(Q.Qýanyshbaev atyndaǵy mýzykalyq drama teatryna 25 jyl tolýyna orai)
Aldan Smaiyl, Memlekettik syilyqtyń laýreaty, jazýshy
1990 jyldyń 10 mamyrynda Tselinograd qalasynda «Til jáne mádeniet» atty oblystyq qazaq qoǵamy quryldy da men sonyń tóraǵasy bolyp sailandym. Qoǵamnyń qurylýyna uiytqy bolǵan azamattarmen, atap aitqanda, oblystyq partiia komiteti men aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń jaýapty qyzmetkerleri Jeńis Káribaev, Qanat Qalievpen keńesip, negizgi mindet-maqsatymyzdy aiqyndadyq. Qala men oblystyń tarihi ataýyn qaitarý, qazaq mektepteri men balabaqshalaryn kóbeitý, ulttyq drama teatryn ashý sekildi birneshe iri sharalar belgilendi.
Qoǵamnyń tóraǵasy retinde oblys basshysyna kireiin, maqsat-múddemizdi aitaiyn dep oiladym. Alǵa qoiǵan mindetterdiń sheshýi, túptep kelgende, túgeldei sonyń yqylas-nietine táýeldi bolǵan soń, erterek keńesken jón.
Umytpasam, mamyrdyń 20-synda obkomnyń birinshi hatshysy Andrei Georgievich Braýn ótinishim boiynsha qabyldady. Atshaptyrym kabinettiń tórindegi ústelde kóileksheń otyr eken. Ornynan turǵan joq, sálemime basyn izedi de:
– Aita berińiz, – dedi.
Qoǵam qurylǵanyn, el jaǵalai qoldaǵanyn, halyqtyń talap-tilegi boiynsha osyndai da osyndai sharalardy qolǵa almaq bolyp, soǵan qam jasap jatqanymyzdy aittym.
– Keshirersiz, – dedi ol. – Bularyńyzdyń bári búginniń emes, keleshektiń isi.
Qala men oblystyń tarihi ataýyn qaitarý jónindegi máseleni alyp qaraiyq. Jaraidy, ádildik ornasyn, meniń qarsylyǵym joq. Biraq óńir turǵyndarynyń basym kópshiligi bul usynysty qoldamaidy. «Tselina» degen sóz tyń igerýshiler úshin qymbat sóz. Kerek deseńiz, qasietti sóz. Al teatrǵa kelsek, ony ashýǵa tarihi deimiz be, álde mádeni-rýhani deimiz be, naqty ári mándi sebep kerek.
– Ondai sebep bar, – dedim. Qala men oblysta alǵashqy qazaq drama úiirmeleri men tuńǵysh qazaq teatry qashan ashylǵanyn, qandai sebeppen qai kezde jabylǵanyn keńinen áńgimelep berdim.
Anyǵynda bul da bir qalyń tarih. Taratyp aitsam, Aqmola qalasynda qazaq drama úiirmesi 1913 jyly qurylǵan. Ony uiymdastyrǵan – Abdolla Asylbekov, alǵashqy qazaq pýblitsisteriniń biri.
Bizge jetken derekter boiynsha úiirme uzaq jumys istemegen, Abdolla Torǵaida bastalǵan ult-azattyq kóterilisine qatysýǵa attanady da taraidy.
Óńirdegi teatr óneriniń budan keiingi tarihy Aqmola qalasymen tikelei bailanysty. Shahardyń ótkenine qanyq el Sáken Seifýllinniń osynda «1917 jyldyń sáýirinde qoǵamdyq-saiasi jáne mádeni maqsat kózdegen «Jas qazaq» uiymyn qurǵanyn jaqsy biledi. Bul tolysyp kele jatqan talantty aqynnyń Sherýbai-Nuranyń boiyndaǵy Buǵyly mektebin ashyp, sonda bir jyl sabaq bergen soń, Aqmolaǵa qonys aýdarǵan kezi edi. Júrektegi jastyq jalyn, qanynda bar qairatkerlik qasiet tynym taptyrsyn ba, qala ómirine erekshe jigermen belsene aralasady. Qazaq jastaryn tóńiregine toptastyryp, rýhani azattyq, el men jer erkindigi jaily aita bastaidy. Sol ekpinmen «Baqyt jolyna» dramasyn jazady. Mine osy pesany «Jas qazaqtyń» músheleri 1918 jyly 1 mamyr merekesinde qoiǵan.
