"Arystannyń belgisi - artyna qarap aqyrmaidy, nar túieniń belgisi - qabyrǵasyn sókse de baqyrmaidy, naǵyz týǵan asyl er, qansha qasiret shekse de, qaiǵylanyp "ah" urmaidy"... Osy bir danalyq sóz - Islam ákámyzǵa arnalǵandai...
Arystandyǵy - ol shyn máninde Táýelsiz ulttyq ózbek memleketin qurdy... Lenindi tuǵyrynan qulatyp, keńestik kósemniń ornyna ózbek xalqynyń jańa ulttyq simvoly retinde álemniń 27 elin baǵyndyrǵan, adamzat tarixyndaǵy Uly qolbasshylardyń biri - Ámir Temirdi iemdendi... Latyn álipbiine birden kóship alyp, ózbek tilin óz elinde patsha til etti... "Qazaqta alǵash memlekettilikti ornatqan adam - Nazarbaev" degen Pýtinniń sózine masairap, biz qazaq xandyǵynyń 500 jyldyǵyn toilatyp jatqanda, ol "ózbek memlekettigine úsh myń jyl" dep, ózbek tarixyn qaita jazdyryp, ony oqýlyqtarǵa engizip, alysty tereńnen boljap, miyǵynan myrs kúlip otyrdy...
Nar túieligi - ol eshkimdi basyndyrǵan joq. "Esikten kelip - tór meniki, yldidan kelip - ór meniki" deitinderdiń bárin elinen qýyp shyqty... Syrtqa da, ishke de birdei , derbes, táýelsiz tastúiin saiasat júrgizdi... Kreml men Batys, Islam memleketin qurǵysy keletin dini tajaldar da óz oiyndarynyń qurbany qyla almady, qytyrlatyp shaǵyp tastaityn onyń "ońai jańǵaq" emes ekenin áýelden-aq uǵa qoidy... Kárimov - NATO-nyń áskeri bazasyn jaýyp tastap, Soros qoryn ketirdi, Eýroodaqtyń sanktsiialaryna bylq etpedi, GÝÝAM-nan múshelikten shyqty, OBSE-ni pysqyrmai, ODKB-ǵa da bailanyp qalmady, Qyrǵyzstanda reseilikterdiń áskeri baza ornatýyna qarsylyq bildirip, Eýraziialyq Odaqty mańyna jýytpady... "Na nekotoryh zarýbejnyh telekanalah otmechaiýtsia fakty voshvaleniia leninskih i stalinskih vremen, epohi SSSR. Nam nepriemlem takoi podhod. Ý nas est svoi pýt razvitiia, otvechaiýshii chaianiiam naroda. Ia hochý eshe raz zaiavit, chto vozvrata k takomý proshlomý ne býdet. Ýzbekistan nikogda ne voidet v obedineniia napodobie byvshego SSSR» —dedi Islam aqsaqal Parlament tórinde...
Eshbir elmen soǵyspady, talaspady, ózin álemdik deńgeidegi saiasatker ekenin dáleldeýge tyryspady, barlyq elmen teń dárejede balans saqtady... Ádette dilmársi keletin syrty sypaiy sheteldik qonaqtarǵa býdaqtatyp aqsha shashpady... Islam ekstremisterin qyryp tastap, Qyrǵyzstanmen aradaǵy 1000 shaqyrymǵa jýyq shekarasyn túgeldei temir sheńgelmen qorshap, Aýǵanstanmen shektesetin 112 shaqyrym shekarany 380 volttyq elektr toqpen qarýlap, Tájikstanmen shekaralas 1500 shaqyrym aýmaqty minalarmen bekitip, álemnen esigin tars jaýyp otyryp aldy...
