Qazaqstanda 10 monoqalany damytýǵa 1,7 trln teńge jumsalmaq

Qazaqstanda 10 monoqalany damytýǵa 1,7 trln teńge jumsalmaq

Foto: primeminister.kz

QR Úkimetiniń qaýlylarymen Jańatas, Qarataý jáne Ridder qalalaryn áleýmettik-ekonomikalyq damytýdyń 2023-2027 jyldarǵa arnalǵan keshendi josparlary bekitildi, dep habarlaidy "Ult aqparat" primeminister.kz saityna silteme jasap.

Osylaisha, 10 monoqalanyń áleýmettik-ekonomikalyq jaǵdaiyn jaqsartý boiynsha naqty maqsattar belgilengen. Buǵan deiin Ministrler kabineti Altai, Arqalyq, Balqash, Jitiqara, Lisakovsk, Serebriansk jáne Stepnogorsk qalalary boiynsha keshendi josparlar qabyldaǵan edi.

10 keshendi jospar aiasynda 608 tarmaqtan turatyn is-sharalar iske asyrý kózdelgen. Onyń ishinde densaýlyq saqtaý, bilim berý, sport, injenerlik infraqurylym, shaǵyn jáne orta biznes, agroónerkásiptik keshen nysandaryn salý jáne jóndeý, zamanaýi jabdyqtardy satyp alý qarastyrylǵan. Sondai-aq osy maqsattarǵa 1,7 trln teńge bólý josparlanǵan.


Mysaly, Jańatas qalasynda respýblikalyq jáne jergilikti biýdjet, sondai-aq basqa da kózder esebinen 75 is-sharany iske asyrýǵa 3 mlrd teńgeden astam qarajat josparlanǵan. Qarataýda shamamen 50 mlrd teńge – biýdjetten tys aqsha.

Arqalyq qalasynda Maiatas klasteriniń ken oryndaryna geologiialyq zertteý júrgizilgennen keiin taý-ken baiytý kombinatyn salý josparlanyp otyr. Quny 315 mlrd teńge bolatyn joba 1,2 myń jumys ornyn ashýǵa múmkindik beredi. Arqalyqty áleýmettik-ekonomikalyq damytýdyń keshendi jospary Qostanai oblysynyń Amangeldi jáne Jangeldi aýdandaryn damytý jónindegi is-sharalarmen tolyqtyrylǵan.


Al Balqash qalasynda Keshendi jospardy iske asyrý nátijesinde ónerkásip óndirisiniń naqty kóleminiń indeksi 8,5%-ǵa, óńdeýshi ónerkásibiniń úlesi 90%-dan kem emes ósip, negizgi kapitalǵa salynǵan investitsiia 57 mlrd teńge bolady dep kútilýde. Shaǵyn jáne orta biznes nysandarynyń sany, olardyń ónimderiniń kólemi jáne jumys oryndary biraz kóbeimek. Al áýejai rekonstrýktsiialanǵannan keiin týrister aǵyny men iskerlik belsendilik 4 ese artady dep boljanyp otyr. 2027 jylǵa deiin atmosferaǵa taralatyn ziiandy shyǵaryndylar 78,5 myń tonnadan 50,2 myń tonnaǵa deiin azaiady dep kútilip otyr.


Aqmola oblysynyń Stepnogorsk qalasynda ónim shyǵarýdy 71 mlrd teńgeden 90 mlrd teńgege deiin, al aýyl sharýashylyǵyndaǵy JIÓ kólemin 10%-ǵa arttyrý kózdelip otyr. 3,5 myń jańa jumys orny qurylatyn bolady. Meditsina qyzmetkerleri jańa meditsinalyq kolledjde daiyndalatyn bolady. Ortalyq qalalyq aýrýhanaǵa kúrdeli jóndeý jáne tehnikalyq jaraqtandyrý jumystary júrgiziledi. Sondai-aq jylýmen jáne elektrmen jabdyqtaý men káriz jelileriniń tozý deńgeiin tómendetý josparlanyp otyr. 15 aýla aýmaǵyn abattandyrý esebinen balalarǵa qolaily jaǵdai jasalady. 

Eske sala keteiik, Memleket basshysy monoqalalarǵa qatysty memlekettik saiasatty qaita qaraý, olardyń odan ári damýyna jáne eń bastysy, onda turatyn azamattarǵa qoldaý kórsetýdi tapsyrdy.

Qasym-Jomart Toqaev 27 monoqalanyń árqaisysynyń turaqty ekonomikalyq ósimnen bastap toqyraýǵa deiin damý perspektivalary ártúrli ekenin atap ótti. Olardyń keibiri naryqqa beiimdelip, ekonomikasyn ártaraptandyryp úlgerdi. Biraq jalpy damý jolyndaǵy teńgerimsizdik aiqyn. 

Osyǵan bailanysty Ulttyq ekonomika ministrligi monoqalalardy damytýda keshendi tásildi qoldaný maqsatynda, sondai-aq jańa sharalardy júieleý jáne iske asyrý úshin tiisti Jol kartasyn ázirlep jatyr.

Jol kartasynda Monoqalalardy memlekettik qoldaý sharalarynyń biryńǵai tizbesin, Áleýmettik-ekonomikalyq damytýdyń keshendi josparlaryn ázirleý, indýstriialyq aimaqtar men ozyq damý aýmaqtaryn qurý jáne t.b. máseleler kózdelgen.

Aita keteiik, Qazaqstanda 89 qala bar, onyń 27-si – 1,4 mln halqy bar monoqalalar. Olar ónerkásip ónimderiniń shamamen 40%-yn óndiredi.

Ekonomikany ártaraptandyrý maqsatynda 5 monoqalada 2 806 jumys ornyn asha otyryp 214,3 mlrd teńge somaǵa 14 «zákirlik» joba iske asyrylýda.