Táýelsizdik deklaratsiiasy – taǵylym alar tarihymyz

Sársenbi kúni ótken Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynda depýtattar Qazaqstan Respýblikasy Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan Deklaratsiiany qabyldaǵany belgili. Elimizdiń shirek ǵasyr ishinde qol jetkizgen jetistikterin aishyqtaityn bul mańyzdy qujatta tolaǵai tabystarǵa iek artýymyz Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń eren eńbeginiń arqasynda múmkin bolǵany airyqsha atap ótiledi.

Táýelsizdik Deklaratsiiasy qabyldanýyna orai redaktsiiamyzǵa elimizdiń ár shalǵaiynan mańyzdy qujatqa jan-jaqty qoldaý bildirgen únqosýlar kelip jatyr.

Jasampazdyqtyń jarqyn kórinisi

San ultty Qazaqstan halqy merei men maqtanysh qushaǵynda. Qashanda óz qolyńmen jasaǵan igiliktiń máýesi tátti bolatyny aiqyn. Bul Táýelsizdigimizdi qadirleýdiń, oǵan berile qyzmet isteýdiń kóńil ósirer qýanyshy. Osydan da qos palatanyń birlesken otyrysynda biraýyzdan qabyldanǵan Deklaratsiia barshamyzdyń kókeiimizden shyqqan tarihi qujat dep baǵalanatyny sózsiz.

Men: «Táýelsizdiktiń 25 jyldyq mereitoiy – óz tarihynda tuńǵysh ret zamanaýi memleket qurǵan Qazaqstan halqynyń aýqymdy tarihi jetistikteriniń jarqyn kórinisi. Qazaqstan úshin Táýelsizdiktiń 25 jyly ilgerileý men ornyqty damýdyń kezeńi boldy. Táýelsiz Qazaqstan óziniń jańa tarihymen tabysty memleket jáne búkil Ortalyq Aziia óńiriniń kóshbasshysy atanýǵa quqyǵy bar ekendigin dáleldedi», degen deklaratsiialyq baǵaǵa tolyq qosylamyn. Óitkeni, Qazaqstan osynaý tarihi qysqa merzimde ekonomikasy qarqyndy damyǵan, tabysqa jetýdiń biregei tájiribesi bar saiasi turaqty memleket retinde qalyptasty.

Bizdiń elimizde ekonomikalyq, saia­si jáne áleýmettik salalarda asa iri ózgerister júzege asty. Osynaý kúrdeli de qiyn kezeńde elimizdi eńselendirýge hal-qaderinshe at salysqan bizdiń urpaq, bizdiń balalarymyz ben nemerelerimiz, erteńgi eren urpaq kók Týymyzdy asqaq kótergen Tuńǵysh Prezidentimiz – Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń danalyǵy men kóregendigine aqjarma alǵysyn aitady. Talassyz shyndyq mynaý: «Prezident N.Nazarbaevtyń saiasi erik-jigeri jáne strategiialyq kóregendigi damýdyń qazaqstandyq úlgisiniń tabysty bolýyn aiqyndap, Otanymyzdyń ornyqty ósip-órkendeý jolyna shyǵýyna múmkindik týdyrdy, ǵalamdyq josparlar túzýimizge senim qalyptastyrdy».

Sol senimge sai búkilhalyqtyq silkiniske ekpin qosyldy, biz keshegi kúnniń elesinde joq biikterge qol sozýdamyz. Bul senim bizdi «Qazaqstan-2050» Strategiiasy men «Máńgilik El» ideiasynyń mereili murattaryna jaqyndata túsýde. Qazaqstan Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan Deklaratsiianyń jigerlendirýshi qýaty da osynda.

 Esilbai QADYRÁLIN,

Sotsialistik Eńbek Eri

Aqmola oblysy

Damýdyń dańǵyl jolyndamyz

Elimiz táýelsizdigin alǵan jyldary eldiń elordasyn ózgertý týraly oi eshkimniń oiyna kele qoiǵan joq edi. Óitkeni, sol 90-shy jyldardyń ortasy ekonomikalyq daǵdarystyń shyńyna jetken kezi edi ǵoi. Sonda Elbasy Nursultan Nazarbaev memlekettiń ortalyǵyn búgingi ornyna kóshirý týraly usynysyn aitqanda, Parlament depýtattarynan bastap, eldiń qarapaiym turǵyndaryna deiin tańyrqap qalǵany esimizde.

Elbasy usynysyna qarsy bolǵandar da bar. Rasynda, qiyn ýaqytta astanany aýystyrý degen sóz ersi sekildi kóringen. Alaida, Elbasy bastamasynyń durystyǵyn ýaqyt dáleldedi. Tipti, ornalasýy jaǵynan Qazaqstannyń barlyq shalǵaiyna ortalyq bolyp sanalatyn, Uly Daladaǵy búgin toty qustai taranyp turǵan Astana qalasynyń alǵashqy sáýletshisi de Nursultan Ábishulynyń ózi desek, artyq aitqandyq emes. Eldiń ortalyǵyn kóshirýdiń jas Táýelsiz memleket úshin qanshalyqty saiasi, ekonomikalyq, áleýmettik mańyzy bolǵanyn jurt Astana qulpyra bastaǵanda túsindi.

Qazir dúnie júzindegi damyǵan kóp elder sekildi bizdiń de eldiń saiasi, ekonomikalyq, óner, bilim, týrizm ortalyǵy bolyp sanalatyn eki qalamyz bar. Almaty men Astana birin biri tolyqtyrmasa, qaishy kelip turǵan joq. Qazir Astanaǵa syrttan kelgen qai eldiń adamy bolsa da tańyrqamai qarai almaidy. Ainaldyrǵan 25 jyldyń ishinde osyndai qala kóterý ózge elder úshin múmkin ertegi shyǵar. Elimiz osy jyldar ishinde buryn-sońdy bolmaǵan damýdyń dańǵyl jolyna tústi.

Kenjebek ÝKIN,

oblystyq ardagerler keńesiniń tóraǵasy, Qostanai oblysynyń Qurmetti azamaty

QOSTANAI

Baýyry bútin eldiń nesibesi eselenedi

Parlamentimiz Qa­zaq­stan Respýblikasy Táýelsizdiginiń 25 jyldy­ǵy Deklaratsiiasyn qabyl­dady. Óz taǵdyr-tala­iynda talai surapyl oqi­ǵalardy kórip, tipti jer betinen joǵalyp ketý
de qaýip tóngen halqymyz úshin óte mańyzdy qujat. Ábilqaiyr ulysynan Kerei men Jánibektiń bas­taýymen bólinip shyǵyp, tarihqa qazaq ataýymen kirgen halqymyzdyń aldynan egemendik baqyty kúlip qarsy alǵan joq edi. Táýelsizdik, azattyq úshin qidalasqan ǵasyrlarda ata-babamyz táýekelge minip, at ústinde júrse, asyl analarymyz «urpaǵymyzdyń erteńi qalai bolady?» dep qaiǵydan qan jutqany anyq.

Elimizdi ata-baba ańsaǵan Táýel­sizdikke Allanyń alqaýymen Qazaq­stannyń Tuńǵysh Prezidenti Nursultan Ábishuly Nazarbaev jetkizdi.

