Biyl qandai mamandyqtarǵa suranys saqtalady?

Biyl qandai mamandyqtarǵa suranys saqtalady?


Biyl kúzetshilerge, býhgalterlerge, satýshylarǵa jáne júrgizýshilerge suranys saqtalady, dep habarlaidy QazAqparat.

«Eńbek resýrstaryn damytý ortalyǵy» AQ Boljamdaý departamentiniń derekteri boiynsha Qazaqstanda osy jyly jaldamaly jumyskerlerdiń sany 6,8-6,9 mln adamdy quraidy. Jaldamaly jumyskerlerge suranys 188,6 myń adam bolady. Onyń jartysy jumystan shyǵatyn jaldamaly jumyskerlerdi almastyrý suranysyna sai keledi. Sonymen qatar, kúzetshiler, býhgalterler, satýshylar men júrgizýshiler eńbek naryǵynda eń tanymal bolyp, jappai suranysta qala beredi. 

«Óńirler boiynsha neǵurlym eleýli jiyntyq suranys jumystan shyǵatyn jaldamaly jumyskerlerdi almastyrý boiynsha suranysty eskergende Almaty qalasynda, sondai-aq Almaty jáne Jambyl oblystarynda oryn alady. Al salalar boiynsha bilim berý, aýyl sharýashylyǵy jáne saýda baǵyttarynyń qyzmetkerleri kóbirek talap etiledi», – dedi ERDO Boljamdaý departamentiniń direktory Dmitrii Shýmekov. 

Sarapshynyń aitýynsha, áielderdiń zeinetkerlik jasyn arttyrýdy eskere otyryp, jalpy eńbekke qabiletti jastaǵy halyq sany biyl 11,4 mln adamǵa(2021 jylǵy deńgeimen salystyrǵanda 98 myńǵa ósedi) jetedi. 

«Biyl jumys kúshiniń sany 9,2-9,3 mln adamdy quraidy. Iaǵni jalpy ótken jyldyń deńgeiinde saqtalady. Alaida, bizdiń boljamymyzsha, elimizdiń úsh iri qalasynda ekonomikalyq belsendi halyqtyń jiyntyq sany osy qalalardaǵy jastar úlesiniń artýy saldarynan jáne kóshi-qon sebepteri boiynsha 54 myń adamǵa ósedi», – dedi ol. 

Sondai-aq, boljamdarǵa sáikes, jumyssyzdar sany 461-465 myń adam deńgeiinde bolady. Al jumyssyzdyq deńgeii 5 paiyzdan aspaidy. 

Bilim berý júiesi tarapynan orta mektepti shamamen 261 myń adam bitiredi nemese tastap ketýi múmkin dep kútilýde. Onyń ishinde 109 myń adam – 9 synyptan keiin, al 152 myń adam 11 (12) synyptan keiin shyǵyp ketýi yqtimal. Kolledjderge osy sannan 131 myńǵa jýyq adam, joǵary oqý oryndaryna 103 myń adam barady. Qalǵan burynǵy oqýshylar qatarynan azamattar Qazaqstannan tys jerlerge (~10 myń adam) nemese eńbek naryǵyna shyǵady (~17 myń adam). 

Osy jyly TjKB-ny shamamen 145 myń adam tabysty aiaqtaidy dep kútilýde, onyń ishinde 90 myńy – negizgi orta bilim bazasynda jáne 49 myńy – jalpy orta bilim bazasynda, onyń ishinde shamamen 16,4 myń adam joǵary bilim berý uiymdarynda oqýyn jalǵastyrady. Budan basqa, joǵary oqý oryndarynan joǵary bilimi bar 163,5 myń adam jáne joǵary oqý ornynan keiingi bilimi bar 20 myńǵa jýyq adam shyǵarylatyn bolady. 

Jalpy alǵanda, bilim berý deńgeileri arasyndaǵy kúrdeli aýysýlardy eskere otyryp, eńbek naryǵyna shamamen 295 myń jumysker shyǵady dep kútilýde. Bazalyq stsenarii kezinde jaldamaly jumysshylarǵa qajettilik, buryn aitylǵandai, 188,6 myń adamdy quraidy. Tiisinshe, qalǵan 106 myń adam jeke nemese obektivti sebepter boiynsha ózin-ózi jumyspen qamtýǵa, onyń ishinde jeke kásipkerler mártebesine kóshýi múmkin.