Metabolikalyq sindromy bar morbidti semizdik dúniejúzinde keńinen taralǵany jalpyǵa belgili. Sonyń ishinde, dert postkeńestik elderde de beleń alǵan.
Ishki maily tinderdiń artyqtyǵynan paida bolatyn metabolikalyq sindrom emi ártúrli ádisterden, sonyń ishinde ómir súrý qalpyn ózgertý, bariatrikalyq metabolikalyq hirýrgiia jáne konservativti medikamentozdy terapiiadan turady. Máseleniń ózektiligine orai Reseide úlkenderde kezdesetin morbidti semizdikti emdeý boiynsha ulttyq klinikalyq rekomendatsiialar jasaqtalǵan. Bul dertti hirýrgiialyq turǵydan emdeýde úlken mańyz beriled.
Metabolikalyq hirýrgiia (IMT ≥ 40 kg/m2) semizdik deńgeii bar II deńgeili diabetpen aýyratyn patsientterge, (IMT 35,0–39,9 kg/m2) semizdik deńgeii bar patsientterdi emdeýde giperglikemiia usynylady. Bul ádis tiimdi medikamentozdy terapiia men ómir súrý rejimi kómektespegen jaǵdaida qoldanylady. Al eger II deńgeili qant diabetimen aýyratyn patsient IMT 30,0–34,9 kg/m2 bolyp, giperglikemiia durys baqylanbai preoraldy jáne inektsiialyq em kómektespegen jaǵdaida da hirýrgiia qoldanylýy múmkin.
Bariatrikalyq hirýrgiia dislipiemiia men arterialdy gipertenziiada tiimdi ekenin kardiovaskýliarly qaýip pen júrek-qan tamyrlary aýrýlarynan ólýdiń tómendetýi arqyly kórsetti. Búgingi tańda semizdik saldarynan týyndaityn ólimmen kúreste bariatrikalyq hirýrgiia óte tiimdi ekenin dáleldedi. Sonymen qatar, lapraskopiialyq bariatrikalyq hirýrgiialyq operatsiiadan soń qiyndyqtardyń týýy men ólim laparoskopiialyq holetsistektomiiadan tómen. Biraq lapraskopiialyq bariatrikalyq hirýrgiia asqazan men ishekterdi stepler arqyly tigý qural jabdyqtardyń qymbattyǵyna bailanysty shyǵyndy bolyp esepteledi. Sol úshin de ekonomikasy damýshy elderdiń kóptegen turǵyndaryna qoljetimsiz. Osyǵan bailanysty, bizder mini-gastroshýntratsiianyń band-bólingen (steplersiz) túrin jasap shyqtyq. Bul ádis orta eseppen dástúrli operatsiianyń shyǵyndaryn 2 myń AQSh dollaryna túsiredi.
Usynylatyn materialda alǵash ret úsh jyl buryn oryndalǵan avtorlyq operatsiianyń standartty mini-gastroshýntratsiiamen salystyrmaly túrde metabolittik áserine baǵa beriledi.
Maqsat – avtorlyq laparoskopiialyq gastroshýntratsiianyń semizdiktiń metabolikalyq sindromyn emdeýdegi standartty steplerli ádispen salystyrǵandaǵy tiimdiligin salystyrý.
