مەتابوليكالىق سيندرومدى ەمدەۋدٸڭ حيرۋرگييالىق ەدٸسٸ

مەتابوليكالىق سيندرومى بار موربيدتٸ سەمٸزدٸك دٷنيەجٷزٸندە كەڭٸنەن تارالعانى جالپىعا بەلگٸلٸ. سونىڭ ٸشٸندە, دەرت پوستكەڭەستٸك ەلدەردە دە بەلەڭ العان.

ٸشكٸ مايلى تٸندەردٸڭ ارتىقتىعىنان پايدا بولاتىن مەتابوليكالىق سيندروم ەمٸ ەرتٷرلٸ ەدٸستەردەن, سونىڭ ٸشٸندە ٶمٸر سٷرۋ قالپىن ٶزگەرتۋ, بارياتريكالىق مەتابوليكالىق حيرۋرگييا جەنە كونسەرۆاتيۆتٸ مەديكامەنتوزدى تەراپييادان تۇرادى. مەسەلەنٸڭ ٶزەكتٸلٸگٸنە وراي رەسەيدە ٷلكەندەردە كەزدەسەتٸن موربيدتٸ سەمٸزدٸكتٸ ەمدەۋ بويىنشا ۇلتتىق كلينيكالىق رەكومەنداتسييالار جاساقتالعان. بۇل دەرتتٸ حيرۋرگييالىق تۇرعىدان ەمدەۋدە ٷلكەن ماڭىز بەرٸلەد.

مەتابوليكالىق حيرۋرگييا (يمت ≥ 40 كگ/م2)  سەمٸزدٸك دەڭگەيٸ بار ٸٸ دەڭگەيلٸ ديابەتپەن اۋىراتىن پاتسيەنتتەرگە, (يمت 35,0–39,9 كگ/م2) سەمٸزدٸك دەڭگەيٸ بار پاتسيەنتتەردٸ ەمدەۋدە گيپەرگليكەمييا ۇسىنىلادى. بۇل ەدٸس تيٸمدٸ مەديكامەنتوزدى تەراپييا مەن ٶمٸر سٷرۋ رەجيمٸ كٶمەكتەسپەگەن جاعدايدا قولدانىلادى. ال ەگەر ٸٸ دەڭگەيلٸ قانت ديابەتٸمەن اۋىراتىن پاتسيەنت يمت 30,0–34,9 كگ/م2 بولىپ, گيپەرگليكەمييا دۇرىس باقىلانباي پرەورالدى جەنە ينەكتسييالىق ەم كٶمەكتەسپەگەن جاعدايدا دا حيرۋرگييا قولدانىلۋى مٷمكٸن.

بارياتريكالىق حيرۋرگييا ديسليپيەمييا مەن ارتەريالدى گيپەرتەنزييادا تيٸمدٸ ەكەنٸن كارديوۆاسكۋليارلى قاۋٸپ پەن جٷرەك-قان تامىرلارى اۋرۋلارىنان ٶلۋدٸڭ تٶمەندەتۋٸ ارقىلى كٶرسەتتٸ. بٷگٸنگٸ تاڭدا سەمٸزدٸك سالدارىنان تۋىندايتىن ٶلٸممەن كٷرەستە بارياتريكالىق حيرۋرگييا ٶتە تيٸمدٸ ەكەنٸن دەلەلدەدٸ. سونىمەن قاتار, لاپراسكوپييالىق بارياتريكالىق حيرۋرگييالىق وپەراتسييادان سوڭ قيىندىقتاردىڭ تۋۋى مەن ٶلٸم لاپاروسكوپييالىق حولەتسيستەكتومييادان تٶمەن. بٸراق لاپراسكوپييالىق بارياتريكالىق حيرۋرگييا اسقازان مەن ٸشەكتەردٸ ستەپلەر ارقىلى تٸگۋ قۇرال جابدىقتاردىڭ قىمباتتىعىنا بايلانىستى شىعىندى بولىپ ەسەپتەلەدٸ. سول ٷشٸن دە ەكونوميكاسى دامۋشى ەلدەردٸڭ كٶپتەگەن تۇرعىندارىنا قولجەتٸمسٸز.  وسىعان بايلانىستى, بٸزدەر ميني-گاستروشۋنتراتسييانىڭ باند-بٶلٸنگەن (ستەپلەرسٸز) تٷرٸن جاساپ شىقتىق. بۇل ەدٸس ورتا ەسەپپەن دەستٷرلٸ وپەراتسييانىڭ شىعىندارىن 2 مىڭ اقش دوللارىنا تٷسٸرەدٸ.

ۇسىنىلاتىن ماتەريالدا العاش رەت ٷش جىل بۇرىن ورىندالعان اۆتورلىق وپەراتسييانىڭ ستاندارتتى ميني-گاستروشۋنتراتسييامەن سالىستىرمالى تٷردە مەتابوليتتٸك ەسەرٸنە  باعا بەرٸلەدٸ.

