Qazaqstan halqy Assambleiasy elimizdiń ósip-órkendeýine úlken úles qosýda. Elimiz egemendigin alǵanda jergilikti halyqtyń úles salmaǵy 40 paiyzǵa da jetpeitin. Sondai shaqta elimizge taǵdyr-talaiymen kelgen etnos ókilderi de bir kisidei jumylyp, dostyqty, birlikti saqtaý jolynda qajyrly eńbek etip keledi.
Ońtústik Qazaqstan oblysynyń ákimi Janseiit Túimebaevtyń oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy qurylymdary basshylarymen jáne etnomádeni birlestikterdiń tóraǵalarymen kezdesýinde osy jaittar taǵy da aityldy.
El Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵy aiasynda ótken kezdesýge oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy hatshylyǵynyń, «Qoǵamdyq kelisim» kommýnaldyq memlekettik mekemesiniń qyzmetkerleri, oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy qurylymdarynyń basshylary jáne etnomádeni birlestikterdiń tóraǵalary men BAQ ókilderi qatysty.
Jiyn barysynda oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy tóraǵasynyń orynbasary-hatshylyq meńgerýshisi Muratáli Qalmuratov ústimizdegi jyldyń 9 aiynda atqarylǵan jumystar týraly habarlama jasady. Oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy janyndaǵy qoǵamdyq kelisim keńesiniń tóraǵasy Orynbai Rahmanberdiev, oblystyq slavian etnomádeni birlestiginiń tóraiymy, «Iýjnyi Kazahstan» oblystyq gazetiniń bas redaktory Marina Limarenko, oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy tóraǵasynyń orynbasary, oblystyq túrik etnomádeni birlestiginiń tóraǵasy Latipsha Asanov, oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy tóraǵasynyń orynbasary, oblystyq tatar-bashqurt etnomádeni birlestiginiń tóraiymy Asia Mýhamedova sóz sóiledi.
Oblystyq Qazaqstan halqy Assambleiasy tóraǵasynyń orynbasary Muratáli Qalmuratov baiandamasynda oblystyq Assambleia janynan qurylǵan aqparattyq-nasihattyq top 5 institýttyq reformanyń tórtinshi baǵyty – «Birtektilik pen birlik» aiasyndaǵy basty mindetter men «Máńgilik El» Patriottyq aktisiniń 7 tuǵyryn túsindirý baǵytynda 148 eldi mekende kezdesý men 232 is-shara ótkizilip, olarǵa 285 myń adam qatysqandyǵyn aitty.
– Atap ótýimiz kerek, mekeme filialdaryn aýdandardan ashý alǵash Ońtústikte qolǵa alynǵan bolatyn. Bizdiń jumys tiimdiligimizdi eskergen Prezident Ákimshiliginiń QHA Hatshylyǵy ońtústikqazaqstandyq tájiribeni respýblikanyń basqa óńirlerine engize bastady, – dedi ol.
Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáikes, Qazaqstan halqy Assambleiasyna jańa fýnktsionaldy baǵyttar, atap aitqanda: qaiyrymdylyqty úilestirý, qoǵamdyq kelisim keńesteri men analar keńesteriniń qyzmetin júrgizý, mediatsiia jelisin damytý mindetteri júkteldi. Osylai dep sózin sabaqtaǵan hatshylyq meńgerýshisi oblys ákimine jumysty jandandyrý baǵytynda birneshe usynystaryn aitty:
Birinshiden, oblystaǵy barlyq mektepter men arnaiy orta oqý oryndarynda toleranttylyq klýbyn qurýdy usynamyz. Biz osy arqyly jastardyń boiynda qalyptasqan jalań patriottyq sanadan arylý jáne týyndaǵan máselelerdi quqyqtyq mádeniet arqyly sheshý baǵytynda jumys jasaimyz. Bul klýb oqý orny – bilim bólimi – ákim – Assambleia hatshylyǵy qurylymy negizinde jumys júrgizedi.
Ekinshiden, aýdan, qalalarda túrli baǵytty ustanǵan keńester kóp. Biraq osy keńesterdiń músheleri ákimdik belgilegen jiynnan basqa kezderi bas qosa bermeitini belgili. Qoǵam belsendileriniń beiresmi kezdesýlerin bir arnaǵa toǵystyrýdy qolǵa alyp, nasihattaýdy jón kórip otyrmyz. Mundai basqosýlarda búgingi kúnniń kúiki tirligi emes, jergilikti jerde bolyp jatqan ońdy ózgerister men jaǵymsyz jaittar jan-jaqty ekshelenip, tarazylanady. Sonymen qatar, el birligi men baýyrmaldylyqty oiatý, daýlasqan taraptardy tatýlastyrý syndy máseleler de qamtylady. Osy oraida búkil keńestiń basyn qosatyn «Kelisim» qaýymdastyǵyn jasaqtap, aýdan, qalalarda suhbat alańyn qurýdy usynamyz.