Eldiń sahna ónerine degen osynsha qushtarlyǵy aqyry jemisin berdi. 1919 jyly Aqmolada oblystyq orys-qazaq teatry ashyldy. Buǵan osy ýaqyt aralyǵynda «Tirshilik» gazetin shyǵaryp úlgergen Sákenniń ózi de, jurtty dúr silkindirgen alǵashqy dramasy da airyqsha yqpal etken edi.
Úshinshi jeltoqsanda shymyldyǵyn ashqan osy alǵashqy resmi teatrdyń turaqty sahnasy bolǵan joq. Ár jerge kóship-qonyp júrdi. 1923 jyly ǵana Halyq úii dep atalǵan, mýzei t.b. mádeni oshaqtar shoǵyrlanǵan ǵimaratqa ornyqty. Arada jeti jyl ótkende bul ǵimarat órtenedi.
Osydan soń teatr da jumysyn toqtatqan. Al halyqty qily zaman-alapat soǵys kútip tur edi. Er-azamat túgel maidanǵa attandy. Teatr akterleriniń kóbi birge ketti.
Oiyn-saýyqty osylai umytyp, kóńili kúpti bolǵan el 1942 jyly jaý qolynda qalǵan Voroshilovgradtan kóship kelgen teatrdyń qoiylymdaryna bara qoimady ma, álde qala qarjylandyrmady ma, turaqtamai Mahachkalaǵa ketedi. Kelesi 1943 jyly oblys basshylyǵy kútpegen jerden burynǵy orys-qazaq teatryn qaita ashady.
Qolaily úi de tabylady. Tóńkeriske deiin qyzdar seminariiasy bolǵan ǵimarat biiktetilip qaita salynady da teatrǵa basy bútin beriledi.
Ýaqyt zymyrap ótip jatty. Qyrǵyn soǵys ta jeńispen aiaqtaldy. El etek-jeńin jinap, beibit ómirdiń shýaǵyna bólene bastady. Er-azamaty maidannan esen-saý oralǵan shańyraqtar shalqar teńizdei shalqysa, qara qaǵaz alǵan qam kóńil oshaqtar eldiń amandyǵyn dátke qýat etti. Án alańsyz aitylyp, kúi kúrsinissiz shertilip, teatr da jańa jaidary kezeńge beiimdelip jatqan-dy. Kútpegen jerden qazaq tobyn jabý týraly qaýly qabyldanady. Sebebi – ol ózin ózi qarjylyq jaǵynan aqtamaǵan kórinedi.
Shyndyǵynda bul qurǵaq syltaý bolatyn. Biýdjetten qarjy bólinbei tek ózi tapqan aqshamen kún kórgen teatr bolǵan emes, áli kúnge joq. Kommýnistik rejim soǵysta jeńiske jetken soń soǵan deiin qylyshtyń júzimen júrgizilgen násildik alalaý saiasatyn qaita tiriltken-di. Ult tili, ulttyq mádeniet pen tarihqa myltyqsyz maidan ashylǵan.
Óńirdegi qazaq sahna óneri uzaq ýaqyt bir turyp, bir súrinip aqyry quryp tynsa, orys teatry dáýirlep kele jatqan-dy. Sol 1955 jyly oǵan proletariat jazýshylarynyń sardary Maksim Gorkii esimi berilip, qazirgi ǵimaratqa birjola ornyqty. 1909 jyly Aqmola ýezi qurylyp, qala basqarmasynyń bastyǵy iri kásipker S.Kýbrin seminariiaǵa arnap saldyrǵan bul úi teatrǵa laiyqtalyp kúrdeli jóndeýden ótkizildi, Máskeý men basqa da qalalardan sahna sheberleri shaqyryldy, barlyq kerek-jaraq tabyldy.
