Foto: Tengrinews.kz/©Alihan Sariev
Ýkrainadan alǵashqy evakýatsiialyq reispen oralǵan qazaqstandyqtar elge qalai jetkenderin aityp berdi, - dep habarlaidy Tengrinews.kz tilshisi.
Qazaqstannyń 175 azamaty otyrǵan ushaq 28 aqpanda saǵat 22:30-da Almaty áýejaiyna qondy. Alǵashynda ol 26 aqpanǵa qaraǵan túni keledi dep josparlanǵan edi. Áýejaida qazaqstandyqtardy týystary qarsy aldy. Kóbi gúl shoqtary, sharlarmen keldi, keibireýi emotsiiasyn ustai almai, jylap qaýyshty.
Kútkenderdiń arasynda "Eir Astana" áýekompaniiasynyń vitse-prezidentiniń jubaiy Nina Neboga da boldy. Onyń kúieýi Aleksandr kompaniianyń basshysy Piter Fostermen birge 23 aqpanda qarýly qaqtyǵys qarsańynda Ýkrainaǵa ushyp ketken.
"Kúieýimniń ol jaqqa bara jatqanyn bildim. Bul sapar uzaq talqylandy jáne kúni de tańdaldy. Bárimiz alańdadyq. Olar qazaqstandyqtar úshin reis qajet bolǵan jaǵdaida uiymdastyrý úshin Pitermen birge ