فوتو: liter.kz
قازاقستانداعى ەڭ تانىمال جەرلەر
ەلٸمٸزدٸڭ اۋماعىندا ورنالاسقان تۋريستٸك جەرلەر ٶتە كٶپ. ولاردىڭ قاتارى كٷن ساناپ ارتىپ كەلەدٸ. دەگەنمەن ەلٸمٸزگە تۋريستەر ەڭ كٶپ كەلەتٸن ورىنداردى اتاپ ٶتكەن جٶن.
بۋراباي - قازاقستاننىڭ شۆەيتساريياسى دەپ اتالادى. تۋريستەر بۋرابايدىڭ تابيعاتى مەن شيپاجايلارى, تاۋلى ايماقتا ورنالاسقان سپورتتىق ويىن-ساۋىق ورتالىقتارىنا قىزىعىپ كٶپ كەلەدٸ. بۋرابايدىڭ باستى ەرەكشەلٸگٸ نۋلى ورماندارى مەن كٶلدەرٸندە. «بۋراباي» ۇلتتىق پاركٸندە 14 كٶل, سونىڭ ٸشٸندە بۋراباي ٶزەنٸ ورنالاسقان. ال تۋريستەردٸڭ ەڭ سٷيٸكتٸ جەرٸنە اينالعان “وقجەتپەس” جارتاسى بۋرابايدىڭ ەڭ كٶرٸكتٸ جەرلەرٸنٸڭ بٸرٸ.
قاتون-قاراعاي ۇلتتىق ساياباعى - ەلٸمٸزدٸڭ ەڭ ٷلكەن ۇلتتىق ساياباعى بولۋمەن قاتار تابيعاتى ەڭ تارتىمدى ەلدٸمەكەندەردٸڭ بٸرٸ. باستى ەرەكشەلٸگٸ بۇل اۋماقتا 80 مەتر بيٸكتٸكتەن قۇلايتىن كٶككٶل مەن راحمان قاينار بۇلاعى ورنالاسقان. ودان بٶلەك قاتون-قاراعايدا كەلۋشٸلەردٸ تامساندىراتىن يازەۆوە, مۇزتاۋ, قارا بەرەل جەنە بەرەل قورىمدارى ورنالاسقان. قاتون-قاراعاي ۇلتتىن ساياباعىنىڭ اۋماعىندا قازاقستاننىڭ قىزىل كٸتابىنا ەنگەن فلورا مەن فاۋنالار كٶپ كەزدەسەدٸ. قازٸرگٸ تاڭدا ۇلتتىق ساياباق اۋماعىندا جاياۋ, پاروم, ات جەنە كٶلٸك تۋريزمٸ دامىعان.
فوتو:stan.kz
شارىن شاتقالى - ەڭ كٶنە تاريحى جەنە تىلسىمعا تولى تابيعاتىمەن ەرەكشەلەنەدٸ. تابيعي ساياباق الماتى وبلىسىنان كٷنشىعىسقا قاراي 195 شاقىرىمداي الىستا ورنالاسقان. 154 شاقىرىمدى الىپ جاتقان شارىن شاتقالى اقش تىڭ ٷلكەن شاتقالىنا بەسەكەلەس. قازٸرگٸ تاڭدا بۇل اۋماققا كەلۋشٸلەر سانى ارتقان. ٶيتكەنٸ, مۇندا ميستيكاعا تولى قىزىقتى جەرلەر مەن كەرٸ اعاشتاردىڭ قايتالانباس بەينەلەرٸ كٶرگەن جاندى ٶزٸنە قاراتادى.
قايىڭدى كٶل - بۇل ەلٸمٸزدٸڭ اۋماعىندا ورنالاسقان ەڭ ەسەم كٶلدەردٸڭ بٸرٸ. كٷنگەي الاتاۋدا ورنالاسقان كٶلدٸڭ باستى ەرەكشەلٸگٸ سۋىنىڭ ٶتە سالقىندىعى. ال, كٶلدٸڭ ٶزٸ وسىدان جٷز جىلداي بۇرىن جەر سٸلكٸنٸسٸ كەزٸندە پايدا بولىپتى. قازٸرگٸ تاڭدا بۇل ايماق تۋريستەردٸڭ كٶپ كەلمەيتٸن جەرٸ بولسا دا جاقىن بولاشاقتا شەتەلدٸكتەردٸڭ قىزىعۋشىلىعى ارتاتىنى سٶزسٸز. ٶيتكەنٸ, كٶلدٸڭ تابيعاتى مەن ورنالاسقان جەرٸ ەلەمنٸڭ كٶپتەگەن ەلٸندە كەزدەسپەيدٸ.
مەركٸ - رەسپۋبليكامىزدىڭ تابيعاتى ەسەم جەرلەرٸنٸڭ بٸرٸ. بۇل جەرگە تۋريستەر تەك تابيعاتى ٷشٸن ەمەس, ەمدٸك قاسيەتٸ مەن تاريحي ەسكەرتكٸشتەرٸن ارالاۋعا دا كٶپ كەلەدٸ.