Qazaq teatry, mine osyndai shyrǵalańdy bastan keshirgen-di.
– Túsinikti, – dedi Andrei Georgievich, – aqsha tappady degen syltaýmen qasaqana jabylǵan qazaq teatryn qaita ashý kerek. Solai ma?
– Iá. Dál solai.
– Negizinde bul máselemen oblystyq atqarý komiteti ainalysýǵa tiis. Sondaǵylarǵa keńes túrinde aitaiyn. Zerttesin, kesip-pishsin.
Kóńil kónshitpeitin áńgime osymen bitti.
Erteńine qoǵam basqarmasynyń múshelerin jainadym. Obkomnyń eki hatshysynda bolǵan áńgimeni talqylap, Andrei Georgievichke baratyn aqsaqaldardyń tizimin jasadyq ta olarmen sol jerde habarlastyq. Biri kelisti, biri syltaýratty. Iriktei kele, qoǵamdyq uiymdardyń jetekshileri, oblystyq «Kommýnizm nury» gazetiniń bas redaktory, aǵa býyn ǵalymdar, «Til jáne mádeniet» qoǵamynyń basshylary bar top quryldy.
Arada aptadan astam ýaqyt ótti. Obkomda kúnde jiyn, kúnde keńes. Sóitip júrgende respýblikalyq qoǵam qurylady, uiymdastyrý jiyny ótedi. Oǵan oblystardan ókilder qatysady dep Almatyǵa shaqyrtty. Jasaqtaǵan tobymyzdy Braýn men sol jaqta júrgende qabyldapty. «Oblystyq atqarý komitetine buryn da aitqanmyn, taǵy da aitamyn» – dep qaitarǵan.
Osydan keiin keshikpei Braýnǵa barǵan topty atqarý komiteti tóraǵasynyń orynbasary Raýshan Qanapiianova shaqyrdy. Jaqsylyq shyǵar dep jelip jettik.
– Qazirgi jaǵdaidy bilesizder, – dep bastady ol áńgimeni. – Qiyn kúnderdi bastan keshirip jatyrmyz. Osyndai kezde teatr ashý aýyrǵa soǵatyn túri bar. Odan da respýblikadaǵy qazaq teatrlaryn jii shaqyryp turaiyq. Basqa da ulttyq óner oshaqtary jetkilikti, olar da keledi.
– Joq, – dedik japatarmaǵai. – Bizge tól teatr kerek. Eger máseleni ózderiń sheshpeitin bolsańdar, Almatyǵa baramyz. Bizde basqa amal qalǵan joq.
Obkomnyń birinshi hatshysy naqty tapsyrma bermegeni osydan belgili boldy. Ne isteimiz, oǵan taǵy da suranamyz ba dep júrgende Qaisar Omarov shaqyrdy. Álgi áńgimeni Andrei Georgievich estigenin, oilana kele Qairiden Káribaevqa qazaq qoǵamynyń usynysyn qoldaitynyn aitqanyn jetkizdi.
– Teatrdyń endigi taǵdyry sonyń qolynda, – dedi.
Osy tusta oblystyq atqarý komitetiniń tóraǵasy bolǵan Qairiden Káribaev Aqmola óńiriniń azamaty edi. Buǵan deiin Atbasar, Teńiz sekildi iri aýdandardy basqarǵan qazaqnamaiy adam. Durys sheshim qabyldar jáne kópke sozbas dedik. Anyǵynda solai boldy da. 1990 jylǵy 28-shildede oblystyq atqarý komitetiniń oblystyq qazaq mýzykaly-drama teatryn qurý týraly sheshimi shyqty.
