Qarapaiym adamdardy ǵana emes, terroristik uiymdardyń ideologtary óz maqsattaryn BAQ ókilderi arqyly da tyqpalap qalýǵa tyrysady. Bul maqsatta olar tilshilerdiń aqparattyq tehnologiialar týraly habarynyń azdyǵyn jáne olardyń terrorizm taqyrybyna asqan qyzyǵýshylyǵyn paidalana alady. Osylaisha ekstremister BAQ ókilderin ózderiniń terroristik ideialaryn taratý úshin baiqatpai paidalanýǵa tyrysady. Óitkeni, ókinishke qarai, Qazaqstandyq BAQ áli de bolsa terroristik uiymdardyń shetelderde daiyndaǵan astarly aqparattyq aktsiialaryn tolyqqandy ajyratyp alýǵa daiyn emes. Máselen, radikaldyq qurylymdardyń áreketine qatysty qoǵamnyń teris pikirin qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan terrorizmniń ózekti taqyryptaryn jariialaý, kerisinshe, keide terrorizmdi nasihattaityn aqparattyń taralýyna jol ashyp beredi. Onyń sebebi tilshiler jańalyqtar daiyndaý kezinde BAQ oqiǵalardyń kórinistik tartymdylyǵyna kóbirek mán berip ketedi. Bir mysal keltire ketsek, máselen, «Kazahstanskie mýdjahidy obiavili djihad protiv prodavtsov kovrov, i rasstrelivaiýt mirno sidiashih liýdei ý sebia na lavke» degen atpen Siriiadaǵy Qazaqstan lańkesteriniń qatysýymen túsirilgen tyiym salynǵan beinerolik Facebook áleýmettik jelisinde kórinis tapty. Joǵaryda atalǵan saryndaǵy materialdardyń ashyq jáne keńinen jariialanýy terroristik uiymdardyń qyzmetin nasihattaýǵa, Qazaqstandaǵy ásire dindarlardyń radikaldanýyna jáne olardyń basqa elderdegi qarýly qaqtyǵystarǵa qatysý nietin týdyrýǵa túrtki bolady. Al halyqaralyq terroristik uiymdardyń teleitini de osy ekeni jasyryn emes.
Al endi osyndai aqparattar aiasynda qoǵamda durys ideologiialyq jumystar júrgizilý kerek. Ol úshin, teolog mamandar tórt baǵytty usynady. Ár baǵytty jeke taldap, jetkizsek:
Birinshi – «Zaiyrly memleket jáne joǵary rýhanilyq» baǵyty. Bul baǵyttaǵy ideologiialyq jumystarda elimizdiń barlyq salalarynda zaiyrlylyq qaǵidattaryn damytý qajettiligine basymdyq berý qajet. Osy turǵyda zaiyrly jáne indýstrialdy-innovatsiialyq memleket Qazaqstan bolashaǵy, al rýhani jáne dini qundylyqtar memlekettiń barlyq salalaryn damytý men eldiń jalpy gúldenýine jaǵdai jasaitynyn qoǵam sanasyna sińdirý mańyzdy. Osynyń aiasynda zaiyrlylyqty sonymen birge damýǵa, adam quqyqtarynyń saqtalýyna jáne eldiń demokratiialyq bolashaǵyna baǵyt dep túsiný kerek.
Ekinshi – «Birlik pen kelisim – Qazaqstannyń turaqty damýynyń negizi» baǵyty. Bul baǵyttaǵy ideologiialyq jumystardy júzege asyrýda azamattardy elimizdiń táýelsizdiginiń arqasynda Qazaqstanda berik ornyqqan konfessiiaaralyq kelisim arqyly qol jetkizgen jetistikterdi saqtaý men damytý qajettiligine burýymyz qajet.
Úshinshi – «Patriotizm, ulttyq dástúrler men mádeniet – ultymyzdyń rýhani irgetasy» baǵyty. Bul baǵyttaǵy ideologiialyq jumystarda turǵyndardyń sanasyna otansúigishtik pen tarihi sanany, azamattardyń bolashaqqa qatynastaǵy ońdy rýhani-adamgershilik baǵdarlarynyń quramdas bólikteri retindegi ulttyq dástúrler men mádenietti saqtaý men damytý qajettiligin júieli túrde sińire berý asa mańyzdy.
Tórtinshi – «Radikalizmmen jáne ekstremizmmen kúres – búkil qoǵamnyń mindeti» baǵyty. Bul baǵyttaǵy ideologiialyq jumystarda qoǵam nazaryn memleket pen azamattar radikalizmniń, ekstremizm men terrorizmniń barlyq túrleri men kórinisterine birtutas shepte qarsy shyǵý kerektigine burý qajet. Sondyqtan, halyqtyń quqyqtyq jáne dintanýlyq saýattylyǵyn qamtamasyz etý mańyzdy. Ol bular óz kezeginde din atyn jamylǵan destrýktivti jáne ekstremistik ideologiiaǵa qarsy turaqty immýnitet qalyptastyrýdyń kepili men negizine ainalýy kerek.
Mine, atalǵan tórt baǵyt qoǵamdaǵy ideologiiany durys júrgizýge jol istep, el aýmaǵynda ekstremistik-terrorstik áreketterdiń aldyn alýǵa múmkindik beredi.
Aida Jarasqan