ەلٸمٸزدٸڭ تابيعاتى ەسەم ورىندارى مەن ۇلتتىق ساياباقتارى تۋرالى ايتىلعاندا تاريحي مۇراسى مەن ەسكەرتكٸشتەرٸن, كيەلٸ جەرلەرٸ مەن بۇرىنعى زاماننىڭ ارحيتەكتۋرالىق ەرەكشەلٸكتەرٸن ايتپاۋ مٷمكٸن ەمەس. قازٸرگٸ تاڭدا كٶپتەگەن تۋريستەر قازاقستان اۋماعىنا تاريحي قۇندىلىقتاردى تاماشالاپ, ونىڭ ٶزٸندٸك ەرەكشەلٸكتەرٸنە كٶز جەتكٸزۋ ٷشٸن كەلەدٸ. مىسالى:
بەكەت اتا جەراستى مەشٸتتەرٸ - ەلٸمٸزدٸڭ اۋماعىنداعى ەڭ كٶنە جەدٸگەرلٸك نىساندارىنىڭ بٸرٸ. ماڭعىستاۋ تۋرالى ايتىلعاندا ەڭ ەۋەلٸ بەكەت اتا جەراستى مەشٸتتەرٸ كٶز الدىمىزعا كەلەدٸ. اقبور تاستى تاۋ شاتقالدارىنان ويىپ سالىنعان مەشٸتتٸڭ باستى ەرەكشەلٸگٸ كەلگەن جاندارعا ەرەكشە ەنەرگييا سيلاۋىندا. مۇنى كەلگەن تۋريستەردە ٶز ەسەرلەرٸمەن بٶلٸسٸپ جەتكٸزۋدە.
فوتو:Zakon.kz
ارىستان باب - كەسەنەسٸ قازٸرگٸ تاڭدا تۋريستەر ەڭ كٶپ كەلەتٸن اۋماقتاردىڭ بٸرٸ. تٷركٸستان وبلىسىندا ورنالاسقان كەسەنەنٸڭ ٶزٸندٸك تاريحى بار. تۋريستەر بۇل اۋماققا جيٸ كەلٸپ, زيياراتتايدى. سەۋلەت ٶنەرٸنٸڭ ەرەكشە جەتٸستٸگٸ رەتٸندە قارالاتىن كەسەنە ۇلى قولباسشى ەمٸر تەمٸردٸڭ بۇيرىعىمەن سالىنعان.
قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسٸ - ەلٸمٸزدٸڭ وڭتٷستٸگٸندە ورنالاسقان “ەكٸنشٸ مەككە” اتالىپ كەتكەن تاريحي مۇراعا ەلٸمٸزدٸڭ ٸشكٸ تۋريستەرٸمەن قاتار شەتەلدٸك كەلۋشٸلەر دە كٶپ. بٷگٸنگٸ تاڭدا قوجا احمەت ياسساۋي كەسەنەسٸ ورتالىق ازييادىعى ۇلتتار ٷشٸن ەڭ كيەلٸ جەر بولىپ سانالادى.
فوتو: kazgazeta.kz
بٷگٸنگٸ تاڭدا قازاقستاندا سيتي تۋريزمٸ دە باستى نازاردا بۇل تۇرعىدان الماتى مەن استانا كٶش باستاپ تۇر. كەلۋشٸلەر ەلوردا مەن مەگاپوليس الماتىنىڭ ينفراقۇرىلىمىنا قىزىعۋشىلىق تانىتۋدا. بۇل تۋرالى IUTH ۋنيۆەرسيتەتٸ, “تۋريزم” مەكتەبٸنٸڭ اعا وقىتۋشىسى نۇرجان ەبدٸرازاقوۆ ULT.KZ تٸلشٸسٸنە بەرگەن سۇحباتىندا ايتقان ەدٸ.
«قازاقستانعا تۋريستەر ەسەم تابيعاتى مەن ينفراقۇرىلىمنىڭ دۇرىس جٷيەلەنگەنٸ, زەۋلٸم عيماراتتاردىڭ ارحيتەكتۋراسىنداعى مٸنسٸز جوبالارى مەن تاريحي كەسەنەلەردٸڭ قازٸرگٸ كٷنگە دەيٸن ساقتالعانىنا قىزىعىپ, تاماشالاۋ ٷشٸن كەلەدٸ. ودان بٶلەك تۋريستٸك سالا ەل ەكونوميكاسىنا, قوسىمشا جۇمىس ورىندارىنىڭ اشىلۋى مەن ەلٸمٸزدٸڭ ازاماتتارىنىڭ ەل-اۋقاتىنىڭ جاقسارۋىنا دا ەداۋٸر وڭ ەسەرٸن بەرەدٸ», -دەيدٸ مامان.
ايتا كەتەيٸك, بىلتىر قازاقستانداعى تۋريزمدٸ دامىتۋدىڭ 2023 - 2029 جىلدارعا ارنالعان باعدارلاماسى قابىلدانعان. ول باعدارلاما بويىنشا 2029 جىلى كەلەسٸ نەتيجەلەرگە قول جەتكٸزۋ كٷتٸلۋدە: ٸشكٸ تۋريستەر سانىن 11 ملن ادامعا دەيٸن, ال كەلۋشٸ تۋريستەر سانىن 4 ملن ادامعا دەيٸن ۇلعايتۋ, سونداي-اق قوناق ٷيلەردٸ "eQonaq" اقپاراتتىق جٷيەسٸمەن قامتۋدى 100 % - عا دەيٸن ال ساياحات جەنە تۋريزمدٸ دامىتۋدىڭ جاھاندىق يندەكسٸ بويىنشا دەف رەيتينگٸندە 50 ورىنعا جەتۋ كٶزدەلگەن.
ال ەلەمدە پاندەميياعا دەيٸن تۋريزم ەلەمدٸك جيىنتىق ٶنٸمنٸڭ شامامەن 10%-ىن, قىزمەتتەردٸڭ ەلەمدٸك ەكسپورتىنىڭ 30%-ىن, ەلەمدٸك ينۆەستيتسييالاردىڭ 7%-ىن, جۇمىس ورىندارىنىڭ 10%-ىن جەنە بارلىق سالىق تٷسٸمدەرٸنٸڭ 5%-ىن قۇرادى.