Búginde jer aman, eldiń baýyry bútin. Keshegi baýyrlas memleketterdiń ishinde eń alǵashqylardyń biri bolyp shekaramyzdy shegendep aldyq. Qazaq balasynyń úni Birikken Ulttar Uiymynyń minberinen estildi. Óz eli, óz jerinde esik kózin­de otyrǵan qazaq Eýro­panyń tórine shyqty. Bir-birimen sózi jaras­pai, jaǵaǵa jarmasqan el­derdiń prezidentteri saýǵa, bitimgershilik surap biz­diń Elbasynyń aldyna keletin boldy. Qazaqty osyn­dai biikke kótergen Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev eke­ni aitpasa da túsinikti.

Men qarapaiym ha­lyqtyń ókilimin. Qazaqtyń dańqty uly Shámshi Qaldaiaqov oqyǵan oqý or­nynyń basshysymyn. Men sekildiler elimizde júz myńdap sanalady. Bul jerde meniń aitaiyn degenim, ózim siiaqty qarapaiym halyqtyń ókili retinde táýelsizdigimiz tuǵyrly bolyp, Máńgilik El bolý armanymyzǵa qarai senimdi qadammen ilgerilei bereiik.

Erkimbek QANJIGITOV,

Qaplanbek agrarlyq-tehnikalyq kolledjiniń direktory, veterinariia ǵylymdarynyń doktory, professor

Ońtústik Qazaqstan oblysy,

Saryaǵash aýdany

Biigimiz alasarmasyn

Táýelsizdiktiń 25 jyl­dyǵyna arnalǵan Dek­lara­tsiianyń qabyldanýynyń tarihi mańyzy bar. Óitkeni, shirek ǵasyrlyq merzimde talai qiyndyqty artqa tastadyq. Talai asý bermes biikterdi baǵyndyrdyq. Ta­lailar ańsap júrgen tabysqa qol jetkizdik. Árine, Qazaq eliniń Tuńǵysh Prezidenti Nursultan Nazarbaev úshin de, bar úmitin Elbasyna artqan barsha qazaqstandyqtar úshin de táýelsizdik jyldaryndaǵy jetistigimiz ońailyqpen ýysqa túse qoiǵan joq. Bir jaǵynan jańadan kásiporyndar qurý, ekonomikany ártaraptandyrý máseleleri aldymyzda turdy. Ekinshiden, jahandyq qarjy daǵdarysynyń, álem elderiniń bir-birine ekonomikalyq sanktsiia salý sekildi qiyndyqtarynyń salqyny bizdiń ekonomikamyzǵa da áserin tigizbei qoimady. Degenmen, qandai qiyndyqtyń da kúrmeýin ońtaily sheshý jolyn taba biletin Elbasy Nursultan Nazarbaev qarjy daǵdarysy ispetti syn-qaterlerdiń aldyn alý sharalaryn sátti júrgizdi.

Qazir el ekonomika­sy yrǵaqty damý baǵyty­nan jańylǵan emes. Ekono­mikany eńselendirý, halyq­tyń áleýmettik ál-aýqatyn jaqsartý turǵysynda qolǵa alynǵan san alýan reformalar jemisin berdi. Ózimizde óndiriletin otandyq ónim­der qatary molaidy. Ju­myssyz júrgender qatary edáýir azaidy. Oblys pen oblystyń, aýdandar men aýyldardyń aralyǵyn jalǵaityn joldar jańǵyrtyldy. Jańa mektepter men aýrýhanalar, mádeniet oshaqtary boi kóterdi. Bir sózben aitqanda, túrli infraqurylymdar jańaryp, eldiń eńsesi kóterildi. Táýelsizdiktiń shirek ǵasyrynda ortaq Otanymyz –Qazaqstannyń áleýmettik-ekonomikalyq ahýaly, halqynyń turmysy túp-tórkinimen ózgerdi. Munyń bárin Táýelsizdigimizdiń airyqsha syiy dep uǵynýymyz qajet.

Osy oraida qos palataly Parlament depýtattary qabyldaǵan Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna arnalǵan Deklaratsiiasyn tarihi qujat deýimizge tolyq negiz bar. Oǵan Deklaratsiiada «Táýelsizdiktiń 25 jyldyq mereitoiy – óz tarihynda tuńǵysh ret zamanaýi memleket qurǵan Qazaqstan halqynyń aýqymdy tarihi jetistikteriniń jarqyn kórinisi. Qazaqstan úshin Táýelsizdiktiń 25 jyly ilgerileý men ornyqty damýdyń kezeńi boldy. Táýelsiz Qazaqstan óziniń jańa tarihymen tabys­ty memleket jáne búkil Ortalyq Aziia óńiriniń kóshbasshysy atanýǵa quqyǵy bar ekendigin dáleldedi. Óz Táýelsizdiginiń 25 jylynda Qazaqstan ekonomikasy qarqyndy damyǵan, tabysqa jetýdiń biregei tájiribesi bar saiasi turaqty memleket retinde qalyptasty. Bizdiń elimizde ekonomikalyq, saiasi jáne áleýmettik salalarda asa iri ózgerister júzege asty. Táýelsiz Qazaqstannyń barlyq jetistikteri men jeńisteri Qazaqstan Respýblikasynyń Tuńǵysh Prezidenti Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń tegeýrindi jáne dana basshylyǵymen árbir qazaqstandyqtyń tabandy da tynymsyz eńbeginiń arqasynda múmkin boldy. Prezident N.Nazarbaevtyń saiasi erik-jigeri jáne strategiialyq kóregendigi damýdyń qazaqstandyq úlgisiniń tabysty bolýyn aiqyndap, Qazaqstannyń ornyqty ósip-órkendeý jolyna shyǵýyna múmkindik týdyrdy» delingeni tolyq dálel bola alady.

Endi bul qujattyń tarihi taǵylymyn el ishinde ásirese, jas býynnyń arasynda keńinen nasihattaǵan oryndy bo­latyn sekildi. Olai deitinim, atal­ǵan Deklaratsiianyń elimizdiń basty ideo­logiialyq qujaty retindegi mańyzy airyq­sha bolǵaly tur. Muny táýelsizdik jyl­daryndaǵy jetistikterimizdiń keńinen qam­tylǵanyna bailanysty aityp otyrmyn.

Orynsha QAIREKEShOVA,

Mahambet aýdandyq Ishki saiasat bólimi basshysynyń mindetin atqarýshy

Atyraý oblysy

Qundylyqtardy qasterleiik

Parlament pala­ta­la­rynyń birlesken oty­rys­ynda qabyl­danǵan Dek­laratsiia Táýel­siz­dik­tiń 25 jyldyǵymen tus­pa-tus kelgen mańyz­dy qujat boldy. Dek­laratsiiada shirek ǵasyr ishin­de atqarylǵan, táýel­siz elimiz qol jetkizgen je­tistikter men tabystar naqty ári keń baiandalǵan. Keń-baitaq dala tósinde damýǵa qulash urǵan ai­byndy memlekettiń jetistikteri men Tuńǵysh Prezident Nursultan Nazar­bae­v­tyń eren eńbegi de anyq kórse­tiledi. Sebebi, Qazaqstannyń táýel­sizdik alǵaly júrip ótken joly men jarqyn jańalyqtary, áleýmettik-ekonomikalyq damýynyń soqpaǵy Elbasy saiasatymen, Elbasy iskerligimen sabaqtasyp jatyr.