MATERIAL JÁNE ÁDISTER
Sáikestik kriteriileri
Qosý kriteriileri mynadai boldy:
Jas ereksheligi: 18 ben 60 jas aralyǵy;
Deneniń massalyq indeksi: 35- ten 60 kg/m2;
Metabolikalyq sindromnyń bolýy (Halyqaralyq Diabet Federatsiiasynyń (IDF) kriteriileri boiynsha);
Er adamdardyń beli 94 sm-den joǵary, al áiel adamdardyń beli 80 sm abdominaldy (vistseraldy) kóp semizdik;
Tómendegi tórt komponenttik kem degende ekeýiniń bolýy:
Aldyn ala diabet diabet HbA1 = 5,7–6,4 nemese plazmada ashqarynǵa gliýkozanyń kóleminiń úsh ese artýy >5,6 mmol/l); osyǵan deiin diagnostikalnǵan II deńgeili diabet tipi (HbA1 >6,5 nemese gliýkoza >6,1);
Arterialdy gipertenziia (AD 130/85 mm rt.st nemese gipotenzivti terapiia alyp júrgender);
Triglitseridterdiń deńgeiiniń ósýi ((>1,7 mmol/l nemese bul aýytqylýshylyqty spetsifikalyq emdeý);
3.2.4. Lipoproteinderdiń joǵarǵy tyǵyzdyǵynyń holesterin deńgeiiniń tómen túsýi (HS LPPVP <1,03 mmol/l er adamdarda, <1,29 mmol/l áiel adamdarda nemese osy aýytqýshylyqtan em alýshylar);
Amerka anesteziologtarynyń qoǵamdastyǵynyń (ASA) kórsetken 1-2 deńgeili fizikalyq jaǵdaiy;
Zertteletin operatsiia túrinde jáne zertteý júrgizýge jazbasha túrde kelisim.
Bas tartý kriteriileri:
Alkogolizm, esirtkige táýeldilik nemese psihitkalyq aýrýlar;
Zertteýdi júrgizýden, jalǵastyrýdan bas tartý nemese dáriger keńesterine qulaq aspaý;
ASA gradatsiiasy boiynsha 3-4 deńgeili fizikalyq jaǵdai
Randomizatsiia ádisi
Patsientterdi zertteýge qospas buryn ár qatysýshydan aqparattyq kelisim alyndy. Qosý kriteriileriniń barlyǵyna sáikes kelgen patsientter ret-retimen bólingen eki toptyń birine qosyla berdi. Qatysýshylardyń topqa bólinýin arnaiy móldir emes bekitilgen konvertke salynǵan nomer arqyly jasyryldy (ádistiń sipattamasy jazylýymen erekshelenetin eki túrli 40 túr, jalpy 80 konvert). Bul týraly patsientke habarlama klinikanyń operatsiiaǵa qatyspaǵan qyzmetkeri arqyly aqparattandyryldy (kóp jaǵdaida meiirbike). Biraq konvert operatsiia aldynda ashyldy. Eger patsient konvertti ashqan soń kórsetilgen operatsiia túrinen bas tartsa ol zertteýden alynyp tastalyp otyrdy.
Osylaisha bizder qarapaiym kórinbeitin eksperimentaldyq randomdy zertteý ádisin qoldandyq.
Ótkizý sharttary
Zertteý Qazaqstannyń Nur-Sultan qalasynda ornalasqan “University Medical Center” ortalyǵyna qarasty «Onkologiia jáne transplantologiia ulttyq ǵylymi ortalyǵy» AQ hirýrgiia bóliminde ótkizildi. Barlyq operatsiialar 300-den asa laparoskopiialyq gastroshýntratsiia jasaǵan, 30 jyldyq eńbek ótili bar hirýrgpen jasaldy.
Zertteý uzaqtyǵy
Zertteýge eń alǵashqy qatysýshy 2015 jyldyń shildesinde, al eń sońǵy qatysýshy 2016 jyldyń qarashasynda qatysty. Baqylaýdyń ortasha uzaqtyǵy 3 jyl.
Meditsinalyq aralasýdyń sipattamasy
Operatsiiaǵa deiin barlyq patsientter mýltidistsiplinarly komissiia mamandarynyń qaraýynan ótti. Komissiia bariatrika hirýrgy, terapevt, endokrinolog jáne dietologtan turdy. Kórsetkishter boiynsha patsientterdiń bir bóligi gepatolog, gastroenterolog, nevropatolog qaraýynda boldy. Esirtki nemese alkogoldik táýeldilik nemese psihiatrlyq statýs týraly qorytyndy qaralym kezinde jáne profildi emdeý ortalyqtarynyń elektrondy derekter bazasynan alynyp otyrdy. Barlyq emdelýshiler semizdiktiń metabolikalyq sindrom men mediakmentozdy, medikamentozdy emes túri boiynsha uzaq merzimdi emdeý kýrstarynan ótken. Operatsiiaǵa nusqaý mýlti-distsiplinarly komissiia músheleriniń sheshimimen aitylyp otyrdy. Barlyq operatsiialar aldyn ala daiyndyqtan soń endotra-healdy narkoz arqyly jasaldy. Emdelýshiler jedel aralasý tipine bailanysty eki topqa bólindi.
