Kók teńiz jaǵasyndaǵy altyn qumdy aimaq, baitaq dalasy tabiǵattyń sulý kórinisteri men tarihi-mádeni eskertkishterdiń nebir jádigerlerine syńsyǵan Mańǵystaý óńiri týrizmdi damytýǵa qolaily meken sanalady. Týrizmdi damytý arqyly ekonomikany kóterý jáne ózge elderge tanylý basymdyqqa ie bolǵaly óńirdiń týrizmine qatysty san alýan pikirler aitylyp keledi. Osy oraida Mańǵystaý oblystyq týrizm basqarmasy atqaryp otyrǵan jumystarǵa úńilgen edik.
– Mańǵystaý óńiriniń tamasha tabiǵatyna zor qyzyǵýshylyq tanytyp, túbektiń tylsym túkpirine saiahattaýǵa qyzyǵýshylyq tanytýshylar jyldan jylǵa artyp keledi, – deidi oblystyq týrizm basqarmasynyń bastyǵy Gúljan Baijaýynova. – Salystyrmaly túrde aitar bolsaq, munaily túbekke týristik maqsatpen kelýshiler sany byltyrmen salystyrǵanda, biyl eki esege kóbeidi. Buǵan eń basty sebep retinde Qazaqstannyń 19 el úshin vizasyz rejim engizýin jáne jyl basynda qabyldanǵan baǵdarlamany aitar edim. 2016 jyly týrizm basqarmasy «Damý» kásipkerlikti damytý qory» AQ-pen yntymaqtastyq jónindegi memorandýmǵa qol qoidy. Memorandým aiasynda oblys ákimdigi tarapynan jergilikti biýdjet qarajaty esebinen 300 mln teńge, «Damý» kásipkerlikti damytý qory» AQ-tan 600 mln teńge qarjy bólinip, ol kásipkerlerdi qarjylai qoldaýǵa baǵyttaldy.
Búgingi kúnge deiin aimaq koordinatsiialyq keńesinde 35 joba qaralyp, jalpy quny 417 mln teńge turatyn 5 joba maquldanǵan. Olardyń arasynda teńiz jaǵalaýyndaǵy saýyqtyrý-kóńil kóterý akvapark kesheniniń qurylysy, teńizge ekskýrsiia-serýen týry, serýen katerin jalǵa berý jáne qazaq ulttyq asúii qurylystary bar. Bul jobalar iske qosylǵanda, 93 jańa jumys orny ashylady eken. Sondai-aq, taǵy 5 joba ekinshi deńgeili bankter qaraýynda jatyr. Bankter qarjylandyrǵan jaǵdaida saýyqtyrý lagerinde demalatyn balalar sany 214-ten 450-ge deiin óspekshi. 2016 jyly «Aktau City & Mangystau Tours» jobasynyń tusaýy kesilip, Aqtaý qalasy men Mańǵystaý óńiriniń kórikti jáne tarihi oryndaryna týristerdi avtobýspen júieli túrde aparý júzege asyryla bastady. Al Kógez jerindegi etnoaýyl jobasyna Pribaltika, Qytai, Italiia, Japoniia, Germaniia, Resei elderinen 90 shamaly týris tartylǵan.
– Óńirde qolǵa alynǵan meditsinalyq týrizminiń baǵyty jaman emes. «Sofi Med Grýpp» kóp salaly klinikasynda eldiń san túkpirinen ári sheteldik naýqastar em alýǵa yntaly, – deidi Gúljan Mańǵystaýqyzy. – Sapaly meditsinalyq qyzmettiń oń imidjin qalyptastyrý, týrister talǵamy men tańdaýyna, suranysyna sai joǵary deńgeili qyzmet kórsetý ishki týrizmniń turaqty damýyna serpin beredi. Soǵan orai, alda Aqtaý qalasynyń teńiz jaǵalaýynda bes juldyzdy emdik-diagnostikalyq jáne saýyqtyrý kesheni qurylysy qolǵa alynady. Óńirlik týrizm órisi keńeiýi úshin týristik qyzmet quny qoljetimdi bolýy shart. Dámhanalar men hostelder, iaǵni arzan ári shaǵyn qonaqúilerdegi qyzmet kórsetý quny kópshiliktiń qaltasy kótere alatyndai bolǵany jón. Biyl Aqtaýda eki hosteldiń qurylysy aiaqtalyp, paidalanýǵa berildi. Ishki týrizmdi damytýda jolaýshylardy áýe kóligimen tasymaldaý qunyn azaitý máselesi bar. Basqarma tarapynan ministrlikke «Shymkent-Aqtaý» men «Kókshetaý-Aqtaý» jáne «Qyzylorda-Aqtaý» baǵyty boiynsha áýe tasymaly tarifterin sýbsidiialandyrý usynysy joldandy. Usynys maquldanǵan jaǵdaida, 2017 jylǵa arnalǵan óńir biýdjetine ózgerister engiziledi.
Mańǵystaýǵa biyl Shveitsariiadan týristik charterlik poiyz kelip, týrizmdi damytý aiasynda avtojoldardy kúrdeli jóndeý ári salý jumystary júrgizile bastady. Osynyń aiasynda ekskýrsovod-gid qyzmetkerlerin daiarlaý jobasy qolǵa alyndy.
Gúlaiym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan»
Mańǵystaý oblysy