Búginde jasandy intellekt álemdi jaýlap bara jatqany jasyryn emes. Al Qazaqstandaǵy jasandy intellekt qaida barady? Ult.kz portaly 2024 jyly elimizdi bolashaqta ne kútip turǵanyn anyqtap kórdi. Belgili bolǵanyndai, álemniń kóptegen elderinde adamnyń jasandy intellektpen árekettesýin retteitin naqty erejeler áli jasalmaǵan.
Jasandy intellekt resýrstardy avtomattandyrýǵa, ońtailandyrýǵa jáne kúrdeli máselelerdi sheshýge múmkindikter jasaidy. Mysaly, meditsinada, avtomobil ónerkásibinde jáne qarjy sektorynda jasandy intellekt protsesterdi jyldamdatady, diagnostikalyq dáldikti jaqsartady, qaýipsizdikti qamtamasyz etedi jáne resýrstardy basqarýdy ońtailandyrady.
Búginde jasandy intellekt balalardaǵy aýtizmdi olardyń kózderi arqyly anyqtaýǵa úiretildi.
Ekinshiden, ony paidalaný qaýipsizdik, qupiialylyq jáne áleýmettik ádilettilik máselelerin kóterýi múmkin. Keibir aimaqtarda jasandy intellektini paidalaný adamdardy jumys salasynda aýystyrý máselesin kóteredi. Keibir sarapshylar jasandy intellekttiń damýy jumys oryndarynyń qysqarýyna jáne áleýmettik jáne ekonomikalyq teńgerimsizdikke ákelýi múmkin dep sanaidy.
JI qalai qoldanylady jáne nege áser etedi?
Sońǵy jyldary jasandy intellekt pen neirondyq jelilerdi damytý týraly kóbirek aitylyp júr. Diplomyn ChatGPT jazǵan reseilik stýdentten qyzý pikirtalas bastaldy. Jeltoqsan aiynyń basynda Eýropada jasandy intellekt týraly álemdegi alǵashqy zań qabyldanatyny belgili boldy. Kúshine ený úshin qujatty Eýroparlament pen EO elderiniń árqaisysy maquldaýy kerek.
Neirondyq jeliler men jasandy intellekt taqyryby 2023 jyldyń aqpan-naýryz ailarynda talqylaýdyń shyńyna jetti. Shamamen osy ýaqytta Almatyda sóilegen Qyrǵyzstan Premer-ministri Aqylbek Japarov óz sózin ishinara ChatGPT neirondyq jelisi jasaǵanyn moiyndady.
Qazaqstanda jasandy intellekt qyzmetin retteitin zań áli joq. Prezident Qasym-Jomart Toqaev elimizde jasandy intelektini damytý taqyrybyn birneshe ret kóterip, tipti bul salany jeke baqylaýǵa alýǵa, sheteldik jáne otandyq mamandarmen kezdesýler ótkizýge, júktelgen tapsyrmalardyń oryndalýyn baqylaýǵa ýáde berdi.
Qazaqstanda depýtattar da jasandy intellektiniń kómegine júginýde. Mysaly, qarasha aiynda jasandy intelekt Agrarlyq máseleler jónindegi komitet otyrysynyń biriniń qorytyndysyn shyǵardy. Tipti qatysýshylarǵa usynystaryn da berdi.
Tsifrlyq damý, innovatsiialar jáne aeroǵarysh ónerkásibi ministri Baǵdat Mýsin qazaqstandyqtarǵa qujattardy óńdeýge kómektesý úshin neirondyq jeliler engizilip jatqanyn málimdedi.
Al jańa oqý jylynda ǵylym jáne joǵary bilim ministri Saiasat Nurbektiń aitýynsha, Qazaqstandaǵy barlyq stýdentter jasandy intellekt kýrsynan ótýge mindetti. Ol barlyq oqý oryndarynyń negizine ainalady.
Jasandy intellekt jáne adam
IT salasynda jasandy intellektini damytý ózekti másele bolyp tabylady. Eger AQSh-ta olar oǵan saqtyqpen qaraityn bolsaq, Qazaqstanda olar áli de qyzyǵýshylyqpen qaraidy. Sarapshy Nursultan Nurlanovtyń aitýynsha, Qazaqstanda jáne TMD-nyń basqa elderinde IT mamandary jasandy intellektke tehnikalyq, kásibi qyzyǵýshylyq tanytýda.
