Britan patshaiymy – II Elizavetanyń kúieýi, Ulybritaniianyń taq murageri Charlz hanzadanyń ákesi Edinbýrg gertsogy Filipp hanzada 100-ge qaraǵan shaǵynda dúnieden ozdy. Muny Býkingem saraiy habarlady.
Gliýksbýrg dinastiiasynan shyqqan onyń Grekiianyń jáne Daniianyń hanzadasy degen titýly boldy, ol Grekiia patshasy I Georgtyń nemeresi, I Konstantin patshanyń nemere inisi boldy.
Buǵan qosa ol Daniia patshasy IX Kristiannyń, aǵylshyn patshaiymy Viktoriianyń, Resei imperatritsasy Aleksandra Fedorovnanyń jáne imperator I Nikolaidyń týysy edi.
Filipp britan floty quramynda ekinshi dúniejúzilik soǵysqa qatysty, Japoniianyń kapitýliatsiiasy týraly aktige qol qoiý sátine kýá boldy. Oqyp júrgen kezinde alys týysy bolyp keletin Elizavetamen tanysqan soń, nemis familiiasy men pravoslav dinin anglikandyqqa aýystyryp, ekeýi 1947 jyly shańyraq kóterdi.
Zaiyby britan patshaiymy retinde taqqa otyrǵan soń áskeri qyzmetin tastap, Filipp hanzada 2017 jylǵa deiin patsha otbasynyń sharýasymen ainalysty. Osy aralyqta ol 22 myńnan astam sharaǵa qatysqan. Filipp hanzada 22 jyl boiy Halyqaralyq at sporty federatsiiasyn, 15 jyl boiy Dúniejúzilik jabaiy tabiǵat qoryn basqarǵan.
Britan hanzadasy retinde ol álem elderiniń júzdegen basshysymen, sonyń ishinde Djon Kennedi, Leonid Brejnev, Iosip Broz Tito, Li Siannianmen jáne Boris Eltsinmen kezdesken. Buǵan qosa ol Ulybritaniianyń, Avstraliia men Jańa Zelandiianyń barlyq ásker túrleriniń ofitseri boldy jáne patsha otbasynyń ókili retinde júzdegen eldiń nagradalarymen marapattaldy.
2020 jyly qarashada Elizaveta patshaiym men Filipp hanzada úilengeniniń 73 jyldyǵyn atap ótti. 2021 jyly hanzada aýrýhanaǵa jatqyzylyp, bir aidai emdeldi.
Britan hanzadasy 100 jasyna eki ai qalǵanda ómirden ótti.
"Mártebeli Patshaiym qaiǵyra otyryp, óziniń súiikti jary, Edinbýrg gertsogi, koroldiktiń mártebeli hanzadasy Filiptiń qaitys bolǵanyn habarlaidy. Mártebeli hanzada búgin tańerteń Vindzor qamalynda qaitys boldy", - dep jazylǵan korol otbasynyń saitynda.