Jańa Elordamyz – Astana qalasynyń qalyptasýy, onyń álemdik aitýly jiyndardy ótkizip, dúniejúzilik máni bar máselelerdi talqylaý tórine ainalýy, eń alǵash bolyp atomdyq qarýdan bas tartý, san ult ókilderi men san túrli dini nanym-senimdegi adamdardy bir shańyraq astyna tatý-tátti ustai alǵan aýyzbirlik máselesi, úrei men jarylystar qushaǵynda qalǵan dúrbeleńi mol zamanda beibitshilikti ornyqtyrýǵa shaqyrý jáne arazdasqan alpaýyt elder arasyna araaǵaiyn bolý nátijeligi Qazaq­stan­nyń, Memleket bas­shy­synyń tulǵasyn som­dap, álemdik dárejede be­delin asqaqtata tústi. Par­lament depýtattary qabyl­daǵan Deklaratsiiada Qazaq­stannyń 25 jyl ishin­de saiasi ustanymy arqy­ly álem elderine tanylyp, ishki jáne syrtqy áleýetin arttyryp, damýdyń dańǵyl jolyn tańdaǵandyǵy da dáiekti aitylady.

Kólemi jaǵynan qysqa bolǵanymen, arqalaǵan júgi aýyr, aitar oiy mańyz­dy, ón boiyna Táýelsizdiktiń 25 jyl­dyq tutas tarihyn toptastyrǵan Dek­laratsiia – el táýelsizdigin berik ustaý, qundylyqtardy qasterleý, Máńgilik El bolý jolynda ózara birlikte bolý ideia­syn usynady jáne barlyq qazaq­stan­dyqtardy «bir jeńnen qol, bir jaǵadan bas» shyǵarý arqyly Otanymyzdy odan ári órkendetýdi maqsat etýge shaqyrady.

Amangúl JAIYLHANOVA,

Mańǵystaý oblystyq «Qoǵamdyq kelisim» memlekettik mekemesiniń direktory

AQTAÝ

Eńbektiń baǵasyn halyq beredi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev halqynyń baǵyna týǵan tulǵa ekenin men ǵana emes, barsha qazaqstandyqtar aitary sózsiz. Bul – elin súier erin barsha qazaqstandyqtardyń da qurmetteitininiń, qa­dir­leitininiń aiqyn kóri­nisi. Elbasynyń táýelsiz­diktiń tuǵyrly bolýy jo­lyndaǵy tarihi taǵy­lymdy isteri men izdenis­teri Qazaqstandy álemge tanytty, osy arqyly ózin de álemdik saiasatta moiyn­­datty. Onyń osy jyldardaǵy bolat­tai berik ustanymy ulan-ǵaiyr ju­mystyń atqarylýyna alǵyshart jasa­dy.

Nursultan Ábishulynyń Táýelsiz­diktiń 25 jyly ishinde ǵasyrda atqa­rylatyn sharýalardy júzege asyr­ǵanyn kórip, kóńilimiz sezip otyr. Áýeli ekonomikany durys jolǵa qoiýdy qolǵa alǵan ol saiasatta da álemdi moiyndatatyndai qadamdar jasaǵanyn aitý lázim. Ótken shirek ǵasyr ýaqyt ishinde táýelsiz memlekettiń negizi qalanǵany, demokratiialyq qoǵam qalyptasqany, halyqaralyq bedeldi uiymdar men qaýymdastyqtarǵa múshe bolǵany Elbasy esimimen tyǵyz bailanysty. Táýelsiz jas memleketimiz naryqtyq qatynastarǵa tóselip, damýdyń qazaqstandyq aishyqty jolyn tańdaýynda da Nursultan Ábishulynyń ózindik qoltańbasy jatqany sózsiz.

Elordany arqadaǵy As­tanaǵa kóshirip, ózge memle­ketterdiń túsine de kir­meitin irgeli de iri is tyn­dyrǵanyn tórtkúl dúnie túgel bilip otyr. Astanada álemdik deń­geidegi úlken jiyndar ótkizip, olarda ekonomikalyq damýdyń, beibitshilik pen turaqtylyqtyń tuǵyryn bekitetin sheshimderge qol jetkizýi – bul kisiniń halqynyń baǵyna týǵan tulǵa ekeniniń aiqyn dáleli. Táýelsiz elimizdegi halyqtardyń birligi men yntymaǵyn saqtaýdaǵy eren eńbeginiń ózi nege turady. Ár alýan din ókilderiniń basyn Astanada áldeneshe ret qosýy, Semei poligonyndaǵy synaqtardy toqtatyp, Qazaqstandy iadrolyq qarýsyz elge ainaldyrýy, túrli odaqtar qurýǵa bastamashy bolýy, basqa da álemdik deńgeidegi eren eńbegi Nursultan Nazarbaevtyń qajyr-qairatynyń, eliniń erteńi úshin qyzmet etýdegi janqiiarlyǵynyń kórinisi bolsa kerek.

Qalai degende de Elbasynyń osynshalyqty eńbeginiń baǵasyn halyq áldeqashan berip qoiǵan.

Janǵabyl QABAQBAEV,

Halyqaralyq «Qazaq tili» qoǵamy

Aqtóbe oblystyq uiymy tóraǵasynyń orynbasary

AQTÓBE

Jańa model qalyptastyrý joly

Parlamenttiń qos palatasynyń birles­ken otyrysynda Táýel­siz­dik Deklaratsiiasy qa­byl­dandy. Onda ótken jyldar bederinde baǵyn­dyr­ǵan biikterimiz sarala­nyp, bul iste Elba­synyń eńbegi erekshe ekeni naqpa-naq kól­deneń tartyldy. Mine, osynyń arqasynda dúnie júzi qaýymdastyǵy Qa­zaq­standy órkenietti eldermen terezesi teń el retinde tanysa, Ota­nymyzǵa strategiialyq áriptes retin­de qarasa, sarabdal syrtqy jáne ishki saiasaty úshin qadirlese, onda ol – Nursultan Ábishulynyń jar qulaǵy jastyqqa timei, tynys taýyp, tynym kórmei etken eńbeginiń, tókken teriniń nátijesi.

Osy 25 jyl ishinde etnosaralyq rýhani birlik, saiasi tu­raqtylyq, azamattyq kelisim ornyǵyp kei­bir elderdegidei tynysh­ty­ǵymyz ketip, tynysymyz tarylmasa, ultymyzdyń tarihi zerdesine qaita-qaita oralyp, joǵaltyp alǵanymyzdy túgendep jatsaq, bul da Elbasynyń airyqsha yntasy men yqylasynyń is júzindegi kórinisi.

Eldegi demokratiialyq úrdisterdiń jyl sanap jańa sipattarǵa ie bolýy, úilesimdi til saiasaty, din saiasatynyń qalyptasýy, shyǵysta Qytaimen, ońtústikte jáne batys­ta, alys-jaqyn sheteldermen daý-damaiǵa yryq bermei, esemizdi jibermei, shekaramyzdy anyqtap alsaq, tajal ordasy bolǵan Semei poligonyn jaýyp, iadrolyq qarýdan óz erkimizben bas tartsaq, munyń barlyǵy da Prezidentimizdiń batyldyǵy men kóregendigi.

