Oblys ákiminiń orynbasary Dúisenǵazy Mýsinniń tóraǵalyǵymen ótken selektorlyq keńeste aimaqtaǵy aýyl sharýashylyq jerlerin tiimdi paidalaný máselesi sóz boldy. Onlain rejimde ótken keńes jumysyna birqatar oblystyq basqarma basshylary men aýdan-qala ákimderi, olardyń orynbasarlary qatysyp otyrdy.
Jiynda oblystyq jer qatynastary basqarmasynyń basshysy Viktoriia Barsýkova sheteldikterge jalǵa berilgen aýyl sharýashylyq jerleri jaiynda málimet berdi. Onyń aitýynsha, búginde ózge elderdiń azamattaryna ýaqytsha paidalanýǵa berilgen jer telimderiniń eń kóp mólsheri Besqaraǵai aýdanynda tirkelýde.
– Aýdandyq ákimdiktiń málimeti boiynsha Besqaraǵaida aýyl sharýashylyq maqsattaǵy jerlerdi jalǵa alyp otyrǵan bir sheteldik kompaniia bar. Ol – qytailyq «Long xin» («Lýn Sin») jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi. Halyqaralyq saýda kompaniiasy degen mártebege ie seriktestik oblys kóleminde tórt jer telimin jalǵa alyp otyr. Olardyń jalpy aýmaǵy 14 754 gektardy (egistik jerler – 8 778, onyń ishindegi 990 gektary – sýarmaly, 5 943 gektary – jaiylym) quraýda. Atalmysh jerler sheteldikterge aýdandyq ákimdik arqyly 2015 jyly qazirgi zańnama aiasynda berilgen bolatyn, – dedi basqarma basshysy.
Óz kezeginde oblystyq jerdiń paidalanylýy men qorǵalýyn qadaǵalaý basqarmasynyń basshysy Serikjan Jaqaev sońǵy tekseristerdiń nátijesi boiynsha Besqaraǵai aýdanynda birqatar zańbuzýshylyq tirkelgenin habarlady. Atap aitqanda, joǵaryda aty atalǵan «Long xin» seriktestiginiń ózderine senip tapsyrylǵan jerlerdi tiimsiz paidalaný faktisi anyqtalǵan.
– Tekserister barysynda jalǵa alýshylar eki ýchaskedegi jerdi maqsatsyz paidalanǵany belgili boldy. Naqtyraq aitsaq, jaiylymǵa berilgen 4 186 gektar jer jyrtylǵan. Sonymen qatar, memleket ieligindegi 88 gektar jerdi zańsyz ielený deregi anyqtalǵan. Osyǵan bailanysty Qazaqstan Respýblikasy Jer kodeksiniń 164-1 baby negizinde materialdar Besqaraǵai aýdanynyń ákimdigine joldandy. Jalpy alǵanda, «Long xin» seriktestigine qatysty toǵyz ákimshilik is qozǵalyp, bir million 379 myń teńge kóleminde aiyppul salyndy. Búginde atalmysh aiyppul tolyǵymen óteldi. Sondai-aq, úsh aidyń ishinde anyqtalǵan zańbuzýshylyqtardy joiý jóninde uiǵarymdama joldandy, – dedi Serikjan Jaqaev.
Sonymen qatar, jiynda oblysymyzdyń Ulan jáne Zyrian aýdandarynda da sheteldik azamattarǵa jalǵa berilgen jer telimderi bar ekeni belgili boldy. Degenmen, atalmysh jalǵa alaýshylarǵa (ekeýi de Resei Federatsiiasynyń azamaty) qatysty eshqandai zańbuzýshylyq tirkelmepti.
Oblystyq jerdiń paidalanylýy men qorǵalýyn qadaǵalaý basqarmasynyń basshysy Serikjan Jaqaevtyń málimetinshe, ústimizdegi jyly elimizdiń Jer resýrstaryn basqarý komiteti júrgizgen keshendi tekserister barysynda Úrjar aýdanynda birqatar jer teliminiń qajetti konkýrstarsyz berilgeni de anyqtalypty. Dálirek aitsaq, «Bátýa», «Mánfaǵat» jáne «Yrǵyn» JShS-teri eshqandai konkýrs ótkizbei-aq, jalpy aýmaǵy 87 432 gektar jerge ie bolǵan kórinedi. 2015 jyly oblystyq basqarma júrgizgen tekserý jumystary kezinde atalmysh seriktestikterge berilgen jer telimderi uzaq ýaqyt paidalanylmai jatqany anyqtalǵan.
Bul máselege selektorlyq keńes barysynda oblys ákiminiń orynbasary Dúisenǵazy Mýsin erekshe toqtaldy.
– Memleket tarapynan egin egip, mal ósiremin deýshilerge bar jaǵdai jasalýda. El biýdjetinen kásipkerlerdi qoldaý maqsatyna qomaqty mólsherde sýbsidiia tólenip keledi. Mine, osyndai kómekke qaramastan aýdandarda áli de paidalanylmai jatqan jerler jeterlik. Sol sebepti budan bylai aýdandar men qalalardaǵy jer máseleleri jónindegi komissiialar atalmysh jaitqa jiti mán berýi kerek dep sanaimyn. Zań bárine ortaq, eshkimge jeńildik jasalmaýy tiis. Al endi sheteldikterge jalǵa berilgen jerlerge qatysty máselege keletin bolsaq, bul turǵyda anyqtalǵan zańbuzýshylyqtyń bári joiylǵan, aiyppul tólenip, ister jabylǵan. Sondyqtan bázbireýlerdiń sózine erip, qaýeset taratyp, eldi dúrliktirýdiń esh negizi joq. Qazir joǵaryda aitylǵandai sheteldik jalǵa alýshylar tek Besqaraǵai, Ulan jáne Zyrian aýdandarynda ǵana bar. Ózge óńirlerde ondai sheteldik jer paidalanýshylar joq. Al bar bolsa, bul jóninde bizge ýaqtyly habarlamai, derekti jasyryp qalýǵa tyrysqan jergilikti jerdegi bilik ókilderi jaýap beretin bolady, – degen oblys ákiminiń orynbasary, sonymen qatar, jerdi maqsatty nemese tiimsiz paidalanǵan sheteldikterge endi eshqandai keshirim bolmaitynyn eskertti. Sondai-aq, keńeste Dúisenǵazy Mýsin qaralǵan máselelerge qatysty basqarma basshylary men aýdan ákimderine tiisti tapsyrmalar berip, jaqyn arada atqarylǵan jumys qorytyndysy boiynsha oblys ákimine esep beretinin málimdedi.
Nurjan Kenjeuly