ماقسات – اۆتورلىق لاپاروسكوپييالىق گاستروشۋنتراتسييانىڭ سەمٸزدٸكتٸڭ مەتابوليكالىق سيندرومىن ەمدەۋدەگٸ ستاندارتتى ستەپلەرلٸ ەدٸسپەن سالىستىرعانداعى تيٸمدٸلٸگٸن سالىستىرۋ.

ماتەريال جەنە ەدٸستەر

سەيكەستٸك كريتەرييلەرٸ

قوسۋ كريتەرييلەرٸ مىناداي بولدى:

جاس ەرەكشەلٸگٸ: 18 بەن 60 جاس ارالىعى;

دەنەنٸڭ ماسسالىق يندەكسٸ: 35- تەن 60 كگ/م2;

مەتابوليكالىق سيندرومنىڭ بولۋى (حالىقارالىق ديابەت فەدەراتسيياسىنىڭ (IDF) كريتەرييلەرٸ بويىنشا);

ەر ادامداردىڭ بەلٸ 94 سم-دەن جوعارى, ال ەيەل ادامداردىڭ بەلٸ  80 سم  ابدومينالدى (ۆيستسەرالدى) كٶپ سەمٸزدٸك;

تٶمەندەگٸ تٶرت كومپونەنتتٸك كەم دەگەندە ەكەۋٸنٸڭ بولۋى:

الدىن الا ديابەت ديابەت HbA1 = 5,7–6,4 نەمەسە پلازمادا اشقارىنعا گليۋكوزانىڭ كٶلەمٸنٸڭ ٷش ەسە ارتۋى >5,6 ممول/ل); وسىعان دەيٸن دياگنوستيكالنعان ٸٸ دەڭگەيلٸ ديابەت تيپٸ (HbA1 >6,5 نەمەسە گليۋكوزا >6,1);

ارتەريالدى گيپەرتەنزييا (AD 130/85 مم رت.ست نەمەسە گيپوتەنزيۆتٸ تەراپييا الىپ جٷرگەندەر);

تريگليتسەريدتەردٸڭ دەڭگەيٸنٸڭ ٶسۋٸ ((>1,7 ممول/ل نەمەسە بۇل اۋىتقىلۋشىلىقتى سپەتسيفيكالىق ەمدەۋ);

3.2.4. ليپوپروتەيندەردٸڭ جوعارعى تىعىزدىعىنىڭ حولەستەرين دەڭگەيٸنٸڭ تٶمەن تٷسۋٸ (حس لپپۆپ <1,03 ممول/ل ەر ادامداردا, <1,29 ممول/ل ەيەل ادامداردا نەمەسە وسى اۋىتقۋشىلىقتان ەم الۋشىلار);

امەركا انەستەزيولوگتارىنىڭ قوعامداستىعىنىڭ (ASA) كٶرسەتكەن 1-2 دەڭگەيلٸ فيزيكالىق جاعدايى;

زەرتتەلەتٸن وپەراتسييا تٷرٸندە جەنە زەرتتەۋ جٷرگٸزۋگە جازباشا تٷردە كەلٸسٸم.

باس تارتۋ كريتەرييلەرٸ: 

الكوگوليزم, ەسٸرتكٸگە تەۋەلدٸلٸك نەمەسە پسيحيتكالىق اۋرۋلار;

زەرتتەۋدٸ جٷرگٸزۋدەن, جالعاستىرۋدان باس تارتۋ نەمەسە دەرٸگەر كەڭەستەرٸنە قۇلاق اسپاۋ;

ASA گراداتسيياسى بويىنشا 3-4 دەڭگەيلٸ فيزيكالىق جاعداي

راندوميزاتسييا ەدٸسٸ

پاتسيەنتتەردٸ زەرتتەۋگە قوسپاس بۇرىن ەر قاتىسۋشىدان اقپاراتتىق كەلٸسٸم الىندى. قوسۋ كريتەرييلەرٸنٸڭ بارلىعىنا سەيكەس كەلگەن پاتسيەنتتەر رەت-رەتٸمەن بٶلٸنگەن ەكٸ توپتىڭ بٸرٸنە قوسىلا بەردٸ. قاتىسۋشىلاردىڭ توپقا بٶلٸنۋٸن ارنايى مٶلدٸر ەمەس بەكٸتٸلگەن كونۆەرتكە سالىنعان نومەر ارقىلى جاسىرىلدى (ەدٸستٸڭ سيپاتتاماسى جازىلۋىمەن ەرەكشەلەنەتٸن ەكٸ تٷرلٸ 40 تٷر, جالپى 80 كونۆەرت). بۇل تۋرالى پاتسيەنتكە حابارلاما كلينيكانىڭ وپەراتسيياعا قاتىسپاعان قىزمەتكەرٸ ارقىلى اقپاراتتاندىرىلدى (كٶپ جاعدايدا مەيٸربيكە). بٸراق كونۆەرت وپەراتسييا الدىندا اشىلدى. ەگەر پاتسيەنت كونۆەرتتٸ اشقان سوڭ  كٶرسەتٸلگەن وپەراتسييا تٷرٸنەن باس تارتسا ول زەرتتەۋدەن الىنىپ تاستالىپ وتىردى.