Qazaqstan naryqtyq ekonomikaǵa túpkilikti tańdaý jasap, qarjy júiesin qalyptastyryp, tól aqshamyz – teńgeni  qoldanysqa engizip, onyń turaqtanýyna qol jetkizsek, óndiris oryndary indýstriialyq-innovatsiialyq damýdyń arqasynda qaita jandanyp,  orta, shaǵyn biznes qanatyn keńge jaisa, qazirgi kezeńde 5 halyqtyq reformamen «100 naqty qadamyn» qarqyndy júrgizip jatsaq, halyqaralyq EKSPO-2017 kórmesin ótkizý quqyna ie bolsaq, aziialyq el bola tura, EQYU-ǵa tóraǵalyq etsek, BUU Qaýipsizdik Keńesiniń turaqty emes múshesi bolsaq, munyń bári de Ult Kóshbasshysynyń halyqaralyq dárejedegi bedeliniń nátijesi.

«Máńgilik El» ideiasyn basty baǵdar etip, táýelsizdigimizdiń damý dańǵylyn «Nurly jolǵa»  ainaldyrý, álemdegi ozyq 30 eldiń qatarynan  oryn alý búkilhalyqtyq meje retinde kún tártibine qoiylyp, onyń údesinen shyǵýǵa pármendi sharalar qoldanylyp jatsa ol da qazaq topyraǵyndaǵy jasampazdyq qubylystardyń tikelei bastaýshysy, táýelsizdiktiń alǵashqy 15 jylynda-aq álemdegi damyǵan 50 eldiń qataryna shyǵarǵan qoǵam damýynyń «qazaqstandyq jol» dep atalatyn   jańa modelin qalyptastyrýshy Nursultan Ábishulynyń  danalyǵy.

Bir sózben túiip aitsaq, Táýelsizdik jyldaryndaǵy tabystarymyz qomaqty.

Jandar KÁRIBAIULY,

Jambyl oblystyq Qoǵamdyq keńes tóraǵasy

Táýelsizdikti eshkim syiǵa tartpaidy

Táýelsizdikke jeter jol qai kezde de, qai elde de jeńil bolmaǵan. Ashy menen tushyny tatqan biler, jaqsy menen jamandy jortqan biler degendei memleket qurýdyń qanshalyqty kúrdeli, qanshalyqty qiyn ekenin onyń basy-qasynda júrgender ǵana sezine alatyn bolsa kerek. Osy oraida táýelsizdikke qol jetkizý joly – uly jol desek, artyq aitqandyq bolmaidy. Eger shyndyqtyń kózine týra qarasaq, egemendikti eshkim de syiǵa tartpaidy.

Aitaiyn degenim, budan tup-týra 25 jyl buryn Qazaq eli óz aldyna derbes el atandy. Táýelsizdikke ie bolý bar da, osy talaptarǵa sáikes eldi ári qarai damytý eshteńemen aiyrbastalmaityn ári eshqandai qundylyqqa teń kelmeitin osy táýelsizdigimizdi tuǵyrly ete túsý mindeti taǵy bar. Ótken 25 jyldyń ishinde biz osy talaptar údesinen de shyǵa alǵanymyz anyq. Táýelsizdikke qoiylatyn basty talaptardyń biri – ulttyq mádenietimizdi damytýǵa udaiy kóńil bólý, ejelgi salt-dástúrimizdi saqtai otyryp, ony búgingi kúnniń erek­sheligine sáikestendire bilý emes pe?! Bul turǵyda da memlekettik deńgeide belgilengen is-sharalar kesheni az emes.

Álemdegi qazirgi jahandaný úderisiniń jeti qarys jutqynshaǵyna jutylyp ketpeýdiń basty joldarynyń biri de – ulttyq óner men mádeniet bolsa kerek. Ótken sársenbi kúni qabyldanǵan Táýelsizdik Deklaratsiiasynda eli­mizdegi mádeniet salasy qýatty damý serpinine ie bolǵany atap kórsetilgen. Son­dai-aq, buǵan qozǵaý salǵan el Pre­zidenti
N.Á.Naz­ar­baev­­tyń bas­tamasy boiyn­­sha iske asyryl­ǵan «Mádeni mura»  baǵdar­­la­masy ekendigi de aitylǵan.

Mádeni mura uǵy­mynyń aýqymy óte keń. Sonyń basty tarmaq­tarynyń biri halqy­myzdyń dástúrli án-kúi murasy ekeni anyq. Ózim osy óner salasynda uzaq jyl boiy qyzmet jasap kele jatqandyqtan ári óner­diń óz ókili bolǵandyqtan, Táýelsiz­diktiń 25 jyldyǵy tusynda halqy­myzdyń dástúrli án óneriniń qaita jań­ǵyr­tylýyna memlekettik turǵyda qol­daý kórsetilse, munyń ózi táýelsiz­dikti nyǵaitý jolynda jasalǵan qa­damdardyń biri bolyp shyǵatyny anyq.

Al tutastai alǵanda, Táýelsizdik Deklaratsiiasynyń qabyldanýy tarihi turǵydan da, oǵan búgingi kezeń biiginen baǵa berý turǵysynan da ádiletti ári qajetti sheshim dep sanaimyn. Sonymen birge, Deklaratsiianyń tórimizge ozýy bizdiń ári qarai damýymyzdyń berik irgetasy bolmaq.

 Qatimolla BERDIǴALI,

Qazaqstannyń eńbek sińirgen qairatkeri

ORAL

Qabyrǵaly qujat

Bala kezimde aýyl aq­saqal­darynyń ózara bas qosqan sátterinde «qairan 25» dep jastyq shaǵyn, 25-tegi jalyn, shiyrshyq atyp turatyn kezderin saǵyna, kúrsine eske alyp otyrǵandaryn kórip edim, bul, árine, adam ǵu­my­ry­nyń qaita­lan­bas bir bele­sine qatysty áńgime. Al qoǵamdyq damý­dyń ár qily kezeńderinde 25 týra­ly ne deýge bola­dy? Meniń oiymsha, bul ýaqyttyń ara­lyǵynda óziniń damý strategiiasyn ai­qyn belgilei bilgen memleketter biik nátijelerge jete alady.

Bul arada kóp máseleniń túiini el-jurtyn asqaq maqsattarǵa jetelei alatyn belgili bir eldiń basshysyna da bailanysty. Osy oraida taǵy bir aqiqattan attap ketý esh múmkin emes. Eger belgili bir eldiń basshysy óz eli­ne turaqty ósip-órkendeý baǵytyn kór­­sete almasa, onda 25 jyl turmaq, 50 jyl­­da da eshteńe ózgere qoimaidy. Keri­­­sinshe, saiasi-ekonomikalyq damý kezeń­­­derine­ naqtylyq sipat beril­gen jaǵ­­dai­­larda tek 2-3 jyldyń ishin­de on­­daǵan jyldarǵa tatityndai beles­ter­di ba­ǵyn­dyrýǵa bolatyny anyq. Bu­ǵan bú­gingi Qazaqstannyń damý úlgisi aiqyn aiǵaq.

