Foto: ashyq derekkóz
2026 jyldyń basynan beri 3 335 etnikalyq qazaq tarihi otanymen tabysyp, qandas mártebesin aldy. 1991 jyldan beri Qazaqstanǵa jalpy 1 mln 168,2 myń etnikalyq qazaq oraldy, dep habarlady Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý ministrligi.
Jyl basynda kelgen qandastardyń 47,8%-y Qytaidan, 43,6%-y Ózbekstannan, 2,7%-y Túrikmenstannan, 2%-y Reseiden, 2,2%-y Monǵoliiadan jáne 1,7%-y basqa elderden tirkelgen.
2025 jylǵy derekter boiynsha etnikalyq qonys aýdarýshylardyń 58,1%-y eńbekke qabiletti jasta, 33,1%-y kámeletke tolmaǵan jáne 8,8%-y zeinetker. Eńbekke qabiletti qandastardyń bilim deńgeii: 13,1%-y joǵary bilimdi, 27,1%-y orta kásibi, 51,9%-y jalpy orta bilimdi jáne 7,9%-ynyń bilimi joq.
Qandastar eldiń túrli óńirlerine qonystanǵan, al eńbek kúshi tapshy óńirler retinde Aqmola, Abai, Qostanai, Pavlodar, Atyraý, Batys, Shyǵys jáne Soltústik Qazaqstan oblystary anyqtalǵan.
2026 jylǵa arnalǵan qandastardy qabyldaý kvotasy 2 281 adamdy quraidy. Qańtar–aqpan qorytyndysy boiynsha 569 qandas osy óńirlerge qonystanǵan.
Qonystanǵan qandastarǵa birjolǵy sýbsidiia usynylady: otbasynyń árbir múshesine 70 AEK (302,8 myń teńge), turǵyn úi jaldaýǵa jáne kommýnaldyq qyzmetke — 15–30 AEK (64,9–129,8 myń teńge). Jyl basynan beri 139 qandasqa memlekettik qoldaý kórsetilip, 108 adam turaqty jumysqa ornalastyrylǵan.
Sondai-aq, soltústik óńirlerge qonys aýdarýdy yntalandyrý úshin jumys berýshilerge institýtsionaldyq qoldaý, turǵyn úi satyp alýǵa ekonomikalyq mobildilik sertifikaty (1 625 AEK, iaǵni bir otbasyna 7 mln teńgege deiin) engizilgen.
Eske sala keteiik, 2025 jyly 16,8 myń etnikalyq qazaq qandas mártebesin alǵan edi.