Sol shaqta oblystyq atqarý komitetinde kadrlyq aýys-túiis te boldy. Raýshan Qanapiianova Máskeýge oqýǵa ketip, ornyna Sailaý Baibolov keldi. Bul azamatty birazdan biletinmin. Ulanǵaiyr qazaq dalasynyń shejireli óńirleriniń biri Ereimentaýda týyp ósken. Aimaqtyń tarihynan mol habary bar, basshylyq qyzmette ysylǵan ultjandy adam. Ol qajet kezimizde shaqyryp júrip, teatrdyń barlyq sharýasyn yń-shyńsyz tyndyryp jatty. Al jumys kóp edi. Óner shańyraǵyna úi kerek, qural-jabdyq kerek, basshy kerek…
Sol kúnderi Sailaýǵa Jambylbek esimdi teatr mamany shyǵyp, ózin bas rejisserlikke usynypty. Umytpasam qostanailyq-aý deimin. Men bul orynǵa Qaraǵandydaǵy Sáken Seifýllin atyndaǵy oblystyq drama teatrynyń bas rejisseri Jaqyp Omarov laiyq dedim. Ol oilana kele kelisti.
Bul tańdaýdyń ózindik sebebi bar edi. Qaraǵandy men Aqmolanyń arasy jaqyn. Jaqyp akterlerin ertip jyl saiyn keletin. Teatry joq qala qazaǵy úshin olardyń ár sapary mereke. Qoiylymdaryna halyq atkópir jinalady. Birde Aqan seri men Aqtoqtynyń, birde Shoqannyń, endi birde Záýreshtiń taǵdyryna kúiip-janady.
Mine, osylai kórshi shahar teatryna baýyr basqan edik. Ramazan, Serdesh, Qairat, Shámil, Keńes sekildi akterlerdiń týma talant ekeni kórinip turatyn. Aldyńǵy úsheýi ánge de júirik. Shyndyǵyn aitqanda Jaqypqa solar úshin de toqtaǵam.
Sailaýdyń kelisimin alǵan soń Qaraǵandyǵa habarlastym. Sáken Seifýllin atyndaǵy oblystyq drama teatry bas rejisseriniń qabyldaý bólmesine qońyraý shalǵam.
– Jaqań búginde bizde jumys istemeidi, – dedi telefon tutqasyn kótergen áiel.
– Qyzmetin aýystyrǵan ba?
– Iá.
– Qazir qaida?
– Almatydaǵy Áýezov atyndaǵy teatrda.
Ol jaq Shymkentke siltedi.
Shymkenttiń teatryndaǵylar onyń jumysta udaiy otyra bermeitinin, repetitsiiasy bolsa ǵana keletinin aitty. Telefonyn surap edim, jeke kabineti joq dedi. Sodan ózimniń meken-jaiymdy aityp, sálemimdi jetkizýdi ótindim.
Jaqyp erteńine habarlasty. Aqmolada teatr ashylǵanyn estigende:
– Men tez jeteiin, – dedi.
– Kelesiz, eger bizdiń bir shartymyzdy oryndasańyz, – dedim.
– Qandai?
– Qaraǵandy teatrynyń mańdaialdy akterlerin alyp kelesiz.
– Ol jaqtan ketip edim… Sóileseiin.
Arada úsh kún ótkende taǵy da qońyraýlatty.
– Men Tselinogradtyń temirjol vokzalynda turmyn. Jumys orynyń qai jerde? – dedi.
– Taba almassyz, ózim baraiyn, – dedim tań qalyp. Ol dál osylai eskertýsiz jetip keledi dep oilaǵan joq edim.
Sol kúni úide keń otyryp sóilestik. Qaraǵandydan nege ketkenin suraǵan joqpyn, ózi aitpady. Áńgimeniń uzyna boiynda osy saparynda Aqmolaǵa ornyǵatyndyǵyna senip kelgenin ańǵartýmen boldy. Oblys pen qala basshylaryna jolyqtyrýymdy ótindi. Men álgi shartty taǵy da esine saldym.