Sársenbiniń sátti kúni Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynda qabyldanǵan Táýelsizdik Deklaratsiiasy egemen elimizdiń 25 jyl ishinde alǵan ulan-asyr asýlaryn kezeń-kezeńimen kórsete bilgen qabyrǵaly qujat bol­dy. Munda Elbasynyń jol, jón kór­setýi­­men shirek ǵasyrlyq kezeńde qol jet­­kizilgen tabystar, Qazaqstannyń ha­lyq­aralyq qoǵamdastyq arasyndaǵy aby­roiynyń óse túskeni naqty dáiek­ter­­men kómkerilgen. Osy ýaqyt­tyń ara­ly­­ǵynda elimizde tiimdi demo­kra­tiia­lyq institýttar, prezidenttik ins­titýt, Par­lament, sot júiesi jáne belsen­di azamattyq qoǵam qalyptasqany aitylǵan.

Árine, táýelsizdik jyl­darynda alǵan asý­larymyz, eń birinshiden, Elba­synyń sarabdal saia­saty­nyń arqasynda jáne ornyq­ty da turaqty damý joly belgilenip iske asyrylýynda desek, q­ate­­les­peimiz. Osy ara­da Memleket bas­shy­sy Nursultan Nazarbaevtyń ki­siligi men kishiligine ta­ǵy bir márte kýá bola­myz. Óitkeni, Nursultan Ábishuly muny men istedim demei­di. Qazaq­stannyń táýelsizdik jyl­daryn­daǵy jetistikteri tereń túsinistik arqyly qol jetkizilgen bárimizdiń ortaq tabystarymyz dep baǵalaidy.

Men istedim degenshe, myń istedi deseńshi degen belgili qaǵidat bar emes pe? Elbasynyń osy qaǵidatty qashan da basty nazarda ustai biletinine taǵy bir márte kýá bolyp otyrmyz. My­sa­ly, Elbasymyzdyń: jalǵyz adam ne óndiredi, ne istei alady? Ári­ne, eshteńe tyndyra almaidy. Ony qol­dai­tyn qalyń el bolmasa, dep júre­gi­niń túkpirindegi kirshiksiz oiyn jetkizip berdi keshe Elbasymyz barsha qazaqstandyqtarǵa.

Al Qazaqstannyń damý kezeńderi, táýelsizdik jyldaryndaǵy jetistikteri týraly Táýelsizdik Deklaratsiiasy qabyldanǵan bolsa, munyń jóni bir bólek. Bul óte qajet qujat dep tujy­rymdaidy Elbasy. Biz de Memleket bas­shysynyń osy oily sózine qol qoiamyz. Búgingi kúnge deiingi jetken tabys­tarymyzdy keleshek urpaqqa amanat­taý paryz. Osy oraida, Parla­ment palatalarynyń birlesken otyry­syn­da qabyldanǵan Táýelsizdik Dekla­ra­tsiia­sy­nyń qabyrǵaly qujat retindegi orny bólek dep sanaimyn.

Qazybai BOZYMOV,

aýyl sharýashylyǵy ǵylymdarynyń doktory, professor

 Batys Qazaqstan oblysy

Eldik maqsattar jiger men serpin beredi

Qazirgi zaman asy­ǵys, jyldam, zýlap bara­dy. Sol aǵystyń ishin­de bizdiń elimiz de ózi­niń Táýelsizdik atty keme­simen alǵa júzip keledi. Kún saiyn ózgerister, jańalyqtar bolyp jatady. Qulaq estip, kóz úirendi degendei.

Árine, Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵy Deklara­tsiiasyn qabyldaýdyń da, mine, bárimiz de kýágeri bolyp otyrmyz. Uzaǵynan súiindirsin deimiz. Elbasynyń únemi aitatyny tatýlyq pen birlik, Prezident qandai jiynda sóilese de tyńdap, teledidar arqyly kórip, qoldap, tilektes bolyp otyramyz. Bul bizdiń aldaǵy jumysymyzǵa jiger, serpin beredi.

Osy jyldar ishinde Elbasynyń bastamasymen qabyldanyp, qazirgi kúnderi iske asyrylyp jatqan «Qazaq­stan-2050» Strategiiasy, «Nurly jol» Jańa ekonomikalyq saiasaty, «100 naqty qadam» Ult jospary – álemniń eń damyǵan memleketteriniń qataryna kirýge qabiletti elimizdiń qýatyn nyǵaitýǵa úlken úles qosyp otyr. Al «Máńgilik El» qundylyqtary Táýelsizdik jetistikterin, halqymyzdyń ortaq múddelerin, tarihi taǵdyryn kórsetedi. «Máńgilik Eldiń» jeti qundy­lyǵy qazaqstandyqtardy Táýelsizdikti nyǵaitýǵa degen ortaq bolashaqqa biriktirdi.

Endigi basty qujatymyzdyń biri – Deklaratsiianyń Uly Dala eliniń «Máńgilik El» qundylyqtaryn aiqyn beineleitin mańyzy erekshe. Bul 25 jyldy búkil bizdiń halqymyz birge kórdik, birge ótkizdik, jeńisterimizge qýandyq, eńbek etip úles qostyq. El damýynyń berik irgetasyn qalaǵan Memleket basshysyn maqtan etemiz. Elimizde qoǵamdyq kelisim men jalpy­ulttyq birlik saltanat qurýda. Ózge ult ókilderi de birlesip, táýelsizdik jyldaryn qurmettep, qadirlep el igiligi úshin birge, bir otbasyndai eńbek etip keledi. Basqa jurtqa, iaǵni shetelderge de úlgi boldyq.

Ósip kele jatqan urpaqtar úshin birlik, beibitshilik pen kelisimdi bizdiń qoǵam­nyń adamgershilik jáne etikalyq normalary retinde jasap berdik. Assambleianyń jańa ókilderi – jastardy tár­bieleýdemiz. Barlyq ult ókilderi qazaq halqyn, elin, jerin syilap óstik. Búgingi urpaqtyń da solai jasaityny kúmánsiz. Qazaqtardyń ótken bai tarihyna bas iemiz. Uly Túrki qaǵanaty, Altyn Orda atalatyn ǵasyrlyq tarihy bar qazaq halqy baqytty. Táýelsizdikti saqtap qalý amanat ekenin árbir qazaq biledi. Qazaqtarmen bir elde ómir súrip jatqan basqa ult ókilderi de sol amanatty oryndaý jolynda birge jumyla jigermen, eldik maqsatta jumys atqaratyn bolady. Endi, mine, elimiz «Qazaqstan-2050» Strategiiasyn júzege asyra otyryp, álemniń ozyq 30 eliniń qataryna qosylýǵa qadam basýda. Memleket basshysynyń «100 naqty qadam: barshaǵa arnalǵan qazir­gi zamanǵy memleket» Ult jospary elimizde óndiris pen innovatsiia­ny, áleýmettik salany damytýǵa jáne jumys oryndaryn ashýǵa múmkindik berýde.

