2021 jylǵy 2-3 naýryzda Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń shaqyrýymen Qyrǵyz Respýblikasynyń Prezidenti Sadyr Japarov Qazaqstan Respýblikasynda memlekettik saparmen boldy, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordaǵa silteme jasap.
Dostyq pen senim sipatynda ótken kelissózder barysynda memleket basshylary strategiialyq áriptestik pen odaqtastyqty odan ári nyǵaitý keleshegin talqylady, sondai-aq, óńirlik jáne halyqaralyq kún tártibindegi ózekti máseleler jóninde pikir almasty.
Prezidentter Qazaqstan Respýblikasy men Qyrǵyz Respýblikasynyń baýyrlastyq jáne tatý kórshilik qarym-qatynastaryn damytý men nyǵaitýdaǵy Qazaqstan Respýblikasynyń Tuńǵysh Prezidenti – Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń atqarǵan tarihi rólin, sondai-aq, onyń Ortalyq Aziiadaǵy óńirlik kooperatsiiany damytýǵa qosqan orasan zor úlesin airyqsha atap ótti.
Memleket basshylary ǵasyrlar boiy dostyq, tatý kórshilik jáne baýyrlas halyqtardyń ózara rýhani bailanystaryna negizdelgen saiasi, saýda-ekonomikalyq jáne mádeni-gýmanitarlyq salalardaǵy qazaq-qyrǵyz qarym-qatynastarynyń oń qarqyn alýyna qanaǵattanatyndaryn atap ótip, sondai-aq, 1997 jylǵy 8 sáýirdegi Qazaqstan Respýblikasy men Qyrǵyz Respýblikasy arasyndaǵy Máńgilik dostyq týraly sharttyń jáne 2003 jylǵy 25 jeltoqsandaǵy Qazaqstan Respýblikasy men Qyrǵyz Respýblikasy arasyndaǵy Odaqtastyq qarym-qatynastar týraly sharttyń erejelerin basshylyqqa ala otyryp, tómendegini málimdeidi:
Teńdik, ózara senim, syilastyq jáne bir-biriniń múddelerin eskerý negizinde dostyq, strategiialyq áriptestik jáne odaqtastyqtyń qazaq-qyrǵyz qarym-qatynastaryn keshendi nyǵaitý jolyndaǵy baǵdarynyń myzǵymastyǵyn rastaidy.
Buryn qol jetkizilgen, onyń ishinde, Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevtyń 2019 jylǵy 27 qarashada Qyrǵyz Respýblikasyna jasaǵan memlekettik saparynyń qorytyndylary boiynsha ýaǵdalastyqtardy birlese júzege asyrý mańyzdylyǵyn atap ótedi.
Qos memleket arasyndaǵy qarym-qatynastardyń qarqyndy damýy úshin belsendi saiasi dialogtyń mańyzdylyǵyn moiyndai otyryp, biik, joǵary jáne basqa deńgeilerdegi senimdi de syndarly dánekerliktiń odan ári óristeýin quptaidy.
Pandemiianyń jalǵasýy jaǵdaiynda koronavirýs infektsiiasyna qarsy birlesken is-qimyldy jandandyrý mańyzdylyǵyn atap ótti. Osy turǵydan qyrǵyz tarapy Qazaqstan Respýblikasynyń járdemi men kómek kórsetýge ázirligi, sonyń ishinde, gýmanitarlyq sipattaǵy qoldaýy úshin rizashylyq bildirdi.
Epidemiologiialyq talaptardy saqtaý qajettigin moiyndai otyryp, taraptar memleketterdiń aýmaǵy arqyly azamattardyń jáne kólik quraldarynyń tranziti men erkin qozǵalysy úshin kelisilgen sharalardy qabyldaý mańyzdylyǵyn atap ótedi.
Saýda-ekonomikalyq yntymaqtastyq salasyndaǵy ekijaqty qarym-qatynastardy odan ári keńeitýdi, taýarlar men qyzmetter boiynsha ózara saýda qurylymyn ósirý men ony ártaraptandyrýdy qamtamasyz etýdiń erekshe mándi ekenin rastaidy.