– Qaraǵandyǵa baryńyz, Ramazandarmen sóilesińiz, bizge kelýge kóndirińiz, – dedim.
Erteńine sol jaqqa júrip ketti de, arada eki kún salyp oraldy.
– Shartyń oryndalady, aitqan akterleriń túgel keledi, – dedi senimmen.
Ýáde – qudai sózi, aitqanymyzda turdyq, teatrdyń bas rejisseri bolyp taǵaiyndaldy. Iske qyzý kiristi. Sailaý Baibolov arqyly sharýasyn sátti tyndyryp jatty. Qalanyń orta tusyndaǵy erterekte salynǵan eki ǵimarattyń biri jataqhana, ekinshisi sheberhana túrinde berildi. Osydan keiin Qaraǵandydaǵy akterler de kele bastady. Olarǵa ýaqyt óte kele 15 páter berildi. Jaqyp tórt bólmeli úige kirdi.
Kóńili osylai jailanǵan Jaqyp Mádeniet ministrligi Tselinograd oblystyq atqarý komitetiniń ony bas rejisser etip taǵaiyndaý jónindegi sheshimin bekitýi kerek bolyp, Almatyǵa ketken-di.
Úige kelip keshki tamaq iship otyrǵanda telefon shyryldady. Qońyraýlatyp turǵan sol eken.
– Aldan, – dedi abyrjyp. – Ministrliktiń kollegiiasynan óte almadym. Qoldaý surap barǵan adamdarymnan qairan bolmady. Ne isteimiz?
Men ne istei alýshy edim, ministrlikte tamyr-tanysym joq. Ony basqaryp otyrǵan Qanat Saýdabaev ómirimde kórmegen adamym. Orynbasarlarynyń kim ekenin de bilmeimin.
Jaqypqa sony aityp edim, sharyldap qoia berdi.
– Qaitken kúnde de bir amalyn tabýymyz kerek. Braýnǵa aitqyzsań, ministrlik iliger edi, – dep qolaisyz qolqa saldy. Obkomnyń birinshi hatshysyna mundai ótinish aitý ábestik.
– Oǵan bara almaimyn, – dedim.
– Sonda meniń dalada qalǵanym ba? – dep kúiindi Jaqyp.
– Almatydaǵy birge oqyǵan jigittermen sóileseiin, sońyra habarlasyńyz, – dep zorǵa toqtattym.
Birazdan soń aqyn Nurlan Orazalinge telefon soqtym. Qazaq memlekettik ýniversitetiniń filologiia fakýltetin birge bitirgenbiz. Bes jyl jubymyz jazylǵan joq. Saǵat Áshimbaev, Áshirbek Kópishev, Sailaý Jumabekov, Ádilbek Taýasarov bárimiz tonnyń ishki baýyndai bite qainasyp ketip edik.
Nurlan úiinde eken.
– Jaishylyq pa, – dedi, – tún ishinde qońyraýlatyp jatsyń ǵoi.
Jaqyptyń habarlasqanyn, Mádeniet ministrliginiń kollegiiasynan ótpei qalǵanyn aittym.
– Sen bylai iste, – dedi Nurlan. – Jaqyp Almatyda aialdai tursyn. Men mán-jaidy bileiin. Aq ter, kók ter bolyp teatr ashyp jatyrsyńdar ǵoi, qolymnan kelgenin jasaimyn. Tek oǵan menimen sóileskenińdi, bolǵan áńgimeni aitpa. Habaryn ózim beremin.
Arada úsh kúndei ýaqyt ótti. Jaqyp jii qońyraýlatady. «Tosa turyńyz» – deimin. Sóitip júrgende Nurlan da habarlasty-aý.
– Máselesin sheshtim. Kollegiia músheleriniń betin beri qarattym, – dedi.
Budan ózge sóz qozǵaǵan joq. Ministrlik nege qyryn qaraǵanyn aitpady. «Ońaiǵa túspedi» – dedi de qoidy.
