Sýret: Sputnik.kz
Byltyr mamyr aiynda Almatyda bir top kinorejisser narazylyqqa shyǵyp, ulttyq kinony qoldaý úshin jariialanǵan baiqaýdyń qorytyndysymen kelispeitinin málim etken. Al biyl «Qazaq animatsiia» shyǵarmashylyq birlestiginiń qyzmetkerleri narazylyq bildirdi, dep habarlaidy "Ult aqparat" Qaz365.kz saityna silteme jasap.
Óitkeni mekemege aqsha bólmegendikten, jumys toqtap tur. Olar Sháken Aimanov atyndaǵy «Qazaqfilm» aktsionerlik qoǵamynyń prezidenti Azamat Satybaldyny kinálaidy. «Qazaqfilm» ǵimaratynyń aldyna kelip, basshymen kezdesýdi talap etti. Kúzetshiler kirgizbei, biraz ábigerge saldy.
Jeti ai boiy qazaq animatsiiasy jabyq tur. Memleket bólgen aqshany qazirgi basshylyq igermei otyr. Tiisti qaǵazdarǵa qol qoimai, qasqana tiisti jumystardy júrgizgisi joq. Animatorlardyń bári jumyssyz. Animatsiia berik ujym edi. Qazir sol ujymdy qańǵytýǵa ainaldy. Syrtynyń bári temir túrme siiaqty. Túrmeniń pahandyq rejimi ornatylýda. Keshe sol saqshylary (poshtabailary) kelip, balalardyń bárin syrtqa qýyp shyǵyp, ótirik jala jaýyp, animatsiiany jaýyp, túrmedegidei shmon jasap jatyr. Bul kádimgi bandittik shabýyl dep baǵalaý kerek. Eshqandai adamgershilik, kisilik qalmaǵan.
"Azamat, sen de bir kinonyń balasysyń ǵoi, mynaýyń ne, orynbasary Aidar Omarov nege ol memleket berip jatqan qarjyǵa qol qoimaidy?" - dep osyny aitýǵa kelgenbiz. Ádeii sozyp otyr. Ádilet joq. "Ádiletti Qazaqstany" qaida? - deidi "Qazaq animatsiia" shyǵarmashylyq birlestiginiń redaktory Erlan Tóleýtai.
Ol Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev animatsiiany damytaiyq dep jii aitatynyn, sondyqtan qazirgi áreket prezidenttiń bastamasyna jasalynyp jatqan qastandyq dep baǵalaitynyn aitady.
"Jańa Qazaqstanǵa, Toqaevtyń saiasatyna jasalynǵan qastandyq. 7 aidan beri mynalardyń bala-shaǵasy, krediti bar, olar nemen kún kóredi dep oilaimai ma? Al Azamat Satybaldy ózi rólde oinap júr, biraq kimniń rólin oinap júrgenin bilmeidi. Azamat Satybaldyny, «Qazaqfilmniń» prezidentin týra osy jerge kelip jaýap berýin talap etemiz", - deidi redaktor.
Animatorlardyń birneshe jyl boiy istegen týyndylarynyń biri — "Altyn adam" atty tolyq metrli mýlt jobasy byltyr tolyq aiaqtalǵan. Biraq memleketten bólingen tiisti qarajat áli kúnge deiin qyzmetkerlerge berilmegen kórinedi.
"Byltyrǵy tamyz aiynan beri bizdiń ujym – sýretshiler, animatorlar eńbekaqysyn ala almai kele jatyr. Munda 5 millionnan bastap, 3 millionǵa deiin jumys istegen mamandar bar. Alatyn jumysymyzdyń aqshasy osy bir jerde ǵana. Biz syrtta jumys istemeimiz. Eńbekaqymyzdy bersin. Qaryzǵa battyq, kreditimiz bar. Bul jerde bárimizde kelisimshart bar. Zańdy túrde istegenbiz. Qaǵaz bar. Bir tiynymyzdy qaldyrmai tólesin", - deidi animatsiia bóliminiń qyzmetkeri Janádil Baidarbek.
Eńbekaqysyn kúte-kúte qaryzǵa belshesinen batqan óner adamdary bul bylyqty basshylyqtyń uiymdastyryp otyrǵanyn alǵa tartady.
