قر پرەمەر-مينيسترٸ اسقار مامين پارلامەنتتٸڭ قوس پالاتاسى دەپۋتاتتارىنىڭ بٸرلەسكەن وتىرىسىندا ٷكٸمەتتٸڭ 2019 جىلعى جۇمىسى جەنە ەكونوميكانى ودان ەرٸ دامىتۋ بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان شارالار تۋرالى ەسەپ بەردٸ, دەپ حابارلايدى primeminister.kz.
ٷكٸمەت باسشىسى مۇنايعا ەلەمدٸك باعانىڭ تٶمەندەۋٸنە جەنە سىرتقى ەكونوميكالىق كونيۋنكتۋرانىڭ ناشارلاۋىنا قاراماستان, 2019 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ سوڭعى 6 جىلداعى ەڭ جوعارى ٶسٸمٸ – 4,5%-عا قول جەتكٸزٸلگەنٸن اتاپ ٶتتٸ. سونىمەن قاتار ٶسٸمنٸڭ 85%-ى شيكٸزاتتىق ەمەس سالالاردى دامىتۋ ەسەبٸنەن قامتاماسىز ەتٸلدٸ.
ەكونوميكا ٶسٸمٸنٸڭ نەگٸزگٸ درايۆەرلەرٸ — ٶڭدەۋ ٶنەركەسٸبٸ (4,5%), قۇرىلىس (12,9%), كٶلٸك (5,1%) جەنە ساۋدا (7,6%) بولدى. نەگٸزگٸ كاپيتالعا cالىنعان ينۆەستيتسييالار 8,5%-عا, ونىڭ ٸشٸندە جەكە ينۆەستيتسييالار 9,5%-عا ٶستٸ. سىرتقى ساۋدا اينالىمى $97 ملرد دەيٸن ٶستٸ, سىرتقى ساۋدانىڭ وڭ سالدوسىنىڭ ٶسٸمٸ $19 ملرد قۇرادى. ينفلياتسييا جوسپارلانعان دەلٸز شەگٸندە 5,4%-دى قۇرادى. ەڭبەك نارىعىندا تۇراقتىلىق ساقتالدى. جۇمىسسىزدىق دەڭگەيٸ 4,8% بولدى. ەڭ تٶمەنگٸ جالاقى 1,5 ەسە ٶستٸ.
وسى جىلدىڭ 5 ايىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا قازاقستاننىڭ جٸٶ 1,7%-عا تٶمەندەدٸ. بۇل رەتتە ەكونوميكانىڭ نەگٸزگٸ سالالارىندا ٶسٸم قامتاماسىز ەتٸلدٸ. تاۋارلار ٶندٸرٸسٸ 4,8%-عا ارتتى.
«قازٸرگٸ جاعدايدا ٷكٸمەتتٸڭ نەگٸزگٸ مٸندەتٸ – ەكونوميكا ٶسٸمٸنٸڭ وڭ قارقىنىنا شىعۋ ٷشٸن قاجەتتٸ جاعدايلاردى جاساۋ. ول ٷشٸن ەلٸمٸزدەگٸ ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق تۇراقتىلىقتى ساقتاۋ بويىنشا اۋقىمدى شارالار قابىلدانىپ جاتىر», — دەدٸ ا. مامين.
ٷكٸمەت باسشىسى تٶتەنشە جاعداي كەزٸندە ەكونوميكانى تۇراقتاندىرۋعا جەنە حالىقتى قولداۋعا باعىتتالعان جەدەل ەرٸ شۇعىل شارالاردىڭ 2 توپتاماسى (بيىلعى 23-30 ناۋرىز ارالىعى) قابىلدانعانىن اتاپ ٶتتٸ. ەلەۋمەتتٸك ەلجۋاز توپتارعا قارجىلىق كٶمەك كٶرسەتٸلدٸ, ونىڭ ٸشٸندە قاجەتتٸ دەرٸ-دەرمەكتەرمەن جەنە ازىق-تٷلٸكپەن قامتاماسىز ەتٸلدٸ, بانك نەسيەلەرٸ بويىنشا تٶلەمدەر ۋاقىتشا توقتاتىلدى, سالىق جەنە باسقا دا مٸندەتتٸ تٶلەمدەردٸ تٶلەۋ مەرزٸمٸ كەيٸنگە شەگەرٸلدٸ. داعدارىس جاعدايىندا جەكە سەكتوردىڭ تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن شوب-تى جەڭٸلدٸكپەن نەسيەلەۋ جەنە بيزنەستٸ اۋقىمدى ىنتالاندىرۋ شارالارى قابىلداندى.
مەملەكەتتٸك باعدارلامالار اياسىندا جۇمىسپەن قامتۋ شارالارىمەن وسى جىلدىڭ سوڭىنا دەيٸن 1,2 ملن-نان استام ازامات قامتىلاتىن بولادى. جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جاڭا جول كارتاسى اياسىندا 6,5 مىڭنان استام جوبا ٸسكە اسىرىلادى. بۇل 255 مىڭ جۇمىس ورنىن اشۋعا جەنە ينجەنەرلٸك-كوممۋنيكاتسييالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋ ارقىلى ٶڭٸرلەردە حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن جاقسارتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. بيزنەستٸڭ جول كارتاسى ەكونوميكانىڭ ارالاس سالالارىندا 100 مىڭ جاڭا تۇراقتى جۇمىس ورنىن قۇرۋعا نەگٸز بولادى.
ٷكٸمەت 2020 جىلعا ارنالعان ەكونوميكالىق ٶسٸمدٸ قالپىنا كەلتٸرۋ جٶنٸندەگٸ كەشەندٸ جوسپاردى ەزٸرلەپ, بەلسەندٸ تٷردە ٸسكە اسىرۋدا. ول ٸسكەرلٸك بەلسەندٸلٸكتٸ ىنتالاندىرۋعا, جۇمىسپەن قامتۋدى جەنە حالىقتىڭ تابىسىن قولداۋعا باعىتتالعان ناقتى سالالىق شارالاردى قامتيدى. كەشەندٸ جوسپاردى ٸسكە اسىرۋ ٷشٸن پارلامەنت قىسقا مەرزٸمدە زاڭناماعا شۇعىل تٷزەتۋلەر توپتاماسىن قاراستىرىپ جاتىر.
بيىلعى 1 تامىزعا دەيٸن ەكونوميكالىق ٶسٸمدٸ قالپىنا كەلتٸرۋ جٶنٸندەگٸ مەملەكەتتٸك كوميسسييانىڭ جۇمىسى اياسىندا 2025 جىلعا دەيٸنگٸ ستراتەگييالىق جوسپاردىڭ جاڭا رەداكتسيياسى ەزٸرلەنەدٸ. ول ەلٸمٸزدٸڭ جاڭا ەكونوميكالىق باعدارىنىڭ نەگٸزگٸ باعىتتارىن انىقتايدى.
«جاڭا ەكونوميكالىق شىنايىلىق ورتا مەرزٸمدٸ پەرسپەكتيۆادا ەلدٸڭ ساپالى ەرٸ تۇراقتى دامۋىن قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن ەكونوميكالىق ساياساتقا تٷبەگەيلٸ ٶزگەرٸستەردٸ ەنگٸزۋدٸ تالاپ ەتەدٸ», — دەپ اتاپ ٶتتٸ ا. مامين.