– Rahmet! – dedim. – Talai tabaldyryqty tozdyrǵan shyǵarsyń. Alla razy bolsyn!
* * *
Jaqyp qalaǵa kelgen soń habarlasqan joq, ózim izdedim.
– Teatrǵa Oktiabr kinoteatryn alyńdar dep jatyr. Birge baryp kóreiik, – dedim.
Sol jerde kezdestik. Almaty sapary jaily lám-mim demedi. Oblystyq, qalalyq atqarý komitetteriniń ókilderi, «Til jáne mádeniet» qoǵamynyń basqarma músheleri Qanat Qaliev pen Jeńis Káribaevtardy tostyq ta, olar kelgen soń ishke kirdik.
Salynǵanyna otyz-qyryq jyldan asqan ǵimarat tozypty. Kórermender zalynyń edeni syqyr-syqyr etedi. Oryndyqtar da eskirgen. Sahnanyń jaǵdaiy da osyndai. Qyzmet bólmeleri qarańǵy ári salqyn.
Jaqyp uzaq aralap: – Kúrdeli jóndeýden ótkizse, jarap qalar, – dedi.
– Muny bastan-aiaq jóndeýge qarjy tabylǵansha, qurylys jumystary bitkenshe qai zaman?! – dedi Jeńis. – Basqa ne bar, joǵarǵy jaqpen áli de aqyldasaiyq.
Bárimiz osyǵan toqtap Sailaý Baibolovqa keldik.
– Ortalyqtaǵy teatrǵa laiyq úi osy ǵana, – dedi ol. – Yńǵaiy keletin taǵy bir ǵimarat bar, «Sholpan» kinoteatry, ol shet jaqta.
– Temirjolshylar saraiy she? – dedi Qanat.
– Ol da tozǵan, ári ortalyqtan alys, – dep Jeńis qarsy boldy.
Oblystyq atqarý komitetiniń qazaq teatryn ashý jónindegi sheshimi shyqqannan keiin qoǵam basqarmasynyń osy jeńisimizge arnalǵan otyrysynda oǵan qai úi qolaily degen sóz qozǵalyp, kókeige bir oi uialap edi: Áli kúnge ishimde júrgen. Estigen ol: «Mynanyń deni durys pa?!» – dei me dep tartyna bergem! Sony osy jerde aitýǵa bekindim. Qolynda biligi de, yqpaly da bar komitet tóraǵasynyń orynbasary ne deidi eken, kóreiin.
– «Oktiabr», «Sholpan», Temirjolshylar saraiy dep basty qatyrmaiyq. Teatrǵa qalanyń qaq ortasyndaǵy qalalyq partiia komitetiniń úiin alyp bereiik.
Bári jalt qarady.
– Al kerek bolsa, – dedi Sailaý.
– Jyǵylsań nardan jyǵyl. Durys, – dedi Qanat.
– Osy oi kókeige qonǵannan keiin sonda baryp arnaiy qaradym. Eki júzden astam adamdyq akt zaly, onyń ortan qol sahnasy bar, qyzmet kabinetteri jetkilikti. Eń bastysy jańa, syńǵyrlap tur, – dedim.
– Ony men de bilemin, – dedi Sailaý. – Qalalyq partiia komitetin ornynan qalai qozǵaisyzdar?
– Bul ǵimarat áýelde qalalyq halyqtyń baqylaý komitetine arnalyp salynǵan. Partiia komiteti sony kóshirip, jiberip kirgen bolatyn. Oǵan deiin qazirgi aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń ǵimaratynda otyrdy. Sonda qaita barsyn, – dedim.