وسىلايشا بٸزدەر قاراپايىم كٶرٸنبەيتٸن ەكسپەريمەنتالدىق راندومدى زەرتتەۋ ەدٸسٸن قولداندىق.

ٶتكٸزۋ شارتتارى

زەرتتەۋ قازاقستاننىڭ نۇر-سۇلتان قالاسىندا ورنالاسقان “University Medical Center” ورتالىعىنا قاراستى «ونكولوگييا جەنە ترانسپلانتولوگييا ۇلتتىق عىلىمي ورتالىعى» اق حيرۋرگييا بٶلٸمٸندە ٶتكٸزٸلدٸ. بارلىق وپەراتسييالار 300-دەن اسا لاپاروسكوپييالىق گاستروشۋنتراتسييا جاساعان, 30 جىلدىق ەڭبەك ٶتٸلٸ بار حيرۋرگپەن جاسالدى.

زەرتتەۋ ۇزاقتىعى

زەرتتەۋگە ەڭ العاشقى قاتىسۋشى 2015 جىلدىڭ شٸلدەسٸندە, ال ەڭ سوڭعى قاتىسۋشى 2016 جىلدىڭ قاراشاسىندا قاتىستى. باقىلاۋدىڭ ورتاشا ۇزاقتىعى 3 جىل.

مەديتسينالىق ارالاسۋدىڭ سيپاتتاماسى

وپەراتسيياعا دەيٸن بارلىق پاتسيەنتتەر مۋلتيديستسيپلينارلى كوميسسييا ماماندارىنىڭ قاراۋىنان ٶتتٸ. كوميسسييا بارياتريكا حيرۋرگى, تەراپەۆت, ەندوكرينولوگ جەنە ديەتولوگتان تۇردى. كٶرسەتكٸشتەر بويىنشا پاتسيەنتتەردٸڭ بٸر بٶلٸگٸ گەپاتولوگ, گاستروەنتەرولوگ, نەۆروپاتولوگ قاراۋىندا بولدى. ەسٸرتكٸ نەمەسە الكوگولدٸك تەۋەلدٸلٸك نەمەسە پسيحياترلىق ستاتۋس تۋرالى قورىتىندى قارالىم كەزٸندە جەنە پروفيلدٸ ەمدەۋ ورتالىقتارىنىڭ ەلەكتروندى دەرەكتەر بازاسىنان الىنىپ وتىردى. بارلىق ەمدەلۋشٸلەر سەمٸزدٸكتٸڭ مەتابوليكالىق سيندروم مەن مەدياكمەنتوزدى, مەديكامەنتوزدى ەمەس تٷرٸ بويىنشا ۇزاق مەرزٸمدٸ ەمدەۋ كۋرستارىنان ٶتكەن. وپەراتسيياعا نۇسقاۋ مۋلتي-ديستسيپلينارلى كوميسسييا مٷشەلەرٸنٸڭ شەشٸمٸمەن ايتىلىپ وتىردى. بارلىق وپەراتسييالار الدىن الا دايىندىقتان سوڭ  ەندوترا-حەالدى ناركوز ارقىلى جاسالدى. ەمدەلۋشٸلەر جەدەل ارالاسۋ تيپٸنە بايلانىستى ەكٸ توپقا بٶلٸندٸ.

1 توپتا  1 («ستەپلەرسٸز توپ») (n=40). نەگٸزگٸ توپتىڭ پاتسيەنتتەرٸنە لاپاروسكوپييالىق ميني-گاستروشۋنتتاۋ كٸشٸ اسقازان باند-بٶلٸنٸسٸمەن (لمگش-برپ) قارىن پاۋچٸن داساۋ ٷشٸن ستەپلەرسٸز قولدانىلماي جاسالدى. سوعان قاراماستان, ديامەترٸ 2 سم بولاتىني گاستروەنتەرواناستوموز ەكٸقاتارلى قول جٸبٸنٸڭ شۆا (ۆيكريل 2/0)  كٶمەگٸمەن قۇرىلدى. ال رەتتەلمەلٸ بانداج رەتٸندە «مەدسيل» (مىتيششي, رەسەي) اسقازان بانداجى قولدانىلدى.

