Foto: ashyq derekkóz
Búgin – Halyqaralyq otbasy kúni. Osyǵan orai Ulttyq statistika biýrosy Qazaqstandaǵy sońǵy on jyldaǵy neke statistikasyn jariialady, dep habarlaidy Ult.kz.
Málimetke sáikes, 2015 jyly elimizde 148,8 myń neke tirkelse, 2025 jyly bul kórsetkish 116 myńǵa deiin tómendegen. Osylaisha, sońǵy 10 jyl ishinde nekeler sany shamamen 22%-ǵa azaiǵan.
Sonymen qatar, nekelesý koeffitsienti de tómendegen. Eger 2015 jyly 1000 adamǵa shaqqanda 8,48 neke tirkelse, 2025 jyly bul kórsetkish 5,69-dy quraǵan.
Óńirler boiynsha qaraǵanda, nekelesý koeffitsientiniń eń joǵary deńgeii Astanada tirkelgen — 1000 adamǵa 6,75 neke. Al eń tómen kórsetkishter Qyzylorda oblysynda — 5,06, Batys Qazaqstan oblysynda — 5,1 bolǵan.
Mamandardyń pikirinshe, Astanadaǵy joǵary kórsetkish jastardyń kóshi-qon belsendiligimen jáne eńbekke qabiletti turǵyndardyń kóp shoǵyrlanýymen bailanysty bolýy múmkin.
Statistikaǵa sáikes, Qazaqstandaǵy nekelesýdiń eń joǵary deńgeii 2012-2013 jyldary baiqalǵan. Ol kezde 1000 adamǵa shaqqanda 9,8-9,9 neke tirkelgen. Salystyrmaly túrde, 2005 jylǵy kórsetkish 8,12 bolǵan.
Sarapshylar nekeler sanynyń azaiýyn birneshe faktormen bailanystyrady. Sonyń biri — demografiialyq tolqyn. Iaǵni, 1990 jyldardyń sońynda týý deńgeii tómen bolǵan býyn qazir neke jasyna jetken.
Budan bólek, qazaqstandyqtardyń nekege kesh turý úrdisi baiqalady. Sońǵy 10 jylda alǵashqy nekege turýdyń ortasha jasy erler arasynda 0,7 jylǵa, áielder arasynda 0,6 jylǵa ósken.
2025 jylǵy derek boiynsha, erler alǵash ret orta eseppen 27,9 jasta, al áielder 25,3 jasta nekege turady.
