Jiyrma birinshi ǵasyr jańa bastalǵan bolatyn. Biz Japon elinde júrmiz.
Qurlyqtan alys, tolqyǵan muhittyń ústinde, birneshe aralda tirlik keshetin japondardy, ómir boiy bir suraq mazalap keledi. Biz kimbiz, qaidan keldik? Olar ózderiniń qanyn, dnksyn koreilermen, qytailarmen, tipti, alystaǵy vetnam men malailyqtarmen de salystyryp kórdi. Báribir kóńildegidei bolmady. Biraz etnograftardyń aitýynsha, japondar Altai taýynan taraǵan jurttyń jurnaǵy. Óitkeni, japon otbasynda dúniege kelgen árbir náresteniń quiymshaǵynda kók tańba bolady. Álem ǵalymdary bul tańbany mońǵol tańbasy dep ataidy. Bul tańba basqa násilderde kezdespeidi. Tek Altaidan taraǵan – túrki balasy men japondarda. Árine, alystaǵy Altai taýynan shyqqanbyz degen ustanymmen kelispeitin etnograftar da kóp edi Japoniiada ol kezde. Sondyqtan, bul nusqa, bul tujyrym, ol kezde resmi dúniege ainala qoimaǵan. Imekeń týra osyny japondardyń júregine jaqyndaýdyń joly etip alypty. Qandai japon ulymen sóilese qalsa, «ana», «áke», «nan», «sý», «jer», «aspan» degen qarapaiym sózderdiń aýdarmasyn surap bastaidy. Ony túrki tilimen salystyrady. Túbirin qosady. Áiteýir bir jaqyndyq tabýǵa tyrysady. Tabady da. Sony kelissózder ústinde qoldanyp kep jiberedi. Qazaqstanǵa investitsiia salý jóninde álem deńgeiindegi bir óte úlken bank ókilderimen bolǵan kezdesýge qatystym sol sapar barysynda. Bul – kelissóz júrgizý degen - ónerdiń eń úlkeni me dep qaldym ǵoi sonda. Ózgege utqyzdyrmai, óziń de utpai, teń atanyń balasy qusap - teńdei sóilesip otyryp, suraǵanyńdy alý – myqtylyq ekenin sózsiz moiyndaisyń.
Keshki asta otyrmyz. Jarty sheńber quraǵan keń stol. Bir jaǵynda – japondar, ekinshi jaǵynda – qazaqtar. Jiyrmaǵa jýyq adambyz. Bir ýaqytta Imekeń qasyndaǵy japon ókiline:
-Daiashylar men aspazdardy syrtqa shyǵaryp jiberińiz,- degeni. Olar túkke túsinbegen qalpy esikten shyǵyp ketti.
-Al, endi, qazaqtar men japondar midai aralasyp otyryńdar, - dedi Imekeń taǵy da. Ne isteiin dep otyrǵanyn túsinbei biz sapyrylysyp júrmiz. Opai-topai Imekeń nusqaǵan jerge baryp otyrdyq. Daiashylar men aspazdardy qaitadan ishke shaqyrdy. Olar bes-alty adam, ne bolǵanyn uqpai baqyraiyp qarap tur.
-Endi, osy jiyrma adamnyń ishinde japon men qazaǵyn bólip taýyp berińder,- dedi Imekeń. Nege olai dep otyrǵanyn endi túsindik. Japondardyń túr-túsi koreiler men qytailarǵa qaraǵanda, qazaqqa óte qatty uqsaidy eken. Kez-kelgen japon balasyn qazaq eken dep qazaqsha sóilep ketkenińdi bilmei qalasyń. Imekeń, bárimizge, qazaq pen japonnyń týystyǵyn qarapaiym túrde dáleldemek bolyp otyr. Bastaldy synaq. Qoian qusap baqyraiyp otyrmyz. Japonnyń gúldei maiysqan ádemi qyzdary árqaisymyzǵa úńile qarap, qai ulttyń balasy ekenimizdi ajyratyp álek. Árqaisymyzdy kórsetip kádimgidei aqyldasyp qoiady. Kúlýge, sóileýge bolmaidy. Demimizdi ishke tartyp, murnymyz pysyldap, sulýlar baiqaýyna túskendei terlep-tepship biz otyrmyz. Bitti-aý bir ýaqytta. Nátijesin jariia etti. Jiyrmanyń tórteýi qazaq, qalǵany japon bolyp ketti. Nege tórt qazaq deseńiz, olarda murt bar eken. Japondarda murt qoiý dástúri óte sirek. Sóitip, qazaq pen japonnyń Imekeńshe týystyq nusqasy – dáleldendi. Ary qarai, kúlkige kómilip otyryp, tamaqtanýǵa kiristik. Bar áńgimemiz – japon men qazaqtyń týystyǵy týraly ǵana.