Ónerkásip, gidroenergetika, otyn-energetikalyq keshen, jer qoinaýyn paidalaný, aýyl sharýashylyǵy, óńdeý sektory, logistika salasynda, jol-kólik infraqurylymy men bank salasyndaǵy kooperatsiialyq jobalardy iske asyrýǵa baǵyttalǵan iskerlik bailanystardy jan-jaqty keńeitý qajettigin atap kórsetedi.
Investitsiialyq ózara yqpaldastyqty odan ári damytý, investitsiialardy tartýǵa qolaily jaǵdailar jasaý jáne olardy memlekettik deńgeide qorǵaý mańyzdylyǵyn atap ótedi. Taraptar investitsiialardy jan-jaqty qoldaý tetikterin jetildirý boiynsha sharalar qabyldaýǵa shynaiy nietti ekenin bildiredi.
Qyrǵyz Respýblikasy EAEO-daǵy Qazaqstan Respýblikasy tóraǵalyǵynyń basymdyqtaryna qoldaý bildiredi. Osy turǵydan Taraptar eýraziialyq ekonomikalyq integratsiia, sonyń ishinde, tosqaýylsyz, alyp tastaýlar men shekteýlersiz, taýarlar, kórsetiletin qyzmetter, kapital jáne ortaq eńbek naryqtarynyń áleýetin tolyqtai ashyp kórsetýge baǵyttalǵan sharalardy ázirleýde sanitarlyq, veterinarlyq jáne fitosanitarlyq sharalar boiynsha ózara yqpaldastyqty nyǵaitý, ónerkásiptik keshenderdiń básekege qabilettiligin arttyrý jáne basqa da baǵyttarda ortaq ádistemelerdi qalyptastyrý mańyzdylyǵyn atap ótedi.
Memleketterdiń kólik-tranzittik áleýetterin odan ári damytý, sondai-aq, tsifrlandyrý jáne aqparatpen almasý, onyń ishinde, memlekettik qyzmet kórsetý salalarynda birlesken jobalardy iske asyrý múmkindikterin talqylady.
Taraptar shekara mańy yntymaqtastyǵynyń áleýetin ashyp kórsetý maqsatynda Birinshi Óńiraralyq qazaq-qyrǵyz forýmyn ótkizýge múddeli ekenin rastaidy.
Ortaq ekonomikalyq keńistik jaǵdaiynda taýarlardyń Qazaqstan men Qyrǵyzstan aýmaqtary arqyly bógetsiz ótýin qamtamasyz etý úshin qazaq-qyrǵyz memlekettik shekarasynda logistikalyq ortalyq qurýdy tezdetý boiynsha Úkimetterge tiisti tapsyrma berildi.
Ortalyq Aziia elderiniń ekologiialyq jáne energetikalyq qaýipsizdigi boiynsha syndarly yntymaqtastyqqa jáne strategiialyq áriptestik, senim, tatý kórshilik, teńdik jáne bir-biriniń múddelerin eskerý negizinde sý-energetika resýrstaryn keshendi paidalanýǵa ózara qyzyǵýshylyq bildiredi.
Óńirlik kooperatsiianyń ózekti máseleleri boiynsha ustanymdardyń uqsastyǵyn jáne Ortalyq Aziiadaǵy senimdi, turaqtylyq pen qaýipsizdikti nyǵaitýǵa járdemdesýge umtylystaryn rastaidy.
Óńirishilik yntymaqtastyqtyń barlyq salalarynda besjaqty ózara yqpaldastyqty jandandyrý úshin qolaily jaǵdai týdyratyn Ortalyq Aziia memleketteri basshylarynyń Konsýltativtik kezdesýleri formatyn odan ári damytýdyń basym mánge ie ekendigin erekshe atap kórsetedi. 2021 jyly Ortalyq Aziia memleketteri basshylarynyń kezekti Konsýltativtik kezdesýin Qyrǵyz Respýblikasynda epidemiologiialyq jaǵdai turaqtalǵannan keiin ótkizýdiń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Taraptar BUU, EQYU, TMD, EAEO, ShYU, UQShU, TMYK, IYU jáne basqa da halyqaralyq uiymdar sheńberinde syndarly dialogty jalǵastyrý qajettiligi týraly ortaq pikir bildiredi.
