Jyl saiyn osy kúni táýelsiz elimizdiń taǵdyrsheshti qadamy jasalǵan tarihi sát kóńil tórine qaita qonaqtaidy. Budan dál eki jyl buryn, 2019 jyldyń 19 naýryzy Ulystyń qarsańyndaǵy uly is retinde el tarihyna aitýly datalardyń biri bolyp endi. Sabaqtastyq saltanat quryp, Elbasy Nursultan Nazarbaev el tizginin Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevqa tapsyrdy. Tuńǵysh Prezidenttiń sheshimi shynaiylyqpen dáiektelip, kerýen jyldardyń kedergisine muqalmaǵan kólikti kóshtiń júgi ilgeri jyljydy. «Egemen Qazaqstan» gazetinde jaryq kórgen búgingi maqalada atalmysh basylymnyń Basqarma tóraǵasy Darhan Qydyráli osyndai pikirin jazdy.
Maqalanyń tolyq nusqasyn nazarǵa usynamyz
* * *
Osy eki jyl ishinde túrli qiyndyqtarǵa qaramastan Prezident Qasym-Jomart Kemeluly da senimge sert bailap, syndarly sátte syr aldyrmai el úmitin enshiledi. Jahandyq indet jan alqymnan alǵan tusta jańasha reformalar arqyly jaǵdaidy turaqtandyryp, ultty uiyta bildi. Syrtqy jáne ishki saiasatty teńdestirip ustap, tatýlyqty tumar etip, tuǵyrda nyq turdy. Bul Elbasynyń biik parasatynyń taǵy bir kórinisi boldy.
Árine, byltyr pandemiia kókeiimizde búr jarǵan keleli kóp maqsatymyzǵa kedergisin keltirdi. Áýelde kúlli álem abdyrap qalǵanymen, artynan aty jaman indetti aýyzdyqtaýdyń amaly tabyldy. Qoǵamnyń sanasyn úreiden arashalap, ótkinshi qaýiptiń ótinde qalmaýdy úirendik. Memleket kásipke beiim azamattarǵa kómek qolyn sozyp, ekonomikamyzdyń turaqtylyǵyn qamtamasyz etý úshin shuǵyl sheshim, baiypty bastamalar jasap, áleýmettiń eńsesin kóterdi. Uly Abai jáne Farabi jyldarynda taǵylymdy is-sharalarǵa kýá boldyq. Sailaý ótip, Májilistiń quramy jańardy. Desek te, tyshqan jyly «indet inge tyqqan» kúrdeli kezeń retinde el esinde qalatyn boldy.
Sanaýly kúnnen keiin kúntizbe boiynsha siyr jyly bosaǵamyzdan attaidy. Osylaisha, otarlyq qamytynan qutqarǵan azattyqtyń otyzynshy jylyna qadam basamyz. Qazir aitýǵa ǵana ońai, otyz jasqa tolyp kemeldengen memleketimizdiń qysqa merzim ishinde mundai tabysqa jetetinine ádepkide kúmánmen qaraǵan jandar da az bolǵan joq. Ekonomikasy áljýaz, demografiialyq ahýaly álsiz, etnostyq quramy ala-qula, shekarasy ashyq-shashyq jatqan elimizdi keibir saiasatkerler «Aziianyń Balqanyna» teńedi. Qaisibiri túrli ultaralyq qaqtyǵystar týady dep sáýegeilik jasady. Óndirisi shikizatqa táýeldi, qalalary bir-birinen alshaq, joldary da jaramsyz ekenin jarysa aityp jatty. Áitse de bósteki boljampazdardyń joramaly joqqa shyqty. Qysqa jylda áleýeti artqan irgeli memleketke ainaldyq. Dármensizdikke des bermei, damýdyń jańa satysyna óttik. Kókte bir Táńirge, jerde bir ózine ǵana sengen baba táliminen taǵan tartqan halqymyz jiyrmasynshy ǵasyrda sanalýan áleýmettik tartysqa urynsa da jańa myńjyldyqqa egemen el bolyp attady. Ótpeli kezeńniń jelkóbik pikir, jańsaq jarnamalaryna sabyrmen qarap, ulttyń tutastyǵyna syzat túsirmedi. Ishki jáne syrtqy saiasat baiypty da baisaldy damý baǵytynda órbidi. Táýelsiz Qazaqstan barlyq halyqaralyq uiymdarmen, alys-jaqyn memlekettermen yjdaǵatty yntymaq ornatty.
Alǵash araily azattyqtyń samaly mańdaiymyzdy ópkende elimizdegi qazaq halynyń sany 40 paiyzǵa da jetpeitin edi, qazir 80 paiyzǵa taiap qaldy. Ulttyq qundylyqtar jańǵyra túlep, mádeni muramyz máiekteldi, tarlan tarihymyz dáiekteldi, ultymyzdyń jańa rýhani bolmysy qalyptasýǵa negiz qalandy. Dástúrimizdi dáriptep, saltymyzdy saralap, sabaqtadyq. Alda kele jatqan Ulystyń uly kúni sonyń jarqyn dáleli.
Qazir de Uly meiramǵa orailastyryla memleket tarapynan, el-jurt, jekelegen demeýshiler kómegimen qanshama syi-siiapat jasalynýda. Sondai-aq biylǵy Naýryz qarsańynda el kólemindegi tolǵaqty áleýmettik sharýalar, ásirese, kóp balaly analar, turmysy tómen otbasylardyń jai-kúii, jalaqy syndy máselelerdiń túiinin tarqatýǵa baǵyttalǵan baǵdarlamalardyń qabyldanýy sózimizdiń dáleli.
Uly istiń Ulystan bastaý alǵany beker emes bolar. Áz-Naýryz – ǵasyrlar sherýinde túzilgen ádet-ǵurpymyzdyń, jiǵan-tergen injý-marjanymyzdyń altyn kómbesi, sáýleli aishyǵy desek, táý eter táýelsizdik – basymyzdaǵy barymyz, kir shalmaǵan arymyz, baiandy baqytymyz hám memleketimizdiń myzǵymas tiregi, otanshyldyqtyń júregi ekeni anyq.
Ulystyń uly kúninde túbi bir túrki halqy Ergeneqonnyń jartas-shatqalyn jaryp, erkindikke jetelegen, bodandyqtan bostandyqqa bastaǵan aqjarylqap sátti eske túsirip, bolat tóske som balǵamen alma-kezek uryp, kóriktiń otyn mazdatady eken. Sondyqtan kún men tún teńelgen, barsha jurt jaqsylyqqa kenelgen áz Naýryz ámanda jyldyń basy, sonymen birge eldik pen erkindiktiń jarshysy sanalǵan.
Tórge ozǵan siyr jylynda aýyrtpalyq artta qalyp, Ulys oń bolsyn, aq mol bolsyn! Oshaǵymyzda otymyz mazdap, Otanymyzdyń yrysy arta bersin!
