Referendým Senattyń yqpalyn azaityp, Májilistiń rólin arttyrady deý qate. Májilis depýtaty Ǵani Tashqaraev respýblikalyq referendýmǵa shyǵarylatyn konstitýtsiialyq ózgerister týraly osyndai pikir bildirdi, dep habarlaidy QazAqparat.
«Prezident, Ortalyq sailaý komissiiiasynyń, Joǵary aýditorlyq palata tóraǵalary, sýdialar saiasi partiialarǵa qoldaý kórsetpeýi kerek degen norma engizilmekshi. Mundai norma saiasi partiialar arasynda teńdikti saqtaýǵa múmkindik beredi. Eshbir partiiaǵa bilik tarapynan da, laýazymdy adamdar tarapynan da artyqshylyq berilmeidi. Iaǵni, saiasi partiialar óz kúshine, óz baǵdarlamasyna senim artatyn bolady. Olar halyqtyń qoldaýyna ie bolý úshin jumys istei bastaidy. Bul, óz kezeginde, myqty jáne ádil partiialyq júieni qalyptastyrýǵa jol ashady», - deidi depýtat.
Májilis ókiliniń aitýyna qaraǵanda, Májilis pen Senatttyń ókiletine bailanysty ózgertýlerdiń de mańyzy zor.
«Ózgeris referendýmda qoldaý tapsa, Májilistiń róli artyp, Senattyń yqpaly azaiady degen qate pikir. Qos palatanyń róli birdei, teń deńgeide bolady. Eshqandai palataǵa artyqshylyq berilmeidi. Zań shyǵarý protsesinde olardyń derbestigi saqtalyp, tiimdi jáne nátijeli zańdar qabyldaý úshin kásibi depýtattyq korpýsty qalyptastyrýǵa múmkindik beredi», - deidi Ǵani Tashqaraev.
Aitýynsha, bir mandatty aýmaqtyq sailaý okrýgi boiynsha sailanǵan depýtatty sailaýshylardyń keri shaqyryp alýy engiziledi.
Al konstitýtsiialyq zańdar Parlament palatalarynyń birlesken otyrysynda qabyldanady.
Endi barlyq zańdar siiaqty olar da aldymen Májiliste, sodan keiin Senatta kezekpen qaralmaqshy.
«Taǵy bir ózgeriske toqtalyp ótkim keledi. Ol – daǵdarys jaǵdaiyndaǵy zańdardy qabyldaýdyń erekshe tártibi bailanysty. Parlament halyqtyń ómiri men densaýlyǵyna, konstitýtsiialyq qurylysqa, qoǵamdyq tártipti qorǵaýǵa, sondai-aq, qoǵamdyq tártipti qorǵaýǵa qater tóndiretin jaǵdailarǵa jedel sheshim qabyldaý maqsatynda óz Palatalarynyń birlesken otyrysynda Úkimet usynǵan zań jobasyn dereý qaraýǵa mindetteledi», - deidi Májilis ókili.
Sondai-aq, ol oblys ákimderin janama sailaý týraly usynys formaldy protseske ainalyp ketedi degen boljamǵa qatysty pikirin aitty.
«Endi Memleket basshysy oblys, respýblikalyq mańyzy bar qala jáne astana aýmaǵynda ornalasqan máslihattar depýtattarynyń qaraýyna balamaly negizde ákim laýazymyna eki adamnyń kandidatýrasyn engizedi. Mundai ózgeris ákimderdi sailaýdy formaldy protseske ainaldyrmaidy. Kerisinshe, Prezident tájiribeli, bilikti jáne bedeldi adamdardy tańdap, usynatyn bolady. Iaǵni, ákimderdi sailaý kezinde olar Prezidenttiń jáne máslihattardyń irikteýinen ótedi», - dedi depýtat.
Májilis ókili Konstitýtsiialyq keńes pen sottyń aiyrmashylyǵyna toqtaldy.
«Qazir bizde Konstitýtsiialyq keńes ártúrli quqyqtyq normalarǵa túsinik beredi, ony júzege asyrý mindetti emes. Konstitýtsiialyq keńeske tek qana Prezident, Májilis tóraǵasy, Senat tóraǵasy, Parlament depýtattary, Premer-Ministr, Respýblika sottary júgine alatyn. Bul rette azamattardyń Konstitýtsiialyq keńeske tikelei júginýge múmkindigi bolǵan joq. Osylaisha, zańnyń ústemdigi saqtalǵan joq, azamattardyń quqyqtary tolyq kólemde qorǵalǵan joq.
Al Konstitýtsiialyq Sotta azamattardyń ótinishteri qaralyp, sheshim qabyldanady. Ol sheshimdi oryndaý - mindetti. Óitkeni Konstitýtsiialyq sot qabyldaǵan sheshimderdiń zańdy kúshi bolady. Ony oryndamaǵan tarap jaýapqa tartylýǵa tiis. Bul da memlekette ádildikti ornatýdyń zańdy tetigi bolyp esepteledi. Buryn Konstitýtsiialyq keńes 7 sýdiadan quralsa, endi Konstitýtsiialyq Sot tóraǵasyn qosqanda 11 sýdiadan turady. Tórt sýdiany Prezident taǵaiyndaidy, alty sýdiany Parlament taǵaiyndaidy, ár palatadan úsh sýdia taǵaiyndalady. Sot tóraǵasyn Senattyń kelisimimen Prezident taǵaiyndaidy», - deidi Ǵani Tashqaraev.