Aziiadaǵy ózara is-qimyl jáne senim sharalary jónindegi Keńestiń (AÓSShK) áleýetin damytýǵa, sonyń ishinde, ony tolyqqandy halyqaralyq uiymǵa ainaldyrýǵa nietti ekenderin bildirip, qos memleket úilestirýshileri bolyp tabylatyn AÓSShK Adami ólshemin damytýǵa kelisti.
Ortalyq Aziia memleketteri ekonomikalarynyń neǵurlym turaqty damýyna yqpal etetin, 2021 jyly Qyrǵyz Respýblikasynda ótkizilýi josparlanǵan Eýropalyq Odaq – Ortalyq Aziia birinshi ekonomikalyq forýmnyń eleýligin atap kórsetedi.
Halyqaralyq terrorizmge, ekstremizmge, esirtkiniń zańsyz ainalymyna, transulttyq uiymdasqan qylmysqa, halyqaralyq qaýipsizdikke tónetin basqa da syn-tegeýrinder men qaterlerge qarsy kúres máselelerinde ekijaqty jáne kópjaqty deńgeidegi birlesken kúsh-jiger arttyrýdyń mańyzdylyǵyna nazar aýdarady.
Qos halyqtyń mádeni-tarihi jáne tildik ortaqtyǵyn eskerip, ǵylym, bilim berý, densaýlyq saqtaý, mádeniet, týrizm, sport jáne basqa da salalardaǵy yntymaqtastyqty odan ári damytýǵa beiildiligin rastaidy. Taraptar birlesken bilim berý jáne ǵylymi-tehnikalyq baǵdarlamalardy iske asyrýdy jalǵastyrýǵa nietti.
Qazaqstan Respýblikasy men Qyrǵyz Respýblikasynyń Táýelsizdikteriniń 30 jyldyǵyn merekeleýge orailastyrylǵan aldaǵy mereitoi is-sharalarynyń mańyzdylyǵyn atap ótedi.
Birlesken televiziialyq jobalar, kórmeler, festivalder jáne ózge de mádeni is-sharalar ótkizý turǵysynan járdem kórsetýge, ortaq tarihi jáne mádeni murany saqtaý men ilgeriletý maqsatynda kúsh-jiger biriktirýge ázirligin bildiredi.
Jýyq arada Abai Qunanbaevtyń Bishkekte, sondai-aq, Manas pen Shyńǵys Aitmatovtyń Nur-Sultanda eskertkishterin ornatý týraly ýaǵdalastyqtardyń erekshe mánge ie ekenin airyqsha belgilep ótedi.
Taraptar tabysty kelissózder men sapar barysynda qol qoiylǵan ekijaqty qujattar Qazaqstan Respýblikasy men Qyrǵyz Respýblikasy arasyndaǵy dostyq jáne odaqtastyq qatynastardy odan ári nyǵaitýǵa yqpal etetinin, sondai-aq, qol jetkizilgen ýaǵdalastyqtardy oidaǵydai iske asyrýǵa erekshe mán beredi.
Qyrǵyz Respýblikasynyń Prezidenti Sadyr Japarov qonaqjailyq kórsetkeni úshin Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti Qasym-Jomart Toqaevqa jáne barsha qazaq halqyna rizashylyǵyn bildirdi jáne jan-jaqty yntymaqtastyqty odan ári damytý maqsatynda Qazaqstan basshysyn ózine yńǵaily ýaqytta saparmen Qyrǵyz Respýblikasyna kelýge shaqyrdy.
Qazaqstan Respýblikasynyń Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev shaqyrýdy rizashylyqpen qabyl aldy. Sapardyń merzimderi diplomatiialyq arnalar arqyly kelisiletin bolady.