1 topta 1 («steplersiz top») (n=40). Negizgi toptyń patsientterine laparoskopiialyq mini-gastroshýnttaý kishi asqazan band-bólinisimen (LMGSh-BRP) qaryn paýchin dasaý úshin steplersiz qoldanylmai jasaldy. Soǵan qaramastan, diametri 2 sm bolatyni gastroenteroanastomoz ekiqatarly qol jibiniń shva (Vikril 2/0) kómegimen quryldy. Al rettelmeli bandaj retinde «Medsil» (Mytishi, Resei) asqazan bandajy qoldanyldy.
2 topta 2 («steplerli top») (n=40). Baqylaýdaǵy ekinshi baqylaý tobyna steplerli-bólinisti paých jasalǵan standartty laparoskopiialyq mini-gastroshýnttaý (LMGSh-SRP) jasaldy. Migel gor-Bahonyń antirefliýksti modifikatsiialy standartty laparoskopiialyq mini-gastroshýnttaý paidalanyldy.
Asqazandy bólý úshin uzyndyǵy 60 mm bolatyn kók kassetaly EndoGIA-60 liniialy apparaty qoldanyldy. Anastomaz úshin uzyndyǵy 45 mm bolatyn kók kassetaly EndoGIA-60 liniialy apparaty paidalanyldy. Steplerdi gastroenteroanastomoz diametri 4 sm kóleminde jasaldy. Anastomoz kezinde uiashyqty (defektti) tigý úshin ekiqatarly atravmatikalyq jip (Vikril 2/0) qoldanyldy.
Zertteýdiń negizgi nátijeleri
Salystyrylyp otyrǵan bariatrikalyq tiimdiligin kórsetken meditsinalyq aralasýdyń negizgi nátijesi salmaqtan arylý protsenti (% TWL), salmaqtan arylý protsenti (% EWL), delta-IMT (ΔBMI) jáne dene massasynyń indeksiniń tómendeý protsessi (% EBMIL).
Zertteý barysynda artyq salmaqtyń operatsiiaǵa deiingi jáne keiingi joǵalýynyń tolyq protsenti anyqtaldy. Bizder esepteý barysynda IMT egizindegi delta -IMT (ΔBMI) men dene massasy indeksin (% EBMIL) eki topqa da qoldandyq.
Meditsinalyq aralasýdyń metabolikalyq tiimdiligin kórsetken negizgi kórsetkishter patsientterdiń ashqaryn kezindegi qandaǵy gliýkoza kórsetkishi, gliko-gemoglobin kórsetkishi, sistolikalyq jáne diastolikalyq qysym, jalpy holesterin men onyń komponentteri, triglitseridter mólsheri boldy.
TÚIIN
Metabolikalyq sindromdy emdeýde laparoskopicheskogo gastro-shýnttaý ádisin hirýrgiialyq emdeý barysynda qolddaný úsh jyldan keiin denedegi artyq salmaqtyń aitarlyqtai tómendeýi men kómirtegi men mai almasýlarynyń qalpyna kelýin kórsetti.
Salystyrmaly túrde avtorlyq jáne standartty gastroshýnttaý ádisinyń ekeýi de metabolikalyq sindromnyń negizgi sipattamalaryn joiýda birdei nátije kórsetti.
Avtorlyq steplersiz gastroshýnttaý ádisinde hirýrgiialyq qiyndyqtar týý múmkindigi óte tómen.
Gastroshýnttaýda avtorlyq steplersiz gastroshýnttaý ádisi kópshilik úshin ekonomikalyq turǵyda óte tiimdi.
Oral OSPANOV
