Ulttyq biregeiligin saqtaǵan, tarihi-mádeni muralaryn dáriptegen eldiń bolmysy bólek, bolashaǵy zor. Sodan bolar, Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Atyraýda ótken Ulttyq quryltaida osy máselelerge airyqsha nazar aýdardy.
Qazaqstan IýNESKO-nyń Dúniejúzilik muralar komitetine múshe bolyp sailanǵanyn eske salyp, elimizdegi qaitalanbas tabiǵi jáne tarihi eskertkishterdi keńinen nasihattaýǵa, dáripteýge shaqyrdy. Ásirese Prezident jerasty meshitterin jáne tylsym tabiǵatymen sheteldikterdiń erekshe qyzyǵýshylyǵyn týǵyzǵan Ústirt qoryǵyn IýNESKO-nyń Dúniejúzilik muralar tizbesine engizý jóninde tapsyrma berdi.
Budan bólek osy mańyzdy jiynda Memleket basshysy Eshkiólmes jotasyndaǵy, Arpaózen, Quljabasy, Saýysqandyq sailaryndaǵy dala órkenietiniń san myń jyldyq shejiresi sanalatyn tańbaly tastardy (petroglifterdi) qorǵaýǵa alý úshin tiisti sharalar qabyldaý qajettigin qadap aitty. Sonymen qatar tarihi-mádeni muramyzdy saqtaý úshin arheologiialyq qyzmetti júieleýdi tapsyrdy. Búginde bul baǵytta aýqymdy jumystar qolǵa alynýda.
Jalpy, jyl saiynǵy Joldaýlar – el damýyna túrtki bolyp otyrǵan qozǵaltqysh kúsh ispettes. Onda memlekettiń ilgerileýine yqpal etetin basty basymdyqtar aiqyndalatyny belgili. Sol sekildi elimizdiń ár óńirinde ótip júrgen Ulttyq quryltailardyń da kópshilik kóńilindegi túitkilderdi tap basyp qoimai, ony retteýdiń tiimdi jolyn, tóte sheshimin kórsetetinine de kópshiliktiń kózi jetti. Máselen kezinde Rýhani jańǵyrý aiasynda sakraldy geografiia men mádeni týrizm boiynsha talai qujattar qabyldandy. Joǵarydaǵy Prezident tapsyrmalary da aldaǵy ýaqytta sapaly júzege assyn desek aldymen zamanaýi ulttyq qundylyqtardy naqty anyqtap alý kerek. «Is tetigi – kadrde» demekshi, mundai eldik máselelerdiń tiimdi atqarylýy bastamanyń ainalasyna bedeldi jáne bilikti mamandardy tartýmen tyǵyz bailanysty. Sondyqtan, jobalar men tapsyrmalar oryndalmai, orta jolda qalmasyn desek, joǵary talapqa sai keletin mamandarǵa tańdaý jasaǵan abzal. Buǵan qosa mundai jobalardy qarjylandyrý tetikteriniń ádil bolýy mańyzdy. Oǵan jasandy intellekti monitoring jáne ádilqazylyq jasasyn. Ári mundai is-áreketter maksimaldy ashyq, jariia bolǵanda ǵana kileń myqtylar Prezident tapsyrmasynan keremet nátije shyǵarar edi.
Meniń oiymsha, aldaǵy prezident joldaýynda ulttyq biregeilikti saqtaýda ulttyq qundylyqtarǵa qatysty kieli oryndardyń interaktivti kartasyn jasaý, mádeni týrizmdi shynaiy órkendetý qajetti naqty tapsyrmalar aitylýy kerek-aq. Sondai-aq mádeni týrzim jaily otandyq ǵalymdardyń eńbegine súiene otyryp, jańa mádeni týrizm baǵyttarynyń tarihyn tolyqtyrý da bul salaǵa mańyz beretin is.
Memleket basshysynyń biylǵy joldaýynda aitylýy tiis taǵy bir másele ol - mádeni-tarihi oryndar men eskertkishterdiń jai-kúii. Qazaqstan aýmaǵyndaǵy mádeni mańyzy bar tarihi oryndar, eskertkishter tizimin jańartyp, qosymsha zertteýler júrgizý arqyly jańa tarihi, mádeni oryndar qosylýy kerek. Ondai jerler áli de jetkilikti. Sonymen birge, qazirgi tizimde bar tarihi jerler men eskertkishterdi kútip ustaý, kúzetý, jóndeýden ótkizý, infraqurylym máselesin sheshý syndy mádeni týrzimniń kúrdeli máseleleri de biylǵy joldaýda kórinis tabady dep úmittenemiz.
Aldaǵy joldaý kóterilýi tiis máseleniń biri - el aýmaǵyndaǵy tarihi-mádeni keshender men oryndarǵa stýdentter men oqýshylardy, halyqty aparyp tanystyrý, qyzyqtyrýǵa qatysty júieli jumys isteitin baǵdarlama óte qajet. Bul elshildik pen otanshyldyqty, memleketshilikti nasihattaýdyń tóte bir joly jáne ishki týrizmge serpin beretin ádis. Sonymen birge qazaqtyń kóshpeli ómir dástúrin kórsetetin arnaiy ulttyq baǵdarlama týraly da joldaýda aitylýy tiis. Qazir de kóshpeli ómirdiń jailaýǵa shyǵý, bie bailaý, kókpar tartý, túieli kósh, kiiz tigý, qystaýǵa qoný jáne osyǵan bailanysty ultymyzdyń kóne dástúrleri umytylyp barady. Arnaiy ulttyq baǵdarlama bolsa, bul týrizmge tamasha bir jańa baǵyt bolarsy sózsiz. Aldaǵy joldaýdan osyndai irgeli máselelerge sheshimdi baǵyt bolar dep oilaimyn.
