleketterdi óz sharttaryn qabyldatýǵa májbúrleýi múmkin degen boljam aitty.
Prezident álemniń saiasi basshylaryna jasandy intellekt tehnologiialaryn adamǵa jáne onyń quqyqtaryn buzýǵa qarsy qoldanbaý týraly Memorandýmdy qabyldaý múmkindigin oilastyrýdy usyndy. Memleket basshysy aitqandai, mundai qujat adamzat úshin moraldyq-etikalyq pakt jáne jasandy intellekt pen ony ázirleýshiler úshin úzildi-kesildi imperativ bolýy múmkin.
– Bizdiń mindetimiz osyndai sipattaǵy keri áserlerdi boldyrmaý sharalaryn qalyptastyrý. Jańa zamannyń tabysy bizdiń jańa tehnologiialarǵa engizetin adamgershilik deńgeiine táýeldi bolmaq. Mashinalar men robottardyń oilaý protsesteri syndarly baǵytta ǵana damýy tiis, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Prezident sózin qorytyndylai kele, jasandy intellekti durys qoldanǵan kezde bizge barynsha úilesimdi ári baisaldy damýǵa múmkindik beretin qural bolatynyn atap ótti.
Memleket basshysy plenarlyq pikir almasý aiasynda moderator men sarapshylar qoiǵan birqatar saýaldarǵa jaýap berdi.
