Búgin Joǵarǵy Sotta «Qylmystyq-protsestik zańnamany jańǵyrtý aiasyndaǵy qylmystyq protsestiń damý bolashaǵy» taqyrybynda dóńgelek ústel ótti. Is-shara Germaniia halyqaralyq quqyqtyq yntymaqtastyq qorymen (IRZ) birlesip uiymdastyryldy, dep habarlaidy vedomstvonyń baspasóz qyzmeti.
Forýmǵa Prezident Ákimshiligi Quqyq qorǵaý júiesi bóliminiń meńgerýshisi Aleksei Kalaichidi, UQK tóraǵasynyń orynbasary Marat Qolqabaev, Bas prokýrordyń orynbasary Erlik Kenenbaev, Ishki ister ministriniń orynbasary Rashid Jaqypov, Sybailas jemqorlyqqa qarsy is-qimyl ulttyq biýrosynyń basshysy Talǵat Tatýbaev, Qarjy ministrligi Memlekettik kiris komitetiniń tóraǵasy Ardaq Teńgebaev qatysty. Buǵan qosa, Joǵarǵy jáne jergilikti sot sýdialary, oblystyq jáne oǵan teńestirilgen sottardyń qylmystyq ister jónindegi sot alqasynyń tóraǵalary, Germaniia halyqaralyq quqyqtyq yntymaqtastyq qorynyń (IRZ) sarapshylary, memlekettik organdardyń, Sot tóreligi akademiiasynyń, zańgerler qaýymy men ÚEU ókilderi qatysty.
Óziniń kirispe sózinde Q.Mámi 2017 jyl elimizdiń jańa tarihyna qylmystyq protsesti jańǵyrtýdyń jańa kezeńi retinde enetindigin aitty.
«Bul jumystyń basty baǵytyn Memleket basshysy anyqtap berdi. Tiisti zań jobasyn ázirleý jónindegi vedomstvoaralyq jumys tobynyń qyzmetin ózi úilestirdi», - dedi Joǵarǵy Sot Tóraǵasy.
15 qarashada zań jobasy Parlament Májilisiniń eki oqylymynda qabyldanyp, Senatqa joldanǵany da aityldy. Aǵymdaǵy jyldyń sońyna deiin zań jobasy qabyldanady dep kútilýde.
«BAQ-ta jariialanǵan pikirlerge qaraǵanda, zań jobasyna oń baǵa berilýde. Eń bastysy júrgizilip jatqan reforma Qazaqstannyń halyqaralyq mindettemelerin ustanatyndyǵyn kórsetti», - dedi Q.Mámi.
Tiisti jumys toby aitarlyqtai jumys atqardy, onyń barysynda sot tóreliginiń tiimdiligine áser etetin qylmystyq protsestiń negizgi faktorlaryna taldaý jasaldy. Qylmystyq isterdi daiyndaý boiynsha memlekettik organdardyń qyzmetin jetildirýdegi usynystary zerdelenip, qorytyldy. Sheteldik úlgidegi protsestik nysandardy uiymdastyrýdyń erekshelikteri zertteldi.
Zań jobasy qylmystyq is boiynsha sot isin júrgizýdiń bastapqy kezeńin qozǵaityn erejelerdi, sotqa deiin isti júrgizýdiń jaryspalylyq bastamalar shegin qamtidy. Sonymen qatar, onda sot baqylaýyn odan ári keńeitýdi kózdeitin aitýly sheshim, rásimderdi jeńildetý, zań ústemdigine negizdelgen aiqyn sot tóreligin qurý kórinis tapqan. Q.Mámi óz sózin aiaqtai kele, barlyq qatysýshylardy forýmnyń kún tártibindegi máselelerdiń qyzý talqylanyp, tujyrymdy qorytyndyǵa kelýdi shaqyrdy.
Dóńgelek ústel eki sessiiadan turdy. Birinshi sessiianyń taqyryby - «Qylmystyq protsesti jańǵyrtý halyqaralyq standarttarǵa sai bolýdyń jańa qadamy». Onda azamattardyń konstitýtsiialyq quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaýǵa baǵyttalǵan qylmystyq-protsestik normalardy jetildirý, tergeý rásimderin ońtailandyrý jáne jeńildetý, azamattardyń quqyqtaryn qorǵaý men qylmystyq protsestegi advokattardyń quqyqtyq múmkindikterin, EYDU elderiniń qylmystyq-protsestik júieleriniń úlgisi negizinde qylmystyq protsesti ońtailandyrý máseleleri qaraldy.
Ekinshi sessiianyń taqyryby - «Qylmystyq sot isin júrgizý jańashyldyqtaryn qoldanýǵa bailanysty tájiribelik máseleler». Munda qupiia tergeý áreketterin sanktsiialaý týraly zańnamalyq erejelerdi sottardyń iske asyrýy, qupiia quqyqty shekteý is-qimyldar men buiryq arqyly is júrgizýdiń - negizdemesi, tártibi, merzimi, qabyldanǵan sheshimderdiń máni, sottyń shaǵym túsirýge ruqsattama berýi sekildi máseleler talqylandy. Buǵan qosa, sheteldik sarapshylar nemis sot isin júrgizýdegi sot-baqylaý ókilettikteri, Germaniiadaǵy buiryq shyǵarý jáne jaza jónindegi sot isin júrgizýdiń tártibi, merzimi, buiryqtyń qurylymy men mazmuny, shaǵymdanýy sekildi erekshelikteri týraly aitty.
«Dóńgelek ústel» barysynda qatysýshylar belgilengen taqyryp sheńberinde ózara syndarly pikir almasty. Jumys qorytyndysy boiynsha tiisti usynymdar qabyldandy.
