نوبەل سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى سۆياتوسلاۆ تيماشەۆ اقپاراتتىق تەxنولوگييالاردىڭ كەڭٸنەن دامىعانىن قالايدى. الايدا وسى سالادا تەحنولوگييالىق بوداندىقتان ساق بولۋ قاجەت, دەپ xابارلايدى قازاقپارات.
«اقپاراتتىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتقان دۇرىس. ول جاقسى. سونىڭ ارقاسىندا ادام ٶمٸرٸ ىڭعايلى بولادى. ٷيگە كٸرمەي جاتىپ, جارىقتى قوسا الاسىڭ جەنە تاعىسىن تاعى. الايدا ونىڭ كەرٸ تۇسى دا بار ەكەنٸن ۇمىتپاۋ قاجەت. مىسالى, Huawei, Cisko, IBM سيياقتى كومپانييالار اقپاراتتىق ينفراقۇرىلىمعا قاجەتتٸ داتچيكتەردٸ جەنە تاعى باسقا قۇرىلعىلاردى ساتادى. مٸنە, سونىڭ بەرٸن ساتىپ العاننان كەيٸن بٸز ەرٸكسٸز ول تەxنولوگييالاردىڭ قۇلىنا اينالامىز. كٸم بٸلەدٸ, ەرتەڭ بٸرەۋ ونى ٶز مٷددەسٸ ٷشٸن پايدالانۋى ەبدەن مٷمكٸن. سوندىقتان اقپاراتتىق ينفراقۇرىلىمدى جاساعاندا ونىڭ نەگٸزٸ ٶزٸڭدٸكٸ بولۋى قاجەت. مەيلٸ, تەمٸردٸ شەتەلدەن ساتىپ ال, بٸراق ونى باسقاراتىن ماماندار جەرگٸلٸكتٸ ايماقتىڭ ادامدارى بولۋى شارت. سوسىن تەمٸردٸ العان كٷننٸڭ ٶزٸندە «جۋچوكتار» بار ما, جوق پا, تولىعىمەن تەكسەرٸپ شىعۋ قاجەت», - دەدٸ تيماشەۆ جۋرناليستەرگە بەرگەن سۇxباتىندا.
وسى ورايدا عالىم كەڭەستٸك زاماننىڭ جاعىمسىز بٸر تەجٸريبەسٸن ەسكە الدى. ول كەزدە امەريكالىق كومپيۋتەرلەردٸ ساتىپ العاندا ٸشٸندە ارنايى بلوكتار بولعان. سول ارقىلى تەڭٸزدٸڭ ارعى جاعىندا وتىرعاندار بارلىق اقپاراتتى بٸلٸپ جاتتى.
«كەزٸندە پولشا ٶز جەرٸندەگٸ جىلۋ ەلەكتر ستانسالارىنا شەتەلدٸڭ قۇرال-جابدىقتارىن ساتىپ الدى. بارلىق قوندىرعىلار ارزانعا تٷستٸ. الايدا ول قۇرال-جابدىقتار بٷكٸل رەسپۋبليكاعا تاراپ, جىلۋ ەلەكتر ستانسالارىنىڭ نەگٸزگٸ اپپاراتۋراسىنا اينالعاندا شەتەلدٸك كومپانييا قاجەتتٸ بٶلشەكتەردٸڭ باعاسىن بٸردەن كٶتەرٸپ تاستادى. «نەگە قىمبات?» دەپ سۇراعاندا, «الساڭ ال, الماساڭ قوي! دەپ جاۋاپ بەرگەن ەكەن. امال جوق, سوعان تەۋەلدٸ بولىپ قالدى. سٶيتٸپ, ول كومپانييا پولشانىڭ مونوپوليسٸ بولىپ شىعا كەلدٸ», - دەپ اتاپ كٶرسەتتٸ تيماشەۆ.
ايتا كەتەيٸك, بٷگٸن قر پرەزيدەنتٸ نۇرسۇلتان نازارباەۆ بٸر توپ شەتەلدٸك عالىمدارمەن كەزدەستٸ. ولاردىڭ اراسىندا نوبەل سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتتارى, تانىمال پروفەسسورلار, كومپانييا باسشىلارى مەن بۇرىنعى پرەزيدەنتتەر بار. بارلىعى استانا ەكونوميكالىق فورۋمىنا قاتىسۋعا كەلدٸ. پرەزيدەنت ولاردى اقوردادا قابىلداپ, ەلەمدەگٸ ساياسي-ەكونوميكالىق جٷيەنٸڭ قالايشا ٶزگەرٸپ جاتقانىن جەتكٸزدٸ.
