«Qazaqtai meiirimdi de, qaiyrymdy halyq joq»

«Qazaqtai meiirimdi de, qaiyrymdy halyq joq»

Halqymyzdyń basynan ne túrli alasapyrandar ótti ǵoi. Qazan tóńkerisi, kúshtep ujymdastyrý, tigerge tuiaq qoimai sypyryp alǵan kəmpeske deisiń be, əiteýir, jiyrmasynshy ǵasyr bastalǵaly tóngen alýan túrli qiiamettiń qazaq jurtyn toz-toz etkeni ras. Odan sońǵy qanshama arysymyzdy jalmaǵan saiasi qýǵyn-súrgin, ekinshi dúniejúzilik soǵystyń halyqty odan beter sansyratqanyn bərimiz bilemiz.

Oilap tursaq, osy nəýbet pen zulmattardyń barlyǵynda bizden de beter qorlyq kórip, atamekenderinen aiyrylǵan, zorlap kóshirilgen kóptegen ulttar men ulystardyń ókilderi ədeiilep Qazaqstanǵa jóneltilgen eken. Nəýbetke ushyraǵandardyń basym kópshiliginiń tikelei ólimge attandyrylǵany shyndyq bolatyn, olar tek qazaq halqynyń ózi ash bolsa da, sońǵy dənin qonaǵyna usynatyn meiirban aqpeiildiginiń arqasynda aman qalǵandaryn atap aitýdan jańylǵan emes. Al «tyń igerý» degen jeleýmen topyrlaǵan qalyń kelimsektiń jóni bir basqa.

Kúrshim aýylynyń baiyrǵy turǵyny zeinetker N.Hijnichenko da osy aqiqatty qaitalap aitýmen kele jatyr. Kimmen sóilesse de, búkil sanaly ǵumyry qazaq jurtynyń arasynda ótken tórt balanyń anasy Natalia bizdiń elge degen shynaiy peiilin pash etip otyrýdan jańylǵan emes. Onysy ənsheiin kóńil úshin aitylǵan shyǵaryp, salma sóz emes ekendigin tildesken jannyń qai-qaisysy da aiqyn ańǵaryp otyrady.

- Meniń əkem Mihail Skorniakov pen anam Tatiana Molodtsova, - Aqmola oblysynda bolyp, tyń igerý naýqanyna belsene qatysqan jandar, - dep syr bólisedi Natalia. Ekeýiniń de eńbekteri baǵalanyp, sol naýqanǵa bailanysty medaldarmen marapattalǵan. Əkemniń shyqqan jeri sonaý Reseidiń Viatka gýberniiasyndaǵy Slýdki degen aýyl eken. Anam bolsa, myna irgedegi Cherniaevka (qazirgi Qaljyr) aýylynan. Ekeýi Semeidiń gidromelioratsiia tehnikýmynda oqyp júrgende tanysypty. Sońynan joldamamen Zaisanǵa jiberilgen olar óz yntalarymen Buqtyrma sý-elektr stansasyn salýǵa da atsalysypty. Əkem keiinnen Ombynyń politehnikalyq institýtyn təmamdady. Al bizdiń otbasy Kúrshimge kóship kelgende, men 5 jasta ekenmin. Osynda mektep esigin ashyp, 1974 jyly №3 Kúrshim orta mektebin bitirdim.

Natalia Mihailovna sol jyly óziniń Novosibir qalasyndaǵy elektrtehnikalyq institýtqa oqýǵa túskenin əńgimeleidi. Eki jyl oqyǵan soń, shalǵaida júre bergisi kelmei, oqýdan shyǵyp ketipti. Kúrshimge kelgende, elgezek te bilimdi qyzdy aýdandyq gazettiń sol kezdegi redaktory M.Jaqypov jumysqa shaqyrady. Basynda hatshy bolyp kirgen Natalia sońynan «Kommýnisticheskii trýd» gazetine tilshi bolyp ornalasady. Ózin saýatty da talapty jýrnalist retinde kópke tanyta bilgen jas qyz kelesi jyly QazMÝ-diń jýrnalistika fakýltetine syrttai oqýǵa túsedi.

Sol 1976 jyldan belgili jýrnalist Natalia Hijnichenkonyń 40 jylǵa sozylǵan eńbek joly bastalǵan eken. Redaktsiiada eńbek etken jyldaryn Natalia sondai bir qanaǵatty da saǵynyshty sezimmen eske alyp, birge jumys istegen əriptesterine degen yqylasyn jasyrmai ortaǵa salady.

- Biren-saran orystar bolmasa, men, negizinen, qazaqtarmen jumys istedim ǵoi, - deidi ol. - Sol əriptesterimniń eshqaisysy maǵan «sen ózge ultsyń» dep keýdemnan iterip, shetke qaǵyp kórgen joq. Barlyǵy birdei týǵanymdai bolyp, qatar júrdik, syilasa eńbek ettik. Qanshama halyqtardyń ókilderimen jolyǵyp júrgende aitarym: qazaqtai meiirimdi de qaiyrymdy halyq joq. Bizdiń elimizdegi beibit ómirdiń, tatý tirliktiń barlyǵy osy qazaq halqynyń keń de sabyrly mineziniń arqasynda múmkin bolyp otyr. Aldaǵy ýaqytta da sol tatýlyqtan, bereke men birlikten aiyrmasyn!

Biz Natalianyń bul sózderin aq nieti men riiasyz peiili dep túsindik. Túsindik te, onyń osy oiyna shynymen tilektes ekenimizdi bildirdik.

Hasen Zəkəriia