Foto: qazaqstan.tv
Qazirgi kezde oqýshylarǵa arnalǵan túrli pándik onlain olimpiadalar kóp. Olar shynymen balanyń bilimin anyqtaitynyna da kúmán jeterlik. Sebebi quny 500-1000 teńge shamasyndaǵy sańyraýqulaqsha qaptaǵan olimpiadalardyń tapsyrmalaryn oryndaǵan balaǵa da eshqandai talap qoiylmaidy. Oǵan qatysqan bala tapsyrmalardy ózi oryndady ma, álde ata-anasy kómektesip otyrdy ma, ol da belgisiz. Áiteýir ata-analardan aqsha jinalady, sosyn qatysqany úshin sertifikat taratylady. Báz bir sertifikat taratý úshin ótkiziletin siiaqty.Jalpy olimpiada ótkizetinderge talap bar ma, bolsa qandai? Bul suraqty Ult.kz tilshisi «Daryn» respýblikalyq ǵylymi-praktikalyq ortalyǵynyń direktory Ǵajdembek Tursynovqa qoidy.
Foto: OKQ, Ǵajdembek Tursynov
«Qazaqstanda jekemenshik ortalyqtardyń 1000 teńge, 500 teńge turatyn olimpiadalardy ótkizýi qazir belsendi bolyp otyr. Onymen qoimai, keibir jekemenshik uiymdar bizdiń respýblikalyq Daryn ortalyǵy tegin ótkizetin pán olimpiadalarynyń attaryna uqsas qylyp alyp, olimpiadalardy ótkizýde. Sol sebepten osyndai máselelerdi kórgen kezde biz ózimizdiń aqparattyq, áleýmettik jelilerimizde árdaiym osynyń feik ekenin habarlap otyramyz. Sondyqtan Qazaqstanda júrgiziletin Oqý-aǵartý ministrliginiń olimpiadalary men baiqaýlarynyń tizimi arnaiy buiryq boiynsha bekitilgen. Osy buiryqta kórsetilgen olimpiadalarǵa qatysýǵa shaqyramyn ata-analardy. Jergilikti jerde bolsyn, ne bolmasa respýblika boiynsha osyndai aqyly olimpiadalar ótkizip jatqanda kúmánmen qaraýlaryńyzdy suraimyn. Óitkeni bul ata-ananyń quzyretinde jáne qatysý-qatyspaý oqýshynyń quziretinde. Biz oǵan tyiym salatyndai quqymyz joq», -deidi Ǵajdembek Tursynov.
«Al olimpiada ótkizý qazirgi kezde biznestiń bir túrine ainalyp ketken dep oilamaisyz ba?» degen suraǵymyzǵa ortalyq direktory olai oilamaitynyn aitty.
«Sebebi qazirgi tańda ministrlikte bir úlken qujat daiyndalýda. Jalpy osy ótkizilip jatqan jekemenshik oqý oryndarynyń, kompaniialardyń olimpiadalaryn rastaý úshin baǵalaý kriterii jasalyp jatyr. Jalpy bolashaqta sondai reestr, tizbe bekitiletin bolady dep oilap otyrmyz. Iaǵni kez kelgen osyndai olimpiadalardy ótkizetin kompaniia Oqý-aǵartý ministrligi janynan qurylǵan komissiiaǵa óziniń olimpiadasy boiynsha belgilengen talaptarǵa sai qujattaryn ázirleitin bolady. Sosyn komissiia ony qarastyryp, buny ótkizýge ruqsat bere me, álde joq ruqsat bermei me, sheshim shyǵaratyn bolady. Sol sebepti 514 buiryqtyń 2-shi qosymshasynda da talaptar jazylyp tur. Osyndai talaptar boiynsha da qujattardy daiyndap, arnaiy komissiiaǵa tapsyryp, jalpy osy olimpiadany resmi túrde ótkizýge múmkindigi bar. Biraq bir ǵana usynys ol balalarǵa tegin bolýy kerek», -deidi ol.
Ortalyq kommýnikatsiialar qyzmetinde ótken dóńgelek ústel barysynda belgili bolǵandai 2024 jyldyń qorytyndysy boiynsha qazaqstandyq oqýshylar 80 ziiatkerlik is-sharaǵa qatysty. Barlyǵy 1,5 millionnan astam (40%) oqýshy qamtyldy.Halyqaralyq olimpiadalarǵa qatysqan árbir ekinshi qazaqstandyq oqýshy júldeli orynmen oraldy.
Sondai-aq Prezidenttiń bastamasymen 2022 jyldan bastap halyqaralyq pándik olimpiada jeńimpazdary men olardyń ustazdaryna aqshalai syiaqy taǵaiyndaldy. 2024 jyly bul maqsatqa 77,5 mln teńge bólinip, 26 oqýshy marapattaldy. Sonymen qatar 24 pedagogke 6,4 mln teńge qarjylai syiaqy berildi. Olimpiadanyń altyn júldegerleri 1500 ailyq eseptik kórsetkish (AEK), kúmis medal iegerleri – 1000 AEK, al qola medal iegerleri 500 AEK kóleminde syiaqy aldy.
Budan bólek, halyqaralyq olimpiadalarda jeńiske jetken oqýshylar kez kelgen qazaqstandyq joǵary oqý ornyna túsý múmkindigine ie bolady.
Baljan Jeńisqyzy