Ekinshiden, Deklaratsiia bizdiń qoǵamdy, jastarymyzdy egemendik pen Táýelsizdikti saqtaý men nyǵaitýǵa, «Máńgilik El» qundylyqtaryn ardaqtaýǵa shaqyrady. Óitkeni, «Táýel­sizdiktiń 25 jyldyǵy Deklaratsiiasy» qazaqstandyqtardyń el igiligi men «Qazaqstan-2050» Strategiiasynyń maqsattaryna qol jetkizýi úshin Elbasynyń ainalasyna toptasýǵa degen senimdilikti odan ármen nyǵaita túsedi. El birligi, tatýlyq pen kelisim bizdiń máńgilik jolymyzda únemi aldyńǵy qatarda júretin jaryq shamshyraǵymyz ispetti.

Mariiam BAIRAMQULOVA,

«Elbýrs» balkar etnomádeni

birlestiginiń tóraiymy

PAVLODAR

Biik asýlar bastaýy

Elimizdiń aldynda úlken qýanysh tur. Ol – babalarymyzǵa ǵasyrlar boiy arman bolǵan, búgingi urpaqtyń baqytyna buiyrǵan Táýelsizdik merekesi. Halyq uǵymynda «Aq túieniń qarny jaryldy» delinetindei uly qýanyshty kúnniń esigin ashqanymyzǵa 25 jyl toldy.

Eń qasterli merekeni atap ótý men qur­­­metteý, urpaq jadyna sińirý baǵy­tyn­­­­daǵy jumystar az emes jáne ol res­pý­b­­li­­ka­myz­dyń barlyq óńirlerinde mek­tep-balabaq­sha­lardan bastap júrgizilip jat­qany belgili. Osy oraida, Qazaqstan Res­pýb­likasynyń qos palataly Parlamentiniń de­pýtat­tary qabyldaǵan Deklaratsiia aitýly oqiǵalardyń biri boldy.

Deklaratsiiada 25 jyl Qazaqstan úshin «ilgerileý men ornyq­ty damýdyń kezeńi boldy» dep shirek ǵasyrlyq mer­zimniń jan-jaqty qalyptasýdyń, damýdyń merzimi bol­ǵan­dyǵy basa aitylady. Táýelsizdiktiń eleń-alań jy­l­darynda el tizginin qolyna alyp, memleketimizdi soq­tyq­paly-soqpaqsyz jerlermen alǵa jetelegen Elba­sy­nyń ólsheýsiz eńbegi men biik bolmysy kórinis tabady.

1991 jyly Táýelsizdik týraly Zań­nyń qabyldanýynan bastap, elimizdiń órken­deýine negiz bolǵan basty qujat – Kons­titý­tsiianyń qabyldanýy, demo­kratiialyq institýttardyń qalyp­tasýy, saiasi jáne ekonomikalyq refor­ma­lardyń júrgizilýi, álemdegi básekege qabiletti 50 eldiń qatarynan tabyl­ǵan Qazaqstandy damyǵan 30 el­diń sapy­na jeteleitin strategiialyq baǵ­dar­lamasy, qazirgi zamanǵy memleket qurý úshin maqsat etilgen «Ult jospary» mańyz­dylyǵynyń aitylýy tekten-tekke emes. Bul aitylǵandardyń barlyǵy da Elbasy men halyqtyń, táýelsiz elimizdiń 25 jyl ishinde qol jetkizgen jarqyn jetistikteri ekeni sózsiz.

Qazaqstannyń álemdik deńgeidegi tanymaldyqqa ie bolatyn taǵy bir tusy – iadrolyq qarýdy taratpaý ideiasy men eń birinshi bolyp óziniń qýaty jóninen álemdegi tórtinshi oryndaǵy iadrolyq arsenalynan bas tartýy. Óz erkimen. Keiinnen bul jarqyn ideia órisin keńeitip, elimizdiń bastamasymen BUU deńgeiinde Iadrolyq synaqtarǵa qarsy is-qimyldyń halyqaralyq kúni dep jariialandy. Qazaqstan bul taqyryptan da basqa álemdik mańyzy bar jiyndarǵa tóraǵalyq etip, mańyzdy máselelerdi biliktilikpen atqaryp, laiyqty sheshýge atsalysyp keledi.

Táýelsizdik jyldarynda elimizdiń qorǵanys sala­sy­nyń qabileti artyp, osy jol­da júieli jumystar júrgizildi. Qurlyq, áýe jáne teńiz baǵytyndaǵy áske­ri tehnikalar jańǵyr­tylyp, áskeriler múmkindigi art­ty­ryldy, sheberlikteri shyń­daldy. Týǵan eldi qorǵaityn jalyndy jastar ósip-jetil­di, sheteldik joǵary áskeri oqý oryndarynda bilim men bilik jetildirgen jas mamandar, jigerli ofitserler qatardy tolyqtyrdy. Deklaratsiiada bul týraly jaqsy aitylǵan.

Aldymyzda úlken mindetter tur. 2017 jyly EKSPO kórmesin ótkizý – qazaq taǵdyryndaǵy, Qazaq­stan táýelsizdigindegi jańa tarihi biiktik bolmaq.

Deklaratsiia – 25 jyl ishinde atqarylǵan jumystardy júielep, aldaǵy mindetterdi uǵyndyrǵan qujat bolýy­men qundy. Biz qandai asýdy da ózara túsinistik, birlik arqyly baǵyndyra beretin bolamyz.

Amangeldi ǴUMAROV,

otstavkadaǵy polkovnik, Qazaqstan Qarýly Kúshteriniń ardageri

Mańǵystaý oblysy

Ideialar aqiqatqa ainaldy

Parlament palata­larynyń birlesken otyrysynda qabyldanǵan Qazaq­stan Respýblika­sy Táýelsizdiginiń 25 jyl­dyǵy Deklaratsiiasy – tarihi máni zor qujat. Eldigimiz ben ege­men­digi­mizdiń ómir­sheńdi­gin kór­setetin bul tarihi qujatta Táýel­sizdik jyldaryn­da memleketimizdiń qol jetkizgen jetis­tik­teri egjei-tegjeili kórse­til­gen. Bul – eli­mizdiń jańa tari­hyn­daǵy jarqyn betterdiń biri bolyp qala­tyny anyq.

Deklaratsiia zamanymyzdyń asa kórnekti qairatkeri, elimizdiń tuńǵysh Prezidenti-Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń basshylyǵy­men Qazaqstannyń táýelsizdik jyl­daryndaǵy jetistikterin aishyq­ty kórsetip, sonymen birge, halqy­myz­dy jańa jasampaz isterge bastai­tyn­­dyǵymen qundy. Sonymen qatar, Nursultan Nazarbaevtyń basshy­lyǵy­men Qazaqstannyń az jyl aiasynda baǵyndyrǵan belesin baiandaidy. Ári bul Qazaqstan halqynyń bereke-bir­liginiń jarqyn kórinisi.

