Aimaqtyq BAQ-tyń búgini men bolashaǵy

Aimaqtyq BAQ-tyń búgini men bolashaǵy

Keshe Astanadaǵy «Qazmedia» ortalyǵynda aimaqtyq BAQ forýmy ótti. Onda elimizdegi aqparat salasynyń búgini men bolashaǵy jaily aitylyp, mass-media máseleleri talqylandy.

Sharaǵa Aqparat jáne kommýnikatsiialar ministri Dáýren Abaev pen respýblikalyq jáne oblystyq basylymdardyń basshylary, telearnalardyń direktorlary, sondai-aq, Prezident Ákimshiliginiń ókilderi men Parlament Májilisiniń depýtattary jáne reseilik tanymal telejýrnalister qatysty.

– Búgingi forým Elbasynyń tikelei tapsyrmasyna sáikes ótkizilip otyr. Sondyqtan da, osy sharaǵa elimizdiń jetekshi BAQ ókilderi shaqyryldy. Resmi málimetterge súiensek, qazirgi tańda elimiz boiynsha 3 myńǵa tarta buqaralyq aqparat quraly jumys jasaidy. Munyń 80 paiyzǵa jýyǵyn aimaqtyq BAQ-tar quraidy. Osy jerde aitarym, qarap otyrsaq, qazirgi kezde kez kelgen saittar men portaldar áleýmettik jelilerdiń jyldamdyǵyna ilese almai keledi. Nege? Óitkeni, saǵattyń tilindei syrǵyǵan ýaqyttyń talaby – aqparatty jedel ári sapaly taratý ǵana emes, tutynýshynyń qyzyǵýshylyǵyn dál taýyp, oqyrmanmen bailanys ornata bilý.

Sonymen qatar, eldiń múd­desin, halyqtyń muń-muqtajy men óńirdegi basqa da baǵyt baǵdaryn jurtshylyqqa tiim­di tásildermen jetkizý, – dedi D.Abaev.

– Búgingi forým Elbasynyń tikelei tapsyrmasyna sáikes ótkizilip otyr. Sondyqtan da osy sharaǵa elimizdiń jetekshi BAQ ókilderi shaqyryldy. Resmi málimetterge súiensek, qazirgi tańda elimiz boiynsha 3 myńǵa tarta buqaralyq aq­parat quraly jumys jasai­dy. Munyń 80 paiyzǵa jýyǵyn aimaqtyq BAQ-tar quraidy. Osy jerde aitarym, qarap otyr­­saq, qazirgi kezde kez kel­­gen saittar men portaldar áleýmettik jelilerdiń jyl­­­damdyǵyna ilese almai ke­­ledi. Nege? Óitkeni, sa­ǵat­tyń tilindei syrǵyǵan ýa­qyt­­tyń talaby – aqparatty je­­­­del ári sapaly taratý ǵana emes, tutynýshynyń qyzy­ǵý­shy­­lyǵyn dál taýyp, oqyr­man­­­men bailanys ornata bi­lý. Sonymen qatar, eldiń múd­de­sin, halyqtyń muń-muqtajy men óńirdegi basqa da baǵyt- ba­ǵ­­daryn jurtshylyqqa tiim­di tá­sildermen jetkizý, – dedi D.Abaev.

Onyń aitýynsha, qazir bu­­qaranyń buqaralyq aqpa­rat quraldaryna degen kóz­qa­ra­sy múlde bólek. Olar jýr­­nalisterden tolymdy ta­qy­ryp­­taǵy maqala men shy­na­iy aq­parat kútedi. Sondyqtan da qa­­lamyn qarý, mikrofonyn azyq etken jýrnalister jańa­lyq­­tyń jarshysy bolarda el­ge beretin óniminiń sapasyna da nazar aýdarýy kerek.

– Rasyn aitaiyq, elimizdegi óńir­lik BAQ-tardyń róli soń­ǵy ýaqytta arta bastady. Til­shiler qaýymy bilik pen ha­lyq­tyń altyn kópiri degen atty abyroily arqalap júr, – de­di ári qarai ministr.

Osy jerde forýmǵa qa­ty­sý­shylar tarapynan Dáýren Abaevqa usynystar aityldy. Máselen, «Almaty» tele­ar­na­synyń bas direktory Álibek Áldenei Qazaqstannyń me­dia-naryǵynda Ulttyq teleradio habarlaryn taratýshylar qaýymdastyǵy sekildi kóptegen qoǵamdyq BAQ uiym­da­ry bar ekenin tilge tiek ete ke­lip, olardyń baǵyttary óte tar, birde-bir óńirlik BAQ-ty qamtymaitynyn aitty. Sony­men birge, jýrnalister qaý­ymy­nyń kóp jaǵdaida quqyǵy qorǵalmaitynyn jet­kizdi.

– Osyǵan orai mende myna­dai usynys bar. Siz óńirlik BAQ-tyń múddesin qorǵaityn jańa alians qurý ideiasyna qalai qaraisyz? – dedi Álibek Áldenei. Buǵan Dáýren Abaev: «Iá, mundai alians kerek dep oilaimyn. Óńirlik jýr­nalister aliansyn qurý usy­nysyn tolyqtai qoldaýǵa bolady. Buǵan qosa, shynymen de memlekettik tapsyrys aiasynda ázirlenetin kontenttermen al­masatyn ýaqyt jetti. Biz bul kontentterdi óńirlerge berýge daiynbyz. Bul, ásirese, óńir­lik telearnalar úshin barynsha mańyzdy bolar edi», – dei kele, oblystyq ga­zet­ter­diń máselesine de toq­tal­dy.