"Men endi qarjy mamany emespin, biraq qazaq animatsiiany damytamyz degen memlekettiń úlken kontseptsiiasy bar. Sol úshin qazaq animatsiia birlestigin qaita quryp, 1 milliard teńge qarjy bólgen. Odan keiin ony 500 million kesti, sosyn 6 ai jumys istemeitin etip qoidy. 6 aida bizge pilottyq jobalar berdi. Ol pilottyq joba degen ne? Ne kinoteatrda, ne televideniiada kórsetýge bolmaidy. Biz myna aýada jumys istep jatyrmyz. Burynǵy basshylyq bári shyǵarmashylyqtyń adamdaryna jaǵdai jasaityn, aialaityn. Al qazirgi basshylyq "Qazaqfilmdi" jyl saiyn qysqartyp jatyr. Mysaly buǵan deiin, iaǵni Azamat Satybaldy kelgenshe 170-ke jýyq kinoger bar edi, qazir estip otyrmyz 130-ǵa túsipti. Iaǵni 30-dan asa adamdy qysqartyp jibergen. Al endi bundai qarqynmen "Qazaqfilmdi" "Eski Qazaqstanǵa»ainaldyryp otyrǵan siiaqty", - deidi Erlan Tóleýtai.
Ol "Qazaqfilmdi" qoldan bankrot jariialaý naýqany júrip jatqanyn aitady.
"Bul shyǵarmashylyq adamdardyń jazyǵy ne? Shyǵarmashylyq adamdardyń kartasyna qandai aqsha túsedi, soǵan qanaǵat qylady. Al endi kazir «Qazaqfilm» jemqorlyqqa ainalǵan kompaniia sekildi estiledi. Qoldan bankrot jariialap jerdi alý siiaqty áreketter bar. Anaý 162 oligarhtyń bireýi kóz tigip otyrǵan siiaqty. Bular sonyń sebebi dep bilemiz. Sosyn endi qazaqta ulttyq kino degen bolmaý kerek degen saiasat júrip jatqanyn ishimiz sezedi. Mysaly, erteń «Qazaqfilmde» jaqsy kino túsirse álemdik masshtabtaǵy nemese ulttyq masshtabtaǵy desek, bul kádimgi iadrolyq qarý siiaqty. Osyndai qaýiptiligin kórip ulttyq kinonyń damýyna, kórkeiýine qarsy toptar bar bul jerde. Osylardyń barlyǵy aýyz jalasyp bizdiń qazaq filmdi, onyń ishinde Ámen Qaidarov óziniń qany men terimen qurǵan ulttyq animatsiiany qurtý. Sony osyndai kúige alyp keldi. Shyǵarmashylyq mamandar, kinogerlerden eshkim joq, ishte tek qaraýyl men eden jýýshylar ǵana", - deidi belsendi.
Animatorlar "Azamat Satybaldy shyqsyn!" dep naryzylyq tanytyp shý kótergenimen, "Qazaqfilm" basshysy boi kórsetpedi.
Al vitse-prezident Aidar Omarov kezdesýge resmi túde jazylý kerek ekenin aityp, kameramen kelgen jýrnalister men narazylyq bildirýshilerge ishki erejelerdi buzyp jatyrsyzdar dep eskertý jasady.
"Qazir direktor bos emes. Tek qana qabyldaýdyń ýaqytyn belgilep alaiyq", - dedi ol.
"Qazaqfilm" ónimin tapsyrys berýshi qabyldamady, qazirgi ýaqytta sot júrip jatqanyn túsindirdi. Sot protsesiniń biri jeńiliske ushyraǵandyqtan, advokattar apelliatsiialyq shaǵym túsirgen.
"Bizge aldyn ala 36 million avans berdi. Biz jalaqyny barynsha tóledik. Endi shamamen 88 million teńge qaldy, ony túsirý tobyna tólei almai jatyrmyz", - dep túsindirdi óndiris jónindegi vitse-prezident Aidar Omarov.
Azamat Satybaldynyń orynbasary "Altyn adam" jobasy boiynsha 88 million teńge qaryzy bar ekenin rastap otyr. Biraq onyń jaýaby jurttyń kóńilin kónshitpedi. Sondai-aq animatorlardyń eńbekaqysyn bermegen kinostýdiia memleketke búkil salyqty tólegen.
"Altyn adam" jobasy boiynsha jaǵdai bylai. Bizde Ulttyq kinony qoldaý memlekettik ortalǵymen kelisimshart boldy. Olar mýltfilmge 2020 jyly tapsyrys bergen. Biz týyndyny 100 paiyz jasap jibergenbiz. Biraq tapsyrys berýshi qabyldamady. Qazir osyǵan qatysty sot isi júrip jatyr", - deidi "Qazaqfilm" kinostýdiiasynyń vitse-prezidenti.
