«Ózin-ózi jumyspen qamtýdy qoldaityn bolsaq, onda ol ekonomikalyq turǵydan aqtalý kerek», - degen Azat Perýashev shalǵai aýyldardaǵy kásipkerlerin salyqtan múldem bosatqan ózbek eliniń tájiribesin mysal etti.
«Aq jol» demokratiialyq partiiasynyń tóraǵasy Azat Perýashev Májiliste ótken jumyspen qamtý salasynyń máselelerine arnalǵan parlamenttik tyńdaýda: «Ózin-ózi jumyspen qamtýdy qoldaityn bolsaq, onda ol ekonomikalyq turǵydan aqtalý kerek», - dep málimdedi.
«Saýda ainalymsyz, qarjylai kirissiz, ózin-ózi jumyspen qamtý – bul ekonomika emes, bul salyq tólenbeitin, qosymsha qun óndirmeitin, natýraldy sharýashylyq. Osyny nasihattaý - XXI ǵasyrda, iaǵni tsifrlandyrý men tórtinshi indýstrialdy revoliýtsiia zamanynda, XIX ǵasyrdaǵy klassikter Úndistan úlgisinde «Óndiristiń Aziialyq ádisi» dep ataǵan qarabaiyr (primitivtik) ekonomikaǵa tartý», - dedi depýtat.
Halyq qalaýlysynyń sózine súiensek, elimizdegi «jumyspen qamtý» uǵymynyń ekonomikalyq maǵynasy artta qalǵan. Máselen, adam óndirgen ónimin (kókónisti, et pen sútin) satatyn jeri qol jetimdi bolsa, ózin jumyspen qamtý da, mikro-nesielendirý de aqtalady. Al, tapqan tabysy, bazarǵa deiingi jolyna ketse, ondai jumystyń eshqandai ekonomikalyq máni joq. Onyń ústine Qazaqstanda logistikalyq shyǵyndar kez-kelgen shaǵyn óndiristi joiyp jiberýge qaýqarly.
«Aq jol» parlamenttik fraktsiiasynyń jetekshisi: «Mikro-nesielendirý – jańalyq retinde Bangladeshte paida boldy. Al onda halyqtyń tyǵyzdyǵy bir sharshy shaqyrymǵa 1142 adamnan keledi. Iaǵni olar óz ónimderin dál úiiniń janynda turyp-aq beimaral sata alady. Al, bizde halyqtyń tyǵyzdyǵy – bir shaqyrymǵa - 6 adam, iaǵni 190 ese az, jáne mikro-nesielendirýdin tiimdiligi de dál osyndai mardymsyz.
Osy oraida, «bul jaǵynan bizge ózbek eliniń tájiribesi úlgi bolýy múmkin. Olar shalǵai aýyldardaǵy kásipkerlerdi salyqtan múldem bosatqan», - dep ashyq aitty.
Perýashevtiń pikirinshe, eger mikro-nesielendirý iri qalalarda ózin aqtaityn bolsa, al qalalyq aglomeratsiianyń syrtynda ol ekonomikalyq emes, tek áleýmettik quralǵa, qaiyrylymdyqqa jatady.
Bizde qalai, ózin-ózi jumyspen qamtýshylardyń kriterii bulyńǵyr bolǵandyqtan, bul topqa qarajaty joq adam da, qolda bar tabystaryn ádeii jasyratyn adamdar da kirýi múmkin.
«Jaǵdaiy bar, biraq «aýyrdyń ústimen, jeńildiń astymen» júretin «pysyqtarǵa» adal jumys isteitinderdin arqasynda kún kórýge jol bermeýimiz kerek», - dedi bul máselege óz alańdaýshylyǵyn bildirgen «Aq jol» jetekshisi. Olarmen jumys isteý úshin ártúrli tásil qajettigine nazar aýdardy.
Esterińizge sala keteiik, kezinde kólik salyǵyna jeńildikterdi alyp tastaý kezinde, eń qymbat djip pen limýzinder jumys istemeitinderdiń atyna jazylǵany anyqtalǵan bolatyn.