– Aldaǵy 21 qarasha kúni oblys ákimderiniń orynba­sarlaryn jinap, jinalys ótkizemin. Onda elimiz boi­y­n­sha qazaq jáne orys til­di 25 oblystyq gazet­ter­di je­­kemenshikke berý ne­me­se res­pýblikalyq «Ege­men Qa­zaq­stan» men «Kazah­stan­sk­aia pravda» gazetteriniń qu­­r­a­­­myna qosý máselesin tal­­qylaimyz. Sondyqtan da naqty sheshimdi aita almai­myn, – dedi ministr. So­ny­men qatar, ol kelesi jyl­dan bastap memlekettik tap­sy­rystyń tarifin arttyratynyn jetkizdi. Onyń aitýynsha, bul BAQ úshin óte tiimdi bolmaq.

– Ministrlik memlekettik tapsyrystyń baǵasyn ósirse, aimaqtyq BAQ-tyń qazanyna birshama mol qarjy túsip, áleý­mettik-ekonomikalyq ahý­aly artady. Bul sizder úshin eń basty jańalyq dep esepteimin. Qazirgi tańda mi­ni­strlik tarifke bailanysty egjei-tegjeili tekserý jumystaryn júrgizip jatyr, – dedi Dáýren Abaev.

Munan bólek forýmda media salasynyń damýy, tele­arnalardyń kórermen sura­nysyn qanaǵattandyrý jaiy aityldy. Baiandama jasaǵan «Astana» arnasynyń bas direk­tory Lázzat Tanysbai media­keńistiktegi tabys kózi­niń negizgi bóligi sanalatyn jarnamaǵa toqtaldy.

– Qazir telearnalardaǵy jar­namadan túsetin tabys 15 paiyzǵa tómendedi. Esesine qa­zaq tildi kórermen 82 paiyzǵa jetti. Kózi ashyq, kó­kiregi oiaý halyq arnalardan juldyzdar ómirin emes, qoǵamdaǵy shynaiy beinelerdi baiandaityn ónimdi kórgisi keledi. Men óz tájiribeme súienip aitarym, qazir jurtshylyqqa jyldam aqparat pen boiamasyz tirlikti kórsetetin habarlar qajet, – dedi ol.

Al reseilik «NTV» tele­arna­­synyń jýrnalisi Liliia Gildeeva halyqaralyq BAQ-tyń búgingi bet-beinesin sóz etti. Onyń pikirinshe, she­te­l­­­dik buqaralyq aqparat qu­­­ral­dary qoǵamdaǵy quby­lys­­ty tym ásirelep jet­ki­zý­ge qushtar. Olardyń basym bó­ligi kásibilikten góri, kóz­boiaý­­shylyq áreketterge jol be­redi.

– Menińshe, árbir jýrna­list birinshi kezekte kásibine de­­gen qushtarlyǵyn, adal­dy­ǵyn kórsete otyryp, kó­rer­­­men men oqyrmanǵa shy­nai­y­lyqty kórsetetin habar taratýǵa umtylýy ke­rek. Kóp jaǵdaida BAQ jas jýr­nalisterdi daiyndaý­da kem­shin túsip jatady. Máselen, «NTV» telearnasy jýrnalisti ju­mysqa qabyldamas buryn, onyń jazýyna basa mán berip, ju­mysty alyp kete alatynyna kóz jetkizedi. Bul – qazirgi qoǵamnyń talaby, – dedi L.Gildeeva.

Jalpy, aimaqtyq BAQ-tar fo­rým barysynda otan­dyq bu­q­aralyq aqparat qural­da­­­rynyń ózindik orny men ózek­ti máseleleri keńinen qoz­­­ǵalyp, qatysýshylar tara­py­­nan pikirler aityldy. Iaǵni, Qazaqstandaǵy me­dia­na­ryqtyń daǵdarys-me­ned­j­menti, búgingi qoǵam­d­a­ǵy buqa­ra­lyq aqparat qu­ral­da­ry­nyń jurt­shylyqqa jylt etken ja­ńalyq taratýdaǵy j­a­ńasha úlgi­sin engizýdegi erek­sheligi baiandaldy.

Forým barysynda Dáýren Abaev aqparattyq salany ai­ryqsha nazarda ustaý kez kelgen memlekettiń kókeikesti má­se­lesi ekendigine toqtaldy. Mi­­nistr­diń aitýynsha, otan­dyq buqaralyq aqparat qu­raldaryn damytý, onyń ishin­de­gi aýqymdy baǵyt aimaqtyq media salasyn ilgeriletý bú­gin­gi kúnniń basty talaby bolmaq.

– Osy oraida Aqparat já­ne kommýnikatsiialar mi­ni­s­tr­ligi Elbasynyń tapsyr­ma­sy boiynsha óńirlik mass-me­­­diany jańa deńgeige kó­terý sharalaryn qolǵa alady, – dedi ministr. Sonymen qa­­­tar, ol uiymdastyrylyp otyr­­­­ǵan  búgingi kúngi forým atal­­­­­ǵan máselelerdi óńir­lik jýr­­nalistermen birge tal­qy­lap, ózara pikir men tá­ji­ribe almasýdyń tamasha múm­kin­dik ekenin aitty.

Jiyn sońynda elimizde­­gi óńir­­­­­lik BAQ ókilderiniń El­­­­ba­sy saiasatyn nasihat­­tai oty­ryp, birlik pen tu­raq­­t­y­lyq­ty nyǵaitýǵa eleýli úles qosyp kele jatqany til­ge tiek etilse, jýrnalistika salasyndaǵy jetistikter qa­shanda olardyń adal eńbeginiń arqasy ekeni atap kórsetildi.

Talǵat RAIYMBEK,

Egemen Qazaqstan»

Sýretti túsirgen

Muhtar Holdorbekov