2 توپتا 2 («ستەپلەرلٸ توپ») (n=40). باقىلاۋداعى ەكٸنشٸ باقىلاۋ توبىنا ستەپلەرلٸ-بٶلٸنٸستٸ  پاۋچ جاسالعان ستاندارتتى لاپاروسكوپييالىق ميني-گاستروشۋنتتاۋ (لمگش-سرپ) جاسالدى. ميگەل گور-باحونىڭ انتيرەفليۋكستٸ موديفيكاتسييالى ستاندارتتى لاپاروسكوپييالىق ميني-گاستروشۋنتتاۋ پايدالانىلدى.

اسقازاندى بٶلۋ ٷشٸن ۇزىندىعى 60 مم بولاتىن كٶك كاسسەتالى EndoGIA-60 لينييالى اپپاراتى قولدانىلدى. اناستوماز ٷشٸن ۇزىندىعى 45 مم بولاتىن كٶك كاسسەتالى EndoGIA-60 لينييالى اپپاراتى پايدالانىلدى. ستەپلەردٸ گاستروەنتەرواناستوموز ديامەترٸ 4 سم كٶلەمٸندە جاسالدى. اناستوموز كەزٸندە ۇياشىقتى (دەفەكتتٸ) تٸگۋ ٷشٸن ەكٸقاتارلى اتراۆماتيكالىق جٸپ (ۆيكريل 2/0) قولدانىلدى.

زەرتتەۋدٸڭ نەگٸزگٸ نەتيجەلەرٸ

سالىستىرىلىپ وتىرعان بارياتريكالىق تيٸمدٸلٸگٸن كٶرسەتكەن مەديتسينالىق ارالاسۋدىڭ نەگٸزگٸ نەتيجەسٸ سالماقتان ارىلۋ پروتسەنتٸ (% TWL), سالماقتان ارىلۋ پروتسەنتٸ (% EWL), دەلتا-يمت (ΔBMI) جەنە دەنە ماسساسىنىڭ يندەكسٸنٸڭ تٶمەندەۋ پروتسەسسٸ (% EBMIL).

زەرتتەۋ بارىسىندا ارتىق سالماقتىڭ وپەراتسيياعا دەيٸنگٸ جەنە كەيٸنگٸ جوعالۋىنىڭ  تولىق پروتسەنتٸ انىقتالدى. بٸزدەر ەسەپتەۋ بارىسىندا يمت ەگٸزٸندەگٸ دەلتا -يمت (ΔBMI) مەن دەنە ماسساسى يندەكسٸن (% EBMIL) ەكٸ توپقا دا قولداندىق.

مەديتسينالىق ارالاسۋدىڭ مەتابوليكالىق تيٸمدٸلٸگٸن كٶرسەتكەن نەگٸزگٸ كٶرسەتكٸشتەر پاتسيەنتتەردٸڭ اشقارىن كەزٸندەگٸ قانداعى گليۋكوزا كٶرسەتكٸشٸ, گليكو-گەموگلوبين كٶرسەتكٸشٸ, سيستوليكالىق جەنە دياستوليكالىق قىسىم, جالپى حولەستەرين مەن ونىڭ كومپونەنتتەرٸ, تريگليتسەريدتەر مٶلشەرٸ بولدى.

تٷيٸن

مەتابوليكالىق سيندرومدى ەمدەۋدە لاپاروسكوپيچەسكوگو گاسترو-شۋنتتاۋ ەدٸسٸن حيرۋرگييالىق ەمدەۋ بارىسىندا قولددانۋ ٷش جىلدان كەيٸن دەنەدەگٸ ارتىق سالماقتىڭ  ايتارلىقتاي تٶمەندەۋٸ مەن كٶمٸرتەگٸ مەن ماي الماسۋلارىنىڭ قالپىنا كەلۋٸن كٶرسەتتٸ.

سالىستىرمالى تٷردە اۆتورلىق جەنە ستاندارتتى گاستروشۋنتتاۋ ەدٸسٸنىڭ ەكەۋٸ دە مەتابوليكالىق سيندرومنىڭ نەگٸزگٸ سيپاتتامالارىن جويۋدا بٸردەي نەتيجە كٶرسەتتٸ.

اۆتورلىق ستەپلەرسٸز گاستروشۋنتتاۋ ەدٸسٸندە حيرۋرگييالىق قيىندىقتار تۋۋ مٷمكٸندٸگٸ ٶتە تٶمەن. 

گاستروشۋنتتاۋدا اۆتورلىق ستەپلەرسٸز گاستروشۋنتتاۋ ەدٸسٸ كٶپشٸلٸك ٷشٸن ەكونوميكالىق تۇرعىدا ٶتە تيٸمدٸ. 

ورال وسپانوۆ