قازاقستاندا سالافيزم اعىمىنا زاڭ تٷرٸندە تيىم سالىنۋى مٷمكٸن. مۇنداي ۇسىنىستى ەلٸمٸزدٸڭ ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى بٸرنەشە كٷن بۇرىن ۇسىندى, دەپ حابارلايدى «الماتى ارناسى».
سوڭعى جىلدارى قازاقستاندا بولعان تەررورلىق اكتٸلەر سالافيزم سەكٸلدٸ راديكالدى توپتاردىڭ ٸسٸ دەگەن قۇزىرلى ورگان باسشىسىنىڭ پٸكٸرٸن دٸنتانۋشىلار دا قۇپتايدى. دٸن ٸستەرٸ كوميتەتٸنٸڭ مەلٸمەتٸنشە, بٷگٸندە قازاقستاندا 15 مىڭداي ادام سالافيزم يدەياسىنا ەرگەن.
ەش دۇشپانعا تاپتاتپاي, ەشكٸمگە سوقتىقپاي جاي جاتقان ەلدٸڭ تىنىشتىعىن سوڭعى بٸر جىلدارى «جاراتقان ٷشٸن جانىمىز پيدا» دەپ ۇرانداعان جات اعىمنىڭ ٶكٸلدەرٸ بۇزا باستادى. «بۇل سالافيزم. بۇل اعىمعا تيىم سالۋ قاجەت» دەگەندٸ ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ تٶراعاسى بٸرەر كٷن بۇرىن ٶزٸ مەلٸمدەدٸ.
«بۇل سۇراق قولعا الىندى, ونى جاقتاپ وتىرعاندار دا, قولداماي وتىرعاندار دا بار. يدەولوگيياعا تىيىم سالۋ قيىن. دەگەنمەن 2011 جىلدان بەرٸ بولعان وقيعالاردىڭ بارلىعى سالافيتتەرمەن بايلانىستى بولدى. سوندىقتان بۇل مەسەلە ەڭ جوعارى دەڭگەيدە مەملەكەت باسشىسى مەن قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸنٸڭ دەڭگەيٸندە قارالادى دەپ ويلايمىن», - دەدٸ قر ۇلتتىق قاۋٸپسٸزدٸك كوميتەتٸنٸڭ باسشىسى ۆلاديمير جۇماقانوۆ.
كەشە عانا پارلامەنتتٸڭ بٸرلەسكەن وتىرىسىنا قاتىسقان پرەزيدەنت دەپۋتتارعا ارنايى زاڭدىق كٷشٸن قاتايتاتىن قۇجات ەزٸرلەۋدٸ تابىستادى. ٶيتكەنٸ, دٸني ەكسترەميزم مەن تەرروريزمنٸڭ تامىرىنا بالتا شابۋ نەگٸزگٸ مٸندەت. سالافيزم اعىمىنا شەكتەۋ قويۋدى تەولوگ ماماندار دا قۇپ كٶرەدٸ.
«بۇل 2011 جىلىدا ٶزەكتٸلٸگٸن كٶرسەتكەن بولاتىن. زاڭ تۇرعىدا تىيىم سالۋ دۇرىس دەپ ەسەپتەيمٸز, كەرەك تە. سالافيزمنٸڭ نەمەسە ۋاحاۆيزم قازاق حالقىنىڭ بولاشاعىنا, كەلەشەگٸنە ەشقانداي تيگٸزەر پايداسى جوق. بۇل باعىتتى ۇستاناتىن ادام قازاق حالقىنىڭ ۇلتتىق تانىمىن سالت-دەستٷرٸن ەشقاشان مويىندامايدى», - دەدٸ قمدب مامانى باۋىرجان ەليۇلى.
2011 جىلدان بەرٸ ەلدە بولعان بٸرنەشە تەررورلىق ەرەكەتتەردٸڭ بارلىعىن دٸنتانۋشىلار دا وسى سالافيزممەن بايلانىستىرادى. سوندىقتان قازٸردەن باستاپ ەلدٸڭ تىنىشتىعى مەن جات اعىمنىڭ جەتەگٸندە كەتەتٸن جەتكٸنشەكتەرگە توسقاۋىل بولاتىن زاڭ كەرەك دەپ سانايدى.
«سوڭعى جاسالعان اقتٶبەدەگٸ وقيعالار ەلباسىمىزدىڭ ٶزٸ ايتقانداي سالافيتتٸك ەرەكەتتەردٸڭ نەتيجەسٸ. ەگەر قازٸر بٸز بۇعان تىيىم سالماساق, بۇدان ٷلكەن كٶرەتٸن بولامىز كەلەسٸ جىلدىقتا. بۇل ٶزٸنٸڭ پٸسۋٸنە جەتٸلٸپ كەلە جاتىر. قازٸر بەلگٸلٸ بٸر ادامدار تاراپىنان جاسالىپ جاتىر. كەيٸن ٷلكەن توپ بولىپ اۋىزدىقتاي الماي قالاتىن دەرەجەگە جەتۋٸمٸز مٷمكٸن. سوندىقتان قازٸر سالۋ كەرەك تىيىمدى», - دەدٸ قمدب مامانى باۋىرجان ەليۇلى.
دٸن ماماندارىنىڭ ايتۋىنشا, سالافيزم باعىتىن ۇستانۋشىلار شىنىنا كەلگەندە, مەملەكەتتٸڭ نەگٸزگٸ زاڭنامالارىن, تٸپتٸ اتا زاڭىن دا مويىندامايدى. بۇل ەلدٸڭ بولاشاعىنا بالتا شاۋىپ, ٸشتەي ٸرٸتەمٸز دەگەن ارامپيعىلدىلاردىڭ ۇستانىمى, دەيدٸ. بٷگٸندە دٸن تۋرالى زاڭعا ٶزگەرتۋلەر ەنگٸزٸلۋ ٷشٸن بٸرقاتار قۇجاتتار ەزٸرلەنٸپ جاتقان كٶرٸنەدٸ.
«ماۋسىم ايىندا ەلباسىنىڭ تٶراعالىعىمەن قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەسٸ ٶتكٸزٸلگەن بولاتىن. قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەستٸڭ وتىرىسىندا ناقتى تاپسىرمالار بەرٸلدٸ ورتالىق جەنە جەرگٸلٸكتٸ اتقارۋشى ورگاندارعا. قاۋٸپسٸزدٸك كەڭەستەگٸ ەلباسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا دٸني ەكسترەميزم جەنە تەرروريزممەن كٷرەسۋ جٶنٸندە زاڭنامالىق اكتٸلەرگە قوسىمشا تولىقتىرۋلار مەن ٶزگەرتۋلەر ەنگٸزۋ تۋرالى تاپسىرما بەرٸلگەن. قازٸر ورتالىق مەملەكەتتٸك ورگانداردا زاڭنامالىق اكتٸلەر ەزٸرلەنٸپ جاتىر», - دەدٸ الماتى قالاسى دٸن ٸستەرٸ جٶنٸندەگٸ باسقارمانىڭ بٶلٸم باسشىسى نۇرمۇحاممەد مەيمانقوجا.
ەلٸمٸزدٸڭ دٸن ٸستەرٸ جٶنٸندەگٸ كوميتەت مەلٸمەتٸنە سەيكەس, قازاقستاندا 15 مىڭداي سالافيزم باعىتىن ۇستانۋشى بار. ايتا كەتەيٸك, سالافيزم يدەياسىنا ٶزبەكستاندا بەيرەسمي تٷردە, تەجٸكستاندا رەسمي تٷردە تىيىم سالىنعان.