Osy kúnderge búgingi shaý tartqan kezdiń kózimen qarasam, jalyndap janyp júrippiz ǵoi. Bolmasty boldyryppyz, tynbasty tyndyryppyz. Aqyry bizdiń talabymyz qanaǵattandyryldy. Biraq ońaiǵa soqqan joq. Qalalyq partiia komitetiniń sol tustaǵy birinshi hatshysy Osipenko: – Tselinogradta on jeti myń kommýnist bar. Solardy ereýilge shyǵarsam da keńseni bosatpaimyn! – dep tiresip baqty. Oǵan qazaqqa júregi jibimeitin, áýelden qany qas ásire kommýnister julqyna qosyldy. Gorkii atyndaǵy orys drama teatryna kiriptar etpek boldy. «Sonda barsyn. Anda-sanda bir spektakl qoisa jetip jatyr» – dep shýlady. Biraq oiana bastaǵan eldiń aldynda aqyry tize búkti. Sol shaqta han saraiyndai kórinetin, shahardyń kindik tusyndaǵy jańa ǵimaratqa qazaq teatry saltanatpen kirdi.
* * *
Oryndalǵan ulttyq murattyń qýanyshy sheksiz ǵoi, shalqyp júrdik. Teatr ujymy da iske airyqsha qulshynyspen kiristi. Attai qalap alǵan akterlerimiz Ramazan, Serdesh, Qairat, Shámil jáne basqalary Jastar aýdany jaqtan jaily páter alyp, qustai ushyp júrdi. El alǵashqy spektaklge asyqty. Aiańdap ol kún de jetti. 1991 jylǵy 15 qarashada teatr shymyldyǵyn Ǵabit Músirepovtiń «Aqan seri – Aqtoqty» dramasymen ashty.
Bul kúnderi «Til jáne mádeniet» qoǵamy taǵy bir asa mańyzdy sharamen qyzý ainalysyp jatqan. Aqmola qalasy men oblystyń tarihi atyn qaitarý úshin halyqtan qol jinap, kóbine aýdandarda júrdik. Bir jaǵy Pavlodarmen shektesetin Sileti, Ereimen, ekinshi qiyry Qostanaimen qaptaldas Atbasar, soltústigi Kókshemen qonystas Bulandy, aralap shyǵý ońai emes.
Osylai at ústinde júrgende arada baqandai eki jyldyń ótip ketkenin ańǵarmappyz. Qala men óńirdiń baiyrǵy ataýy qaitqan 1993 jyly Almatydan Mádeniet ministrliginiń orynbasary Áshirbek Syǵai keldi. «Teatrda otyr, eldi jinap jatyr. Sizdi de shaqyrdy» degen soń bardyq. Aqmola oblysy ákiminiń orynbasary Svetlana Jalmaǵanbetova da sonda eken. Qaladaǵy ziialy qaýym ókilderi de júr.
Shaqyrylǵandardyń bas-aiaǵy jinalǵan soń kórermender zalyna baryp jaiǵastyq. Áshirbek qyzmetin, Aqmolaǵa qandai ótinish-tapsyrmamen kelgenin aitty. Teatrǵa Qalibek Qýanyshbaevtyń atyn berýdi usyndy. Biz Iliias Esenberlinge toqtap júrgenimizdi aittyq.
Ministrliktiń rýhtardy osylai teketirestirip qoiǵanyna renjidik. Isi qazaq qadirleitin Qalekeńdi qalai keýdeden iteresiń?! Barsha halyq qurmetteitin Ilekeńdi qalai shettetesiń?!
Alaida, aittym bitti degizetin bilik joq. Teatrǵa Qalybek Qýanyshbaevtyń esimi beriletin boldy, biraq bir shartpen. Kórnekti akterdiń 100 jyldyǵy qurmetine Jaqyp jáne beldi akterler marapattalýy kerek. Áshirbek solai bolatyndyǵyna sendirdi. Solai boldy da.
Búginde osyndai qily tarihy bar teatrǵa 25 jyl tolyp otyr. Zaman da, el de ózgerdi. Aqmola astanaǵa, teatr elordalyq sahna oshaǵyna ainaldy. Onyń endigi baianyn keiingi tolqyn jazyp jatyr.