Azamattyǵy - búkil álem ony "diktator" atap jatqanda, "ah" urmady... Shetke qol jaimai, ekonomikasyn ártaraptandyrýǵa atsalysyp, aýylsharýashylyǵyn damytty... Tekstil, jemis-jidek, avtomobil, poiyz, maqta, qara temiri, altyny men munai - gazyn shyǵardy... Eýraziialyq Odaqqa múshelikke enbese de, Reseimen saýda ainalymy boiynsha TMD elderiniń ishinde 4-shi orynda. Sońǵy 9 aida kókinis pen jemis-jidekti Reseige tasymaldaý 78,4 paiyzǵa ósken. "Gazprom" men "Ózbekmunaigaz" 4 mlrd tekshe metr kógildir otyndy eksporttaý jóninde ózara kelisim-shartqa otyrdy... Myqty, myǵym, sany men texnikalyq qýaty jaǵynan eshkimge des bermeitin ulttyq armiia qurdy. TsRÝ málimeti boiynsha, ulttyq áskeri potentsialy jónindegi reitingte ózbekter bizden bir adym alda. "Ózbek baiysa - tam salady" dep kúlsek, olar: "qazaq baiysa - astana salady" dep zildi ázilderimen bizdi sazǵa otyrǵyzdy... Táýelsizdiktiń basynda xalyq sany 19 mln edi, qazir 31 mlnǵa jetti, demografiialyq axýaldyń artýyna bailanysty, infraqurylymsyz salynǵan qyshlaqtaǵy eski úiler buzylyp, ornyna 150 sharshy metrlik zamanýi eki qabatty turǵyn úiler turǵyzyldy. 50 myń dollar aqsha 15 jylǵa azǵantai paiyzben nesiege berilip, milliondaǵan ózbek úili bop qaryq bop qaldy...
Dese de, kedeiliktiń kebisin kiip, ózge elde ultan bop júrgen ózbek kóp. Tek qana Reseide 1,9 mln eńbek migranttary tirkelgen. Tájikstan jáne Qyrǵyzstandaǵy sý daýy áli sheshilgen joq, bizben shekaralas aýmaqta shekarashylarymyzdyń ara-tura qaǵysyp qalatyn sátteri az emes. Narkotrafik, valiýta máselesi kúrdeli... Bul elde orta jáne shaǵyn biznesti júrgizý ońai emes. Ózbekstandaǵy adam quqyǵy men sóz bostandyǵyna, quqyq qorǵaý organdarynyń ozbyrlyǵyna tóbe shashyńyz tik turady, kórshige qarap, bizdegi saiasi axýalǵa shúkirshilik aityp qoiatynymyz taǵy bar... Ándijandaǵy qaqtyǵysta qaza tapqan 187 adamnyń ólimi - Táýelsizdiktiń qalyptasýy jyldary tarixyndaǵy qara tańba bop qalary xaq... Týǵan qyzy Gúlnármen taq talastyǵy men aqsha arazdastyǵy - ózbek lideriniń bedelin kótere qoimady, jemqorlyq atty indetpen kúreste azýly diktatordyń áli jetpegeni ámbege aian... "Transperensi interneshnl" xalyqaralyq uiymynyń reitingisi boiynsha Ózbekstan 150-shi orynda...
1996 -shy jyly IýNESKO-nyń sheshimimen "Ámir Temir jyly" toilanyp jatqan tusta, umytpasam, Frantsiiada sóilegen sózinde Islam Kárimovtyń "Ámir Temir - Eýropany saqtap qaldy" degeni bar-tyn, ózbek lideriniń 27 jyldyq el basqarýyn saraptai kelip, Islam Kárimov - Orta Aziiany IG sodyrlarynan saqtap qalǵan tulǵa degim keledi...
"Qatty jerge qaq turar, qairatty erge baq turar" degen... Islam aǵanyń birbetkei minezi, qaisarlyǵy men júrektiligi - álem kóz alartqan ien bailyqtyń iesi - Ortalyq Aziia aýmaǵynyń tutastyǵyna qalqan bolǵan negizgi faktor...
Jazylyp ketsin ózbektiń Ámir-Temiri...
Taýlar alystaǵan saiyn, biiktei túse me, qalai...Bizdiń endigi ýaiym - Kárimovtyń ornyna kim keledi? Kópjyldyq qalqan talqandalyp qalmai ma?
Baýyrlas elge bizden tilek - tek qana tynyshtyq bolsyn!
Dina Elgezektiń feisbýktegi jazbasynan
