Ózbekstan Respýblikasynyń Bas prokýratýrasy Sardoba sý qoimasynda bolǵan oqiǵaǵa qatysty resmi málimdeme jasady, dep habarlaidy ÓzA agenttigi.
Biyl 1 mamyrda «Sardoba» bógetiniń buzylýy saldarynan úlken aýmaqtaǵy eldi mekenderdi sý basqandyqtan, Ózbekstan Respýblikasy Qylmystyq kodeksiniń 207 jáne 258-baptary boiynsha qylmystyq is qozǵalyp, tergeý amaldary júrgizilýde.
Sý qoimasy 2010-2017 jyldary salynǵan, oǵan memlekettik biýdjetten 1,2 trln. sým jumsalǵan.
Aldyn-ala tergeý kezinde kelesi negizgi boljamdar qarastyryldy: jobalaýdaǵy qatelikter, qurylys talaptarynyń saqtalmaýy, paidalaný kezindegi kemshilikter, tabiǵi apat.
Saraptama qorytyndysyna orai, sý qoimasynyń bógetiniń qulaýyna kelesi faktorlar sebep bolǵan:
1. Jobalyq qujattamadaǵy qatelikter men kemshilikter.
Sý qoimasynyń tehnikalyq-ekonomikalyq negizdemesi tiisti saraptamadan ótip, bekitilgennen keiin, jobalaýshy óz betimen oǵan ózgerister engizgen.
2. Qurylystaǵy qatelikter men kemshilikter.
Bógettiń korpýsyn quraityn topyraqtyń tyǵyzdyǵy jobalyq talaptarǵa qaraǵanda tómen jáne topyraq bógde zattardan tazartylmaǵan, olar shirip, ornynda qýys paida bolǵan, qorǵanysh qabatyna tóselgen tastardyń diametri jobalyq ólshemderden birneshe ese úlken ári jobaǵa sai qalyń etip tóselmegen, iri tastardyń arasyna usaq tastar tóselmegen.
3. Paidalanýdaǵy qatelikter men kemshilikter.
Paidalaný protsesine bailanysty eleýli materialdyq jáne materialdyq emes kemshilikterge jol berilgen. Atap aitqanda, sý qoimasyna qyzmet kórsetetin «Sardoba sý qoimasy nysandaryn paidalaný jáne damytý direktsiiasy» qajetti materialdyq-tehnikalyq quraldarmen qamtamasyz etilmegen. Sonymen qatar, sý qoimasyn paidalanýǵa jumyldyrylǵan qyzmetkerlerdiń 56%-ynda qajetti bilim (mamandyq) bolmaǵan, 82%-ynyń daǵdysy men tájiribesi joq. Sonyń saldarynan sý qoimasyna sapaly qyzmet kórsetilmegen.
Qazirgi ýaqytta 9 adam ÓR Qylmystyq kodekstiń 167, 205, 207, 209, 258- baptary boiynsha jaýapqa tartylyp, olarǵa qatysty qamaqqa alý túrindegi bultartpaý sharasy qoldanylǵan.
Tergeý organy tótenshe jaǵdaidyń sebepterin, oǵan jol bergen jaǵdailardy, kinálilerdiń sanyn anyqtaý, sondai-aq keltirilgen zalaldyń ornyn toltyrýdy qamtamasyz etý boiynsha is-sharalar júrgizip jatyr.
Aldyn ala tergep-tekserýdi jan-jaqty jáne tolyq qamtamasyz etý úshin jáne qylmystyq istiń kúrdeliligi men aýqymdylyǵyn eskere otyryp, Bas prokýratýra alǵashqy tergeý merzimin 5 aiǵa uzartty.
Eske sala keteiik, 2020 jyly 2 mamyrda Ózbekstanda Sardoba sý qoimasynyń bógeti jarylyp, eldi mekender, kommýnikatsiialyq jeli, egistikke zaqym kelgen. Sonyń saldarynan Túrkistan oblysynda 4 aýyldy sý basyp, 620 úi búlindi. Maqtaaral aýdanynda 2 mamyrda túngi 00:00-de tótenshe jaǵdai jariialandy. Sondai-aq, Ózbekstanda Sardoba sý qoimasyndaǵy bógettiń buzylýyna qatysty qylmystyq is qozǵaldy.
