Astanada Qazaqstan halqy Assambleiasynyń «Jańǵyrý joly» respýblikalyq jastar qozǵalysynyń uiymdastyrýymen «Jastar sinergiiasy — birlik energiiasy» forýmy ótti. Forýmnyń negizgi maqsaty joba jasap shyǵyp, ony túrli saiystarda qorǵap qana qoimai, sátti júzege asyrǵan jastardyń ózara tájirbie almasýy edi. Jas entýziasttardyń forýmyna qoldanbaly qolóner sheberleri, startap-jobalar avtorlary, etnomádeni birlestikter jastarynyń ókilderi, jastar úkimettik emes uiymdarynyń músheleri, bilikti kásipkerler, jalpy elimizdiń barlyq óńirinen 200-ge jýyq adam qatysty.
«Tabysty jobalar sherýi» alańynda jobasy týraly aityp bergenderdiń qatarynda «Qazaqstannyń 100 jańa esimi» jobasynyń jeńimpazy Máýlen Bekturǵanov ta bar. Ónertapqysh jigittiń esimi 2016 jyly «Nur Otan» partiiasy jastar qanaty uiymdastyrǵan NURINTECH baiqaýynan keiin elge jaiyla bastady. Máýlen jasandy qol, iaǵni bionikalyq protez jasap shyǵarǵan. Ony eń alǵash ret 2015 jyly qolǵa alǵan eken.
– Bionikalyq protez jasai bastaǵanymda álemde analogy bar qoldy ne úshin jasap jatyrsyń deitinder boldy. Biz osyndai protezderdi shetelden tym qymbat baǵada satyp alyp jatyrmyz. Ondai baǵany báriniń qaltasy kótere bermeidi. Ári qolǵa sai keletin protezdi izdep tabýǵa da múmkindik az. Sondyqtan qoljetimdi baǵada otandyq ónim shyǵarýǵa bel bailadym, – deidi Máýlen.
Ónertapqysh kóbimizdiń sońǵy jańalyqtardyń bári tek AQSh-ta bar dep oilaitynymyzdyń qate pikir ekenin aitady. Álemdegi eń myqty memleket sanaityn Amerikanyń ózinde jasandy bionikalyq qol shyǵarylmaidy eken. Negizi álemde jasandy qol shyǵaratyn memleket az. Germaniia, Ulybritaniia siiaqty elderde bar bolǵany on shaqty kompaniia jumys isteidi. Sondyqtan Máýlen bul salaǵa qatty qyzyǵypty. Eki jyl boiy jasaǵan jobasynyń nátijesinde Astanada MBionics kompaniiasy qurylǵan. Qazir suranys kún sanap artyp, qazaqstandyq naryqta aty qalyptasyp kele jatyr.
– Endi jasandy qol jasatqysy keletin III toptaǵy múgedekter shetelge barmai-aq, otandyq bionikalyq protez-qoldy bizden ala alady. Bizdiń kompaniia ózderi óndiretin jasandy qolǵa kepildik beredi. Biz birinshi kezekte aqsha úshin emes, ǵylym men tájiribe úshin jumys isteimiz, – dedi M.Bekturǵanov.
Jobalar alańynda «Baiserke-Agro» agroholdingi quryltaishysynyń keńesshisi K. Pavlov zamanaýi aýylsharaýashylyǵynda organikalyq ónimderin óndirý jaǵdaiyndaǵy qoldanylyp jatqan innovatsiialar men tehnolgiialar jaily aqparat berdi. Al «Aýyl — memleket tiregi» prezentatsiiasymen jobanyń qurýshysy D.Korepanov, «Jańa sheshim» bilim qorynyń bas direktory V.Kim balalarǵa til úiretýdiń jańa ádistemelerin aityp berdi. Spikerlerge eń qyzyqty ári maǵynaly suraq qoiǵandarǵa estelik syilyq tartý etildi.
Forýmnyń «Business camp» atty ekinshi alańynda sheberlik synyptary men treningter ótkizildi. Bizneske úirený joldarymen Qazaqstan halqy Assambleiasy Tóraǵasynyń orynbasary, «Qazaqstannyń 100 jańa esimi» jobasynyń jeńimpazy Islambek Sáljanov biznestiń áleýmettik jaýapkershiligi taqyrybynda baǵaly keńester berip, tyńdaýshylarǵa tabystyń shyńyna kóterilý baǵytyn, jolyn kórsetti. Elimizde ekonomikalyq daǵdarys ornaǵan 90-jyldary Qazaqstanda ekinshi deńgeili bank te, «jeke biznes» degen uǵym da bolmaǵan. 1993 jyly meditsinalyq ýniversitetti bitirgen ol, ne de bolsa bines ashýǵa, kún kórýge bel býady. Alaida ol ýaqytta jol kórsetetin, tipti úlgi alatyn bul salada eshkim joq. Kásipkerlikte baǵyt-baǵdar beretin ádebiet te bolmai shyǵady. Deil Karnegidiń kitabynan basqa. Ol kitaptyń arqasynda Islambek myrza kapitalizmniń ne ekenin túsinip alǵanyn aitady.
– Bizdi alyp shyqqan jastyǵymyz ben ózimizge degen senimimiz. Ómirde qandai qiyndyq kezdesse de kitaptan bas almaýǵa tyrsytym. Barlyq jaǵdaidan alyp shyǵýǵa kitaptyń bergen paidasy, tigizgen kómegi kóp. Aldyńa úlken maqsat qoiyp, myqty kompaniialar men tabysty kásipkerlerden úlgi alý kerek. Men kóp oqydym jáne qazir de kóp kitap oqimyn. Kitap oqý ómir súrýge degen qushtarlyqty oiatady, – deidi kásipker.
«Adamdy keshendi damytý akademiiasynyń» basshysy, kásipker-investor V.Popov startaptyń jetistikkke jeteleitin baǵyttaýshysy ekendigin aitty. Al «Bolashak Engineering» kompaniiasyn qurýshy Á.Mútáli biznesti eń tómengi qarjy kapitalmen qalai bastaýǵa bolady degen suraqqa óz tájirbiesi arqyly jaýap berdi.
Tańsholpan Tólegen
.jpeg)