Úshinshiden, el Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna orai óńirdegi belsendi etnos ókilderiniń qatysýymen «Qazaq eline myń alǵys!» tsikldy shaǵyn beinerolikter túsirýdi bastadyq. Munda ár etnos ókili Qazaq eline kelý tarihyn eske alyp, jergilikti halyqtan sezingen syi-qurmetke alǵysyn bildiredi. Ázirshe, rolikter áleýmettik jeliler arqyly taratylýda. Daiyn ónimderdi Táýelsizdik merekesi qarsańynda telearnalardan turaqty kórsetýdi usynamyz.
Tórtinshiden, QHA-nyń jańa mindetterine sai mediatsiiaǵa basymdyq berilgenin eskerip, oblystyq deńgeide arnaiy mediatsiia ortalyǵyn ashýdy usynamyz. Osy arqyly biz jergilikti jerlerdegi shielenister men túsinispeýshilikterdi tiimdi rettep, azamattardyń quqyqtyq mádenietin jetildiremiz ári daý-janjaldardyń ońtaily sheshý úrdisin qoldanatyn bolamyz. Oblystyq Assambleia tóraǵasynyń orynbasary Muratáli Qalmuratovtyń usynystaryn oblys ákimi jumys barysynda qaperge alatyndyǵyn aitty.
Sóz reti kelgende aita keteiik, oblysta 20 etnomádeni birlestik jumys isteidi. Olardyń aýdandar men qalalarda 51 filialy men 17 jastar qanaty, 11 jeksenbilik mektebi bar. Óńirde jyl saiyn ár etnomádeni birlestik óziniń tili, mádenieti jáne dástúri kúnderin atap ótýde. Sonymen qatar, belsendi etnos ókilderi jyl saiyn oblys ákiminiń «Baýyrmal» syilyǵymen marapattalady.
Janseiit Qanseiituly osy qyzmetke kelgenge deiin Qazaqstannyń Túrik Respýblikasyndaǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi bolǵandyǵy belgili. Oblystaǵy túrik etnomádeni birlestiginiń tóraǵasy Latipsha Asanovqa sóz bererde túrik tilinde eki eldiń arasyndaǵy týystyq bailanys týraly aityp, jurtty bir jelpindirip aldy. Oblystyq túrik etnomádeni birlestigi eshqashan qaiyrymdylyq sharalardan bas tartqan emes. Almaty oblysynyń Qyzylaǵash aýylyn jáne Qaraǵandy oblysynyń birqatar aýdandaryn qarǵyn sý basqanda kómekke kelgen túrik baýyrlar ońtústikke Túrkiia memleketinen investitsiia tartýǵa belsendilik tanytyp keledi.
– Qazaqstandaǵy árbir etnos – bizdiń bailyǵymyz. Qiyn-qystaý kezeńde týǵan jerinen kóshirilip, Qazaqstanǵa ákelingen túrli halyqtardy qazaqtar týǵanyndai baýyryna basyp, barymen bólisti. Ony búgingi urpaq umytpaidy. Ózderińizdiń bastamalaryńyzben «Qazaq halqyna myń alǵys!» monýmentin turǵyzyp jatqandaryńyz – jaqyndy bilgendiktiń, baýyrmaldylyq pen birliktiń belgisi. Shymkentte etnomádeni birlestikterge berilip jatqan burynǵy «Qazaqstan» kinoteatry oblysta ǵana emes, elimizdegi irgeli ǵimarattardyń biri. Sol «Ulttar dostyǵy» úiinde atalarymyz aitqandai, bir úidiń balasyndai, bir qoldyń salasyndai yntymaqqa, birlikke qyzmet ete berińizder. Óitkeni, bizdi bir maqsat, bir múdde toǵystyrady. Bárimiz Elbasynyń tóńireginde toptasyp, «Máńgilik El» ideiasyn júzege asyryp, álemdegi básekege qabiletti elderdiń qatarynan tabylaiyq, – dedi jiyndy qorytyndylaǵan oblys ákimi.
Baqtiiar TAIJAN,
«Egemen Qazaqstan»
ShYMKENT
.jpeg)