«Eger jasandy intellekt týraly batystyń pikirine qarasaq, jasandy intellekt adamnyń ornyn aýystyratynyna senedi. Iaǵni, geometriialyq turǵydan alǵanda, progressiia ártúrli derekter úlgilerin jasaidy. Qazaqstanda jáne TMD-nyń basqa elderinde IT mamandary jasandy intellektke tehnikalyq, kásibi qyzyǵýshylyq tanytýda. Biz jasandy intellekt týraly sonshalyqty maqtanbaimyz, biz ártúrli qyzmet salalaryna qandai da bir jolmen kómektesý, jumysty jeńildetý, adamnyń kúndelikti, qolmen jumys isteýin jeńildetý úshin kóbirek oqimyz. Sondyqtan jasandy intellekt adamdy aýystyrady degen mundai qorqynysh joq», – deidi sarapshy.
Degenmen sarapshynyń aitýynsha, aldaǵy 10 jylda tehnologiialyq salada birshama tóńkeris bolady, jasandy intellekttiń jańa ázirlemeleri kóbirek shyǵady.
«Iá, keibir mamandyqtar endi óte qajet bolmaidy. Men olar óledi dep aitpaimyn, biraq adam nazary budan bylai qajet bolmaidy. Mysaly, qazirdiń ózinde Qazaqstanda MRT jáne KT sýretterin oqýǵa jáne patsientterge aldyn ala diagnoz qoiýǵa qabiletti jasandy intellekt tehnologiialary qoldanylyp jatyr. Eger mundai tájiribe keńinen taralsa, dárigerler sýretterdi oqý qajettiliginen qutylýy múmkin. Jańa tehnologiialar dizainerler men illiýstratorlardy da almastyra alady», – dep sanaidy sarapshy.
Sonymen qatar, mamannyń pikirinshe, qazir dizainerler, illiýstratorlarǵa suranys azaiýy múmkin. Óitkeni ony jasandy intellekt jasaidy.
Sarapshynyń aitýynsha, jasandy intellekt esepshilerdiń, tutynýshylarǵa qyzmet kórsetý menedjerleriniń (telefon operatorlarynyń), korrektorlardyń, kopiraiterlerdiń, aýdarmashylardyń, tipti taksi júrgizýshileriniń jumysyn ońai atqara alady.
«Jasandy intellekt kún saiyn úirenedi. Ol qazir óte úlken kólemdegi aqparatty qorytady. Al siz bul protsesterdi endi sezbeisiz. Bolashaqta jasandy intellektimen ózara árekettesýdi úirenip, oǵan tapsyrmalardy durys qoiatyn mamandar baǵalanady. Endi jańa shyndyqqa beiimdelip, jańa mamandyq týraly oilanatyn ýaqyt keldi.Meniń oiymsha, jasandy intellekt týraly aqparatty oqyp shyǵý óte mańyzdy, ony sizdiń qyzmet salasyńyzben qandai da bir jolmen bailanystyryp kórińiz. Jasandy intellekt sizdiń salańyzǵa qalai kómektesetinin túsinýge tyrysyńyz. Bolashaqta jasandy intellekt tapsyrmalaryn durys qoia alatyn, jasandy intellekt túzetýdi qajet etpei óte dál suranys pen ónimdi shyǵaratyn bolady», – deidi maman.
Sarapshy maman balalary bar jáne joǵary bilim alýdy josparlap júrgen qazaqstandyqtarǵa IT jáne jasandy intellektini úirený týraly oilanýǵa keńes beredi. Sondai-aq, jasandy intellekt jyldam qarqynmen damyp kele jatqandyqtan, jańaryp otyrý úshin kóbirek zertteý jumystaryn oqý mańyzdy.
Esterińizge sala keteiik, búginde jasandy intellekt álemdi jaýlap bara jatqany jasyryn emes. Al Qazaqstandaǵy jasandy intellekt qaida barady? Ult.kz portaly 2024 jyly elimizdi bolashaqta ne kútip turǵanyn anyqtap kórdi. Belgili bolǵanyndai, álemniń kóptegen elderinde adamnyń jasandy intellektpen árekettesýin retteitin naqty erejeler áli jasalmaǵan.
