Qazaqstan Prezidenti sheteldik diplomatiialyq korpýs ókilderimen kezdesti, dep habarlaidy "Ult aqparat" Aqordaǵa silteme jasap.
Memleket basshysy Qazaqstanda tirkelgen halyqaralyq uiymdar jáne sheteldik diplomatiialyq korpýs ókilderimen kezdesý barysynda elimizde qazirgi kezde azamattardyń ál-aýqatyn arttyrýǵa jáne ekonomikalyq damýdy qamtamasyz etýge baǵyttalǵan aýqymdy reformalar iske asyrylyp jatqanyn aitty.
– Biylǵy Joldaý baǵyttaryn júzege asyrý úshin 4 milliard dollardan astam qarajat bólinetin bolady. Biýdjettik salada jumys isteitin 1,3 million qyzmetkerdiń jalaqysy ósedi. Adam kapitalyn damytyp, quqyq qorǵaý júiesin jańǵyrtý úshin naqty sharalardy iske asyrý kózdelgen. Byltyr Qazaqstan ekonomikasynyń ósimi 4 paiyzǵa jetip, álemdik ortasha kórsetkishten asyp tústi, – dedi Elbasy.
Nursultan Nazarbaev táýelsizdik jyldary elimizge shetelden tartylǵan tikelei investitsiia kólemi 300 milliard dollarǵa jetkenin atap ótti.
– Halqymyzdyń baqýatty ómir súrip, 2050 jylǵa qarai ozyq damyǵan 30 eldiń qataryna qosylýy – táýelsiz memleketimizdiń negizgi muraty. Elimizdiń syrtqy saiasaty osy izgi maqsatty iske asyrýǵa baǵyttalǵan, – dedi Qazaqstan Prezidenti.
Memleket basshysy elimizdiń syrtqy saiasatynyń iske asyrylý barysyna toqtalyp, osy saladaǵy birqatar jetistikterdi atap kórsetti.
– Jahandyq bastamalardyń arqasynda memleketimizdiń halyqaralyq arenadaǵy bedeli arta tústi. Qazaqstannyń Birikken Ulttar Uiymy Qaýipsizdik Keńesiniń turaqty emes múshesi retindegi qyzmetiniń nátijeleri – sonyń aiqyn dáleli. Jyl basynda elimizdiń Qaýipsizdik Keńestegi tóraǵalyǵy aiasynda «Jappai qyryp joiý qarýyn taratpaý: senim sharalary» atty taqyryppen arnaiy otyrys ótkizdik. Bul is-shara barysynda BUU Qaýipsizdik Keńesi Tóraǵasynyń biregei málimdemesi jasaldy, – dedi Elbasy.
Nursultan Nazarbaev Qazaqstannyń Eýraziia ekonomikalyq odaǵy aiasyndaǵy jobalardy jáne «Bir beldeý, bir jol» bastamasyn iske asyrýǵa atsalysýynyń nátijeleri jóninde aitty. Sondai-aq, elimizdiń infraqurylymdyq damý jáne kólik-tranzit áleýetiniń tiimdiligin arttyrý máselelerine nazar aýdaryldy.
– Astanada Ortalyq Aziia memleketteri basshylarynyń birinshi konsýltativtik kezdesýi ótkennen keiin óńiraralyq yntymaqtastyq edáýir jandandy. Aimaqtaǵy elderdiń barlyq kóshbasshylary qysqa merzim ishinde ózara sapar almasyp, kezdesýler ótkizdi. Qazirgi tańda memleketterimiz arasyndaǵy eki jaqty saýda isine qatysty kedergiler joiylýda, – dedi Qazaqstan Prezidenti.
Memleket basshysy Ortalyq Aziia elderi arasyndaǵy qarym-qatynastardyń damýy búkil álem qoǵamdastyǵy úshin tiimdi ári erekshe mańyzdy ekenin atap ótti.
Sonymen birge, Elbasy Aqtaý qalasynda ótken Kaspii mańy elderi sammitiniń nátijelerine toqtalyp, «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵy jumysynyń perspektivalary jóninde aitty.
– Qazaqstan álemniń 184 memleketimen diplomatiialyq bailanys ornatyp, 57 elshiligi men turaqty ókildikterin ashty. Elimizde shet elderdiń 98 elshiligi men halyqaralyq uiymdardyń ókildikteri bar. Biz syrtqy saiasatta beibit ári kóp vektorly baǵytty ustanýdy jalǵastyra beremiz, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy Qazaqstannyń Resei Federatsiiasymen, Qytai Halyq Respýblikasymen, Amerika Qurama Shtattarymen, Ortalyq Aziia jáne Eýropa Odaǵy elderimen qarym-qatynastarynyń damýyna oń baǵa berdi.
Qazaqstan Prezidenti elimizdiń Túrkiiamen, TMD jáne Ujymdyq qaýipsizdik sharty uiymynyń elderimen, arab jáne musylman álemi, Latyn Amerikasy jáne Afrika memleketterimen eki jaqty bailanystardy nyǵaitý úderisterine erekshe toqtaldy.
Elbasy diplomatiialyq korpýs ókilderine arnalǵan sózinde halyqaralyq qatynastardaǵy shielenisterdiń shegine jetýine bailanysty alańdaýshylyq bildiretinin aitty.
– Qazirgi álem «Qyrǵi-qabaq soǵys» zamanyna qaraǵanda kóp jaqtylyǵymen erekshelenedi. Sonymen qatar, jańa erejeler áli de anyqtalǵan joq, sonyń saldarynan qaterler men daǵdarystar kóbine aiqyn bolmai otyr. Osyndai jaǵdaida biz álemdik aýqymdaǵy qaqtyǵystardyń ýshyǵýyna túrtki bolatyn jahandyq básekeniń kúsheigenin kórip otyrmyz, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy kún tártibindegi jahandyq jáne óńirlik máselelerge de nazar aýdardy.
– Basty derjavalar arasyndaǵy qarym-qatynastardyń teketirestik sipaty birte-birte shielenisti tarqatýǵa baǵyttalǵan XX ǵasyrdaǵy tiimdi tetikterdiń kúireýine ákele jatyr. Bul Shyǵys-Batys baǵyty boiynsha qarýlanýdyń beleń alýyna ákep soqtyratyn áskeri áleýettiń shekten tys artýyna sebep bolady, – dedi Qazaqstan Prezidenti.
Elbasy iadrolyq derjavalardyń jaýapkershilik tanytyp, qarý-jaraqtardy taratpaý jáne qarýsyzdaný qaǵidattary men ideialaryna adaldyǵyn kórsetýge tiis ekenin aitty.
– Dialog pen senimdi qalpyna keltirý keń aýqymdy iadrolyq daǵdarysqa itermeleitin túrli jaǵdailardyń týyndaý qaterin órshitpeýdiń berik kepili bolmaq. Men kóptegen jyldar boiy álemdik qoǵamdastyq aldynda búkil adamzat úshin eń negizgi másele retinde iadrolyq qarý-jaraqty taratpaý rejimin kúsheitý máselesin kóterip kelemin. Buǵan Qazaqstannyń jahandyq antiiadrolyq qozǵalysqa zor úles qosqan memleket retinde moraldyq turǵydan tolyq quqy bar, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy qarý-jaraqty taratpaýdyń jáne qarýsyzdaný rejimderin nyǵaitýdyń jahandyq úderisine barlyq memleketterdiń parlamentteri men qarapaiym azamattary belsendi atsalysýy kerek ekenin atap ótti.
Qazaqstan Prezidenti jer betinde beibitshilik pen tynyshtyq ornatýǵa baǵyttalǵan Jahandyq antiiadrolyq qozǵalys qurý halyqaralyq qoǵamdastyqtyń basty maqsattarynyń biri bolýǵa tiis ekenin aitty.
– Jer sharynyń túkpir-túkpirindegi qaqtyǵys oshaqtaryn retteý úshin birlesken ári keshendi sharalar qabyldaý qajet. Osyǵan orai Minsk protsesiniń negizgi jaqtaýshylarynyń biri retinde Qazaqstan Ýkraina daǵdarysyna bailanysty kúrdeli jaǵdaidan shyǵý úshin Normand formatyndaǵy kelissózderdiń jandanǵanyn qoldaǵan bolar edi, – dedi Elbasy.
Nursultan Nazarbaev Jeneva jáne Astana formattary aiasynda Siriiadaǵy qaqtyǵystardy sheshý jónindegi jumystardy jalǵastyrýdyń mańyzdylyǵyna toqtaldy.
Sonymen qatar, Memleket basshysy Birikken Ulttar Uiymynyń janynan Siriia isi jónindegi konstitýtsiialyq komitet qurý týraly bastamaǵa qoldaý bildirdi.
– Qazaqstan men búkil Ortalyq Aziia óńiri úshin Aýǵanstandaǵy ahýaldy turaqtandyrýdyń mańyzy zor. Biz bul eldiń áleýmettik-ekonomikalyq turǵydan qalypqa kelýine eleýli úles qosyp otyrmyz. Aýǵanstan qoǵamynda ishki dialog ornatý jónindegi jumystardyń barlyq formatyna qoldaý bildiremiz, – dedi Qazaqstan Prezidenti.
Elbasy jan-jaqty dialogtyń damýy jaýapkershilik pen ujymdyq is-áreket qaǵidatyna sáikes júrgizilýge tiis ekenin aitty.
– Biz AQSh, Resei, Qytai jáne Eýropa Odaǵy arasyndaǵy bailanystardy qalpyna keltirý arqyly ǵana jer betindegi beibitshilikti qamtamasyz etip, sanktsiialar men saýda teketiresteriniń problemalaryn sheshe alamyz. Bul asa mańyzdy qadam álemdik jańa tártipti qalyptastyryp, elder men halyqtardyń odan ári beibit ómir súrýi úshin qyzmet etýi kerek. Sizder ókildik etip otyrǵan diplomatiialyq korpýs barlyq memleketter men halyqtardyń igiligi úshin yntymaqtastyq pen senimniń jańa joldaryn ashýǵa septigin tigizýge tiis dep oilaimyn, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Sońynda Memleket basshysy búgingi kezdesý dástúrge orai jyl sońyna qarai ótip otyrǵanyn aityp, diplomatiialyq qyzmetkerler men halyqaralyq uiymdardyń ókilderin kele jatqan Rojdestvo jáne Jańa jyl merekelerimen quttyqtady.