Biz qysqa ýaqyt ishinde basqalarmen terezesi teń memleket qura alǵanymyzdy jáne jas respýblikanyń nebir synaq­tarǵa tótep bergenin laiyqty maq­tanysh etemiz. Bul – milliondaǵan qazaqstandyqtar men el senimin arqa­laǵan Elbasynyń eren kúsh-jigeri. Eli­mizdiń ǵasyrlar boiǵy úmiti, qol jetpestei saǵymdy armany tek 25 jyl buryn ǵana Elbasy bastaýymen shynaiy ómirge ainaldy. Búginde biz jer júzine tanylǵan erkin el­diń ókili ekendigimizdi álem halyqtarynyń aldynda maqtanyshpen aitamyz.

Memleket basshysy jalpy jahandaný men HHI ǵasyrdyń qarqyndap kele jatqan syn-qaterleri jaǵdaiynda elimiz úshin jańa kókjiekter men jańa múmkindikterdi ashty. Pre­zidenttik baǵdardy bas­­shy­lyqqa ala otyryp, 25 jyl ishinde qazaq­s­tandyqtar stra­tegiialyq qujattar negizinde ideialardy shyndyqqa ainaldyrdy.

Qazaqstan álemge óziniń saiasi-ekonomikalyq baǵytyn moiyndatyp, qurlyqtar taǵdyryn sheshetin damy­ǵan memleketterdiń qatarynan óz ornyn aldy. Óz basym Qazaqstan Res­pýb­likasy Táýelsizdiginiń 25 jyl­dyǵy Deklaratsiiasyn shirek ǵasyr ishin­de shiraǵan el men ony bastaǵan Elbasy eńbegine berilgen eń joǵary baǵa dep qabyldaimyn. Sondyqtan bul – Elbasynyń eńbegine oryndy baǵa bergen, memleket damýynyń negizgi kezeńderin jáne qalyptasýyn qamtityn saltanatty saiasi mańyzdy qujat dep senemin.

Aqtolqyn SÝNGÝR,

Qyzylorda oblystyq «Azamattyq Alians» qaýymdastyǵynyń tóraiymy

Ulttyq rýhymyzdy uiytyp otyr

Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynda Táýel­sizdiktiń 25 jyldyǵyna ar­nal­ǵan Deklaratsiia qabyldandy. Shynynda, elimizdiń barlyq jetistikteri men tabystary, eń aldymen, Tuńǵysh Prezidentimiz – Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń eren eńbeginiń jemisi. Sondai-aq, Elbasyna qoldaý kórsetip, tirek bolyp kele jatqan halqymyzdyń bereke-birliginiń nátijesi. Táýelsizdik – biz úshin qashan da kieli qundy­lyq, asyl qazyna. Táýelsizdikke qolymyz­dyń jetkeni, eń aldymen, ultymyzdyń baǵa jetpes baǵy. Osy jyldar ishinde qoǵamdyq qury­lysymyz tolyq ózgerip, jańa qoǵam, jańa kezeń, jańa bolmys keldi. Halyqtyń oi-sanasy, turmys-tirshiligi bútindei ózgerdi. Elimizde telegei-teńiz tirlikter atqaryldy.

Qazaqstannyń jańa táýelsiz memleket bolyp qalyptasýy, álemde ózindik orny bar, qarqyn­dy damyp otyrǵan elimizdiń syrtqy-ishki saiasattaǵy jetistikteri – Qazaqstannyń Tuńǵysh Prezi­dentiniń eńbegimen tikelei bai­lanysty. Sondyqtan da, El men Elbasy, Táýelsizdik pen Tuńǵysh Prezident – egiz uǵym dep baǵa­lanýda. Elbasynyń elimizdiń Tuń­ǵysh Prezidenti retinde atqarǵan, atqaryp otyr­ǵan tarihi eńbegin búginde halyqaralyq qoǵamdastyq ta moiyndap, joǵary baǵasyn berip otyr.

Halyq senim artqan N.Á.Nazarbaevtyń uly ómirlik energiiasy, saiasi oiynyń keńdigi, ulttyq ideiaǵa berilgendigi, kóregendik qasieti, jan-jaqty talanty, parasattylyǵy, dana­ly­ǵy men utymdy sheshimderi bizderdi áli de talai jetistikterge jetkizetindigine senimdi­miz. Elimizdiń óskeleń jastaryna jarqyn bola­shaq syilaǵan, kópultty memleketti qurýshy, damy­týshy, elimizdi jarqyn bolashaqqa bastaýshy Tuńǵysh Prezidentimiz N. Nazarbaev ekendiginde daý joq.

Elbasynyń eren eńbeginiń arqasynda táýelsiz Qazaq eli álemge tanyldy. Astana qalasy – el maqtanyshyna, ósip kele jatqan jastardyń qalasyna ainaldy. Táýelsizdik bizge jańa jolymyzdy, ózimizdiń sony soqpaǵymyzdy tabýǵa zor múmkindik usyndy. Sol jańa jolymyzdy biz Astana arqyly taptyq. Qazirgi kezde Astana bizdiń keleshegimizge qatysty mańyzdy sheshimder qabyldaityn memleketimizdiń saiasi ortalyǵy ǵana emes, ulttyq rýhymyzdy uiytyp otyrǵan rýhani ordamyz.

 Sembek SEIDÁZIMOV,

Jambyl oblysynyń qurmetti azamaty

Jambyl oblysy

Qazaq eli Máńgilik El bolsyn!

Az kúnderden soń atalyp ótetin Qazaqstan Respýblikasy Táýel­sizdiginiń shirek ǵasyrlyq mereitoiy – halqymyzdyń ult­tyq merekesi. Sonaý 86-nyń Jel­toq­sanynda alańǵa shyǵyp teńdik suraǵan qazaq jastarynyń da ańsaǵany osy kún edi. Egemendik alǵan eliniń eńsesin tiktep, sońynan ertken – Tuńǵysh Prezidentimiz Nursultan Ábishuly Nazarbaev edi.

Qytai halqynda «Ótpeli kezeńde ómir súr!» degen qarǵys bar eken jáne ol qarǵystyń eń úlkeni sanalatyn kórinedi. Onyń mánisin biz ótken ǵasyrdyń 90-shy jyldarynda, iaki el táýelsizdiginiń alǵashqy qadamdary tusynda ábden túsindik.

Osydan eki jyl buryn bir saiasatker Nursultan Nazarbaevty saiasattyń shahmat taqtasyndaǵy eńbegi sińgen grossmeister dep ataǵan edi. Tabylǵan teńeý! Shahmat degenińiz – ailasy men sheshimi kóp, tuńǵiyǵyna eshkim jete almai kele jatqan tereń álem. Oǵan asqan daryn kerek. Úlken saiasatta da solai, álemdik taqtada árdaiym aqyly basymnyń mereii ústem bolady.

Degenmen, Prezident N. Nazarbaevtyń ustanǵan bizge belgili ustanymy: Aldymen – ekonomika sodan keiin saiasat. Iaǵni, aldymen halyqtyń kóilegi kók, tamaǵy toq bolýy kerek. Bul naǵyz halyq qamyn oilaǵan Tulǵanyń qaǵidasy. Biz qazir daǵdarys synynan ótken, ulttyq ekonomikasy bar, azamattyq qoǵamy qurylǵan, qoǵamdyq kelisimge qol jetkizgen, halyqaralyq bedeli bar memleketpiz.

