Qazaq dárigerleriniń adam sengisiz erligi

Qazaq dárigerleriniń adam sengisiz erligi


Abylaihan men Ekaterina esimdi jas juptyń shańyraq kótergenderine segiz jyl. Ekeýiniń kóz qýanyshyna ainalǵan bes balasy bar. Úlken qyzdary jeti jáne bes jasta. Odan keiingi egiz uldary 2015 jyly 3 shildede ómirge kelgen. Egizderden keiin de taǵy bir uldy bolǵan.

Alaida, jas otbasy egiz uldary dúnie esigin ashqannan keiin taǵdyrdyń synyna ushyrap, taýqymet tartady. Sol bir shaqtardy Ekaterina bylai dep eske alady: «Uldarymdy ýaqytynan erte, alty ailyǵynda bosanyp qoidym. Perzanthanaǵa barǵanymda, dárigerler bosanatynymdy aitty. Árine, shala týǵandyqtan jiyrma eki kún boiy sábilerim jan saqtaý bóliminde jatty. Aldymen Ókpeni jasandy jeldetý apparatynda, odan soń SIPAP apparatyna aýystyrdy. Biraz ýaqyt ótkennen keiin Kývezden (inkýbator) shyǵyp, ekinshi kezeńge óttik. Ekinshi kezeńge ótken ýaqytta negizdi dárigerlerdiń, iaǵni otolaringologtyń, okýlistiń tekserisi bastaldy. Balalardyń kózin, qulaǵyn tekserdi. Sol ýaqytta bizge Kóz aýrýlary ǵylymi zertteý institýtynan Sharipova Ásel Úsenbaiqyzy degen dáriger keldi. Kóz aýrýlary institýtynyń dárigerleri qaladaǵy barlyq perzenthanalardy arnaiy aralap, shala týǵan balalardy tekseredi eken. Olardyń boiynda qandai da bir syrtqat belgileri bolsa, solardy anyqtaidy. Ásel Úsenbaiqyzy biz jatqan perzenthanaǵa kelip, meniń sábilerimdi tekserip, shala týǵan balalardyń retinopatiiasy degen diagnoz qoiyp, shuǵyl túrde ota jasaý kerektigin aitty».

Bul otanyń aty «kózdiń ishki tor qabyǵyna lazerli koagýliatsiia» dep atalady eken. Alǵashynda qoryqqan Ekaterina talai kúndi jylaýmen ótkizedi. «Biraq men dárigerge sendim. Bizge qoiylǵan diagnoz – kóz túbiniń jetilmeýi boldy. Sondyqtan basqa jaqtan dáriger izdeý, ózge elge aparý týraly oilaýǵa shamamyz da bolǵan joq. Sábilerime otadan bastap emniń barlyǵy tegin jasaldy. Aldymen ýzige túsirip, odan soń otaǵa daiyndadyq. Ramilime eki ota, al Músilimge bir ota jasady» deidi ol.

Dárigerlerge balalarynyń ómiri úshin qaryzdarmyn esepteitin Ekaterina dáriger Ásel Úsenbaiqyzy da, Kóz aýrýlary institýtyndaǵy basqa dárigerler men medbikeler de óz jumystaryn óte jaqsy biletin, naýqastarǵa nemquraily qaramaityn mamandar dep alǵysyn jaýdyryp otyr.  «Ásel Úsenbaiqyzy, máselen, meniń balalarymnyń kózin zaǵiptyqtan saqtap qaldy. Qudaiǵa shúkir, múlde kórmei qalǵan joq. Qazir ekeýi de kóredi. Retinopatiia toqtady. Árine, arnaiy kózildirik kiip júredi. Ary qarai kózildirikpen túzetemiz dep otyrmyz. Osynyń bári ózimizdiń dárigerlerdiń eńbegi, ýaqytynda qolǵa alyp, em jasaǵanynyń arqasy» deidi, Allaǵa myń da bir shúkirshilik aitqan ana.

Osy rette otandyq meditsinanyń jetistigi men biliktiligi shúbá keltirmegen Ekaterina: «Aýrýhanada menimen birge balalary syrqatpen týǵan analar jatty. Olar dárigerlerdiń sózin tyńdamai, otasyz-aq jazylyp ketemiz deitin. Ókinishke orai, sonyń saldarynan kóptegen sábilerdiń kózi múlde kórmei qaldy. Sondyqtan men ózimizdiń dárigerlerge imandai senemin jáne eńbekterin baǵalaimyn. Sol kezde balalarymdy aman alyp qalatynyna da sendim. Olardyń aitqanyn buljytpai oryndadym. Máselen, ǵalamtorda bir toptaǵy analar Reseige, Germaniiaǵa baryp ota jasattyq dep jazyp jatady. Biraq men olarmen ózimdi eshqashan salystyrǵan emespin. Sebebi, bizdiń jetken nátijemiz olardan kem emes. Olardyń arasynda diagnozy keshigip qoiylǵan, bizde emdelgisi kelmei júre berip, balalarynyń kózin soqyr qylyp alǵandar bar. Menińshe, olardyń kóbi Kóz aýrýlary institýtyna eshqashan júginbegen, onda Ásel Úsenbaiqyzy siiaqty bilikti dárigerler jumys isteitinin bilmeidi. Jalǵyz men emes, taǵy birneshe anany bilemin. Bir tanysymnyń egiz qyzyna Ásel Úsenbaiqyzy ota jasady. Qazir qyzdary júgirip júr. Ol da, ózge analar da qazaqstandyq dárigerlerdiń qyzmetine riza. Qazaqstandyq meditsina sheteldegi, Qytaidyń, Germaniianyń meditsinasynan eshqandai de kem emes. Kerisinshe, bizdegi emdelýshilerdiń kóbinde alǵys aitý sezimi joq siiaqty kórinedi maǵan. Biz, minekei, shetelge barmasaq ta, basqa eldiń dárigerlerine júginbesek te, óz dárigerlerimizdiń arqasynda sábilerimizdi qushaǵymyzǵa alyp, aman-esen ósip jatyrmyz. Sol úshin Kóz aýrýlary ǵylymi institýty men Ásel Úsenbaiqyzyna alǵys aitamyn» dep aǵynan aqtaryldy.