Foto: primeminister.kz
Premer-ministr Álihan Smaiylov Almatyny salý kezindegi qatelikter týraly aityp, seismikalyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý úshin qurylystaǵy baqylaý sharalaryn kúsheitýdi tapsyrdy, - dep habarlaidy "Ult aqparat" primeminister.kz saityna silteme jasap.
QR Premer-Ministri Álihan Smaiylov Almatyǵa jumys sapary barysynda qalany odan ári áleýmettik-ekonomikalyq damytý máseleleri boiynsha keńes ótkizdi.
Aǵymdaǵy ahýal, ónerkásip, kólik infraqúrylymy, turǵyn úi-kommýnaldyq sharýashylyq, meditsina júiesi, bilim berý jáne taǵy basqa salalardy damytý boiynsha qabyldanyp jatqan sharalar men josparlar týraly indýstriia jáne infraqurylymdyq damý ministri Marat Qarabaev, densaýlyq saqtaý ministri Ajar Ǵiniiat, ulttyq ekonomika vitse-ministri Baýyrjan Omarbekov, oqý-aǵartý vitse-ministri Edil Ospan, mádeniet jáne sport vitse-ministri Sársen Quranbek, Almaty qalasynyń ákimi Erbolat Dosaev baiandama jasady.
Premer-Ministr jalaqynyń ósý qarqyny boiynsha Almaty sońǵy 10 jylda respýblikalyq ortasha deńgeiden tómen bolyp kelgenin, osyǵan bailanysty bul tendentsiiany ózgertý kerek ekenin atap ótti.
«Almatylyqtardyń naqty aqshalai kiristeriniń jyl saiynǵy ósýin qamtamasyz etý qajet. Bul – keshendi jumys. Eń aldymen, jalaqysy joǵary jańa jumys oryndaryn qurýǵa jáne investitsiialar tartýdyń joǵary qarqynyn saqtap qalýǵa kóńil bólý kerek», — dedi Álihan Smaiylov.
Onyń aitýynsha, halyqtyń tabysyn arttyrý jumystary infliatsiiany tejeý sharalaryn júzege asyrýmen tikelei bailanysty. Sondyqtan jergilikti alyp-satarlardyń áreketi tek qalada ǵana emes, búkil respýblika boiynsha azyq-túlik pen basqa da taýarlardyń qunyna áser etetindikten, bazarlardaǵy, onyń ishinde «Altyn Ordadaǵy» baǵa belgileýdi jiti qadaǵalaý qajet.
Premer-Ministr sonymen qatar básekelestikti damytý úshin Almaty aglomeratsiiasynyń shyǵys jáne soltústik bólikterinde qosymsha saýda alańdaryn qurý máselesin pysyqtaý, sondai-aq deldaldyq shemalardy anyqtaý boiynsha óńirlik komissiianyń tiimdi jumysyn qamtamasyz etý qajettigin aitty.
Úkimet basshysy injenerlik infraqurylymdy damytý máselesine toqtala kelip, sý qubyrlary – 56%, káriz – 57%, elektr jelileri – 60% tozyǵy jetkenin atap kórsetti. Onyń aitýynsha, muny azaitý úshin jyl saiyn 100 km-den astam sý qubyry, 70 km-den astam káriz jáne 120 km-ge jýyq elektr jelilerin qaita jańartý qajet. Bul rette qalaǵa qosylǵan aýmaqtarda jańa sý kózderin salýdy qamtamasyz etý qajet.
Álihan Smaiylov bilim berý jáne densaýlyq saqtaý júielerin damytý máselelerin de qozǵady. Máselen, «Jaily mektep» ulttyq jobasy aiasynda qalada 37 myń oqýshyǵa arnalǵan 22 mektep salý josparlanýda, bul mektepterdegi oryn jetispeýshiligin edáýir qysqartýǵa múmkindik beredi. Sondai-aq ákimdikke salynyp jatqan nysandardyń ýaqtyly paidalanýǵa berilýin qamtamasyz etý jáne Qarjy ministrligimen biýdjetten tys qarjy kózderinen, sybailas jemqorlardan óndirilgen qarajat esebinen qosymsha oqý oryndaryn salýdy pysyqtaý tapsyryldy.
Smaiylov meditsinalyq júie bóliginde qalanyń ambýlatoriialyq-emhanalyq uiymdaryna shamamen 2,2 mln adam bekitilgenin, bul olarǵa eleýli júkteme beretinin atap ótti. Osyǵan bailanysty alǵashqy meditsinalyq-sanitarlyq kómekti damytý Almaty aglomeratsiiasy úshin basym baǵyttardyń biri bolýǵa tiis ekenin aitty. Densaýlyq saqtaý ministrligine ozyq tájiribeni eskere otyryp, 1 toqsanda osy saladaǵy standarttardy ózektendirý isin aiaqtaýdy tapsyrdy.
Premer-Ministr seismikalyq qaýipsizdik máselelerine erekshe nazar aýdardy. Onyń aitýynsha, Túrkiia men Siriiada bolǵan tabiǵi apattar bizdiń elimiz úshin, ásirese Almaty úshin úlken sabaq bolýy tiis.
Ol sońǵy ret qaladaǵy nysandardy pasporttaý 2017 jáne 2018 jyldary júrgizilgenin atap ótti. Osyǵan bailanysty Tótenshe jaǵdailar ministrligi men qala ákimdigi birlesip, qysqa merzimde aýdit júrgizip, seismikalyq qaýipsizdikti kúsheitý jónindegi pármendi sharalardy iske asyrýy tiis.
«Bul máselelerde álemdik tájiribeni tek Almatyda ǵana emes, elimizdiń jer silkinisine ushyraýy yqtimal basqa da óńirlerinde paidalaný qajet. Ýákiletti memlekettik organdar buǵan deiin alynyp tastalǵan jobalaý, qurylys jáne baqylaý protsesterin zańnamalyq turǵyda qatańdatý máselesin shuǵyl túrde qarastyrýy kerek», — dedi Álihan Smaiylov.
Jalpy, Premer-Ministr shahardaǵy qala qurylysy saiasatyn jaqsartý qajettigine, bul ásirese Almatynyń 2040 jylǵa deiingi Bas josparynyń jobasyn talqylaý jáne kelisý aiasynda ózekti ekenine nazar aýdardy.
«Ákimdik qala qurylysy kezinde áleýmettik, injenerlik jáne kólik infraqurylymyn damytý boiynsha jiberilgen qatelikterdi eskerýi kerek. Sondai-aq tarihi-mádeni murany saqtai otyryp, qurylys nysandarynyń biiktigi men tyǵyzdyǵyna erekshe nazar aýdarý qajet», — dedi ol.
Sońynda Úkimet basshysy qalanyń ekologiialyq problemalaryn sheshý jónindegi sharalardy keshendi iske asyrýdyń jáne Almaty aglomeratsiiasyn damytý josparyn jedel pysyqtaýdyń mańyzdylyǵyn atap kórsetti.