Ǵasyrlar toǵysynda álem halqyna tańdai qaqtyrǵan Asta­namyz boi kóterdi. Árine, Elbasynyń eren eńbeginiń náti­jesinde. Endi, mine, Tuńǵysh Prezident kúni men Táýelsizdik kúni – eki úlken mereke qatar kele jatyr. Toi toiǵa ulassyn deimiz! Qazaq eli Máńgilik El bolsyn!

Ǵazym JARYLǴAPOV,

Qaraǵandy oblystyq máslihatynyń depýtaty, Jańaarqa aýdanynyń qurmetti azamaty, «Qurmet» ordeniniń iegeri

Qaraǵandy oblysy,

Jańaarqa aýdany

Jetistiktermen keldik

Parlament depýtattary qabyldaǵan Qazaqstan Res­pýblikasy Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyna arnalǵan Deklara­tsiia Jetisý jerinde de qyzý tal­qylanýda. Ásirese, búgingi qoǵamnyń belsendi músheleri bolyp tabylatyn kásipkerler arasynda erekshe qoldaýǵa ie. Shyny kerek, kei memleketter júz jylda qol jetkize almaǵan tabysqa Qazaqstan shirek ǵasyr­da ie bolyp otyr. Árine, oǵan El­ba­­synyń qajyr-qairaty men parasaty ar­qasynda qol jetkizildi. Bul kúnderi erekshe qarqynmen salynyp jat­qan Batys Eýropa – Batys Qytai avtomagistrali de Memleket basshysynyń kóregen saia­saty arqasynda júzege asyp jatyr. Bile bilsek, bul Qazaqstannyń álemniń barlyq elderi­men saýda-sattyq jasap, ekonomikamyz­dy órkendetýge ashylǵan jarqyn da, tiimdi jol. Osy múmkindik kásipkerlerimizdi qýantyp qana qoimai, kásibimiz arqyly tórt­kúl dúnieni aralap, biznesti damy­týǵa jol ashady.

Qazaqstan Uly Jibek jolyn jańǵyrtý, jandandyrý jónindegi iri halyqaralyq joba­nyń beldi múshesi bolyp taby­lady. Bul tabys­tarǵa elimiz jiyr­ma bes jyl ishinde Tuńǵysh Prezident – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń tereńnen oilaityn danyshpandyǵynyń arqasynda jetti. Sondyqtan, Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna iri jetistiktermen kelip otyrmyz.

 Rimma Salyqova,

«Almaty boiaýlary» JShS bas direktory, «Atameken» Ulttyq palatasy óńirlik kásipkerler keńesiniń tóraiymy

Taldyqorǵan

Qoǵamdyq kelisimniń qaǵidaty

Parlament palatalarynyń bir­les­ken otyrysynda qabyldanǵan Qa­zaq­­­stan Respýblikasy Táýel­siz­­­di­gi­niń 25 jyldyǵyna arnalǵan Dek­­­la­­­ra­­­­tsiiany oqyǵanda elimizdiń shirek ǵasyrda ótken kúrdeli de qyzyq­­­ty, soq­tyqpaly da soqpaqty joly  jady­myzda qaita jańǵyrdy. Elbas­y Qazaq­standy álemdik saia­sat­­tyń are­na­syna alyp shyqty.  Semei po­li­go­nyn jaýyp, iadrolyq qarý­dan bas tartý bas­tamasynyń ózi nege turady!?

Biz Qazaqstan Respýblikasy Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵy Deklaratsiiasyn erekshe tarihi mańyzdy qujat dep tanimyz. Bul elimizdiń halyqaralyq bedelin kóter­gen, Prezidentimiz N.Á.Nazarbaevtyń bola­shaq urpaq aldyndaǵy paryzy jáne jaýapty bas­shy­ly­ǵymen jasalǵan serpindi jobalar men ǵalamdyq bastamalardyń 25 jemisti jyldary.

Bizge, shyǵysqazaqstandyqtar úshin iadrolyq qarýdan bas tartyp, Semei poligonyn jabý óte mańyzdy boldy. Qazirgi zamanda búkil álem áskeri qaqtyǵystar alańyna ainalǵan kezeńde, Elbasy N.Á.Nazarbaevtyń iadrolyq qarýdan bas tartý týraly sheshim qabyldaýy aýyr da jaýapty is  bolǵandyǵyn biz jaqsy túsinemiz. Búgingi kúni Qazaqstan iadrolyq qarýǵa qarsy qozǵalystyń kóshbasshysy bolyp tanyldy.

Tarih úshin osynshama qysqa kezeńde kelgen barlyq jetistikter men tabystar eń aldymen, Qazaqstan Respýblikasynyń Tuńǵysh Prezidenti Nursultan Nazarbaevtyń eren eńbeginiń, qala berdi, ultynyń baǵyna týǵan ulyna selkeýsiz senim artqan halqymyzdyń bereke-birligi, tatý tirliginiń  arqasy ekeni daýsyz. Deklaratsiia – nar kóterer júkti beli qaiyspai alǵa tartyp kele jatqan Elbasynyń  eńbegin baǵalaýymen de qundy. Prezidenttiń eldi búgingi biikke kótergen qadamy alda sátti jalǵaspaq. Nursultan Ábishuly oǵan da berik negiz qalap qoidy. «Qazaqstan-2050» Strategiiasy», «100 naqty qadam» Ult jospary», «Nurly jol» jańa ekonomikalyq saiasaty buǵan  dáiekti dálel bolyp tabylady.

Elimizdiń taǵy bir jetistigi – poli­etnikalyq qoǵamda beibit­shi­lik pen yntymaqtyń saqtalýy. Táýel­­sizdik jyldary Qazaqstan­nyń mádeni sala­syn­da kóptegen óz­ge­ris­ter boldy. Sonyń biri – «Mádeni mura» memlekettik baǵdar­lamasy, ony biz Qazaq­standy mádeni jańǵyrýdyń qýatty qura­ly dep qabyl­daimyz. Biz úshin «Mádeni mura»  ult­tar birligi  men Qazaqstan halqynyń qoǵamdyq kelisim­de ómir súrýine jasalǵan baǵdar bolyp tabylady.

Qazaqstan Táýelsizdiginiń 25 jyly bizdiń A.S.Pýshkin atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan oblys­tyq kitaphanasy úshin de serpindi damý kezeńi boldy. Biz oblystyq ákimdik, jergilikti demeýshiler men halyqaralyq uiymdardyń granttyq qoldaýy arqyly 30-dan asa innovatsiialyq jobany iske asyrdyq.  Bul jobalardyń kópshiligi Qazaqstan ǵana emes, Orta Aziia elderi aýmaǵynda alǵashqy tyń jobalar boldy. Bizdiń jerlesterimiz osyn­dai jańashyl jumystardyń arqasynda ashyq qor, jedel aqparat, qosymsha bilim alý, shyǵar­mashylyq qabiletin damytý erkindigine ie. Bizdiń kitap­hanamyz Qazaqstan Táýelsizdiginiń 25 jyldyǵyn sheteldik kitaphanalardan kem emes, jańa tipti jańashyl kitaphana retinde qarsy alady.

 Qabiba Aqjigitova,

A.S.Pýshkin atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan oblystyq kitaphanasynyń direktory

 ÓSKEMEN