Buǵan deiin nazardan tys qalyp kelgen jylqy súti eýropalyqtardyń jáne amerikalyqtardyń qyzyǵýshylyǵyn oiatyp jatyr. Oǵan zertteýshi Mishel Faksiia jáne onyń áriptesteri Animals jýrnalynda jariialaǵan ǵylymi maqalasy dálel. Jylqy sútinen jasalǵan qyshqyl sút óniminiń densaýlyqqa paidaly ekendigin bilgen britaniialyq kompaniialar da qymyz satýmen ainalysyp júr, dep habarlaidy QazAqparat.
Búginde siyr súti búkil álem tutynatyn súttiń 82% -in quraidy. Qalǵan bóligi eshki jáne qoi siiaqty janýarlarǵa tiesili. Tek 1 paiyzǵa jeter jetpes sút jylqy, túie, esek jáne qodastan saýylady.
«Búgingi tańda sońǵylarynyń súti tek innovatsiialyq ónim emes, sonymen qatar densaýlyqqa paidaly ekendigin dáleldeitin ǵylymi izdenister kóp», deidi ǵalymdar. Álem boiynsha jylqy sany 60 millionnan asady. Siyr sútine qaraǵanda jylqy sútiniń maiy jáne aqýyzy az, biraq laktozaǵa bai jáne adam sútine uqsas eken.
Pandemiia kezinde qymyzǵa degen suranys artqan. Sýsynnyń quramynda virýstan qorǵap, immýnitetti nyǵaitý úshin kerek S dárýmeni bar. Sondyqtan dárigerler aýrýdyń aldyn alý úshin nemese odan ońalǵan kezde qymyz ishýge keńes beredi. Jylqy súti, sonymen qatar, ómirlik mańyzy bar A, V1, V2, V6, V12, K siiaqty dárýmenderge bai. Olardan bólek quramynda joǵary qan qysymyn tómendetip, ýaiymshyldyqtan qutqaratyn kalii mineraly bar.
Sonymen qatar jylqy súti tez qorytylady. As qorytý júiesine ol jeńil áser etip, ishtiń kebýi jáne qatýy, asqazannyń buzylýy siiaqty simptomdardyń azaiýyna yqpal etedi. Attai shaýyp ketýge kómektesip, qýat beretin temir, kaltsii jáne fosfor siiaqty mineraldar da osy qymyzdan tabylady. Onyń adam terisine tigizetin paidasy da shash etekten. Psoriaz jáne ekzemamen aýyratyn adamdarǵa taptyrmas em. Jylqy súti quramynda mikrobqa qarsy qasieti bar lizotsim fermenti bar, deidi britaniialyq Kromvel fermasyna tiesili internet dúken.
Ulybritaniiada kópshiliktiń suranysyna ie bolyp kele jatqan kompaniianyń paraqshasynda jazylǵandai munda jylqy sútinen jasalǵan ónimderdiń túr-túri saýdalanady. Baǵasyna keletin bolsaq orta eseppen alǵanda organikalyq, pasterlengen qutydaǵy qymyzdyń 250 gramy ulttyq valiýtamyzǵa shaqqanda 3 650 teńge turady. Budan bólek kompaniia jylqy sútinen jasalǵan qol kútimine arnalǵan 50 milligram kremderdi 10 000 teńgege satady.
Kromvel fermasy Angliianyń ońtústik batysyndaǵy Somerset aǵylshyn graftyǵyndaǵy Komb-Hei aýylynda ornalasqan. Bul 40 jyldan beri kele jatqan otbasylyq biznes jáne Ulybritaniiadaǵy jylqy sútiniń saýdasymen ainalysatyn jalǵyz kompaniia, delingen saitta.
