Qazaqstanda bilikti mamandarǵa degen suranys joǵary deńgeide saqtalyp otyr. QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministrliginiń derekterine sáikes, eldegi kadr tapshylyǵy ásirese densaýlyq saqtaý, ónerkásip, IT jáne tehnikalyq salalarda aiqyn baiqalady, dep habarlaidy ult.kz.
Densaýlyq saqtaý salasyndaǵy kadr tapshylyǵy
Qazirgi ýaqytta eń joǵary suranysqa ie salalardyń biri – meditsina. Resmi statistikaǵa sáikes, bos jumys oryndary men kandidattardyń araqatynasynda úlken alshaqtyq bar:
- Akýsher-ginekologtar: 469 bos ornyna – nebári 100 túiindeme;
- Pediatrlar: 448 bos ornyna – 139 túiindeme;
- Anesteziolog-reanimatologtar: 300 bos ornyna – 75 túiindeme.
Budan bólek onkolog, neonatolog jáne endokrinolog mamandaryna da suranys joǵary.
Jumysshy jáne injenerlik mamandyqtardyń mańyzy
Ónerkásiptiń, infraqurylymnyń damýy men kásiporyndardy jańǵyrtý tehnikalyq mamandarǵa degen qajettilikti arttyrdy. Eńbek naryǵynda bilikti elektrikter, mehanikter, slesarlar, dánekerleýshiler, mashinister, qurylysshylar men júrgizýshiler jetispeidi. Sonymen qatar óndiristik protsesterdi avtomattandyrý jónindegi mamandar men injenerlerge suranys artyp keledi.
Sandyq tehnologiialar salasynda da básekelestik joǵary: baǵdarlamalyq qamtamasyz etýdi ázirleýshiler men JI (jasandy intellekt) quraldaryn meńgergen IT-mamandar tapshy.
2035 jylǵa deiingi boljam jáne jańa múmkindikter
Uzaq merzimdi boljamǵa súiensek, 2035 jylǵa deiin Qazaqstan ekonomikasyna 2,9 million maman qajet bolady. Bul suranystyń jartysynan astamy dál osy jumysshy kásipterine tiesili.
Suranysqa sai kadrlardy daiarlaý úshin memleket birqatar sharalardy qolǵa alýda:
- Suranysqa ie mamandyqtar tizimi keńeidi: 2026 jyly bul tizim 51-den 174-ke deiin artty. Oǵan biotehnologiia, injeneriia, jasyl jáne atom energetikasy baǵyttary engizildi.
- Dýaldy oqytý júiesi: Búginde 552 kolledjdiń 138 myń stýdenti dýaldy bilim alýda. Oǵan 11 myńǵa jýyq kásiporyn qatysady.
- Nysanaly tapsyrys: 43 myń stýdent jumys berýshilerdiń tikelei tapsyrysy boiynsha oqyp jatyr.
Sarapshylardyń aitýynsha, eńbek naryǵyndaǵy másele kadrlardyń jalpy jetispeýshiliginen emes, bar biliktiliktiń ekonomika talaptaryna sáikes kelmeýinen týyndap otyr. Osyǵan bailanysty qysqa merzimdi qaita daiarlaý baǵdarlamalary men praktikalyq daǵdylardy damytýǵa basymdyq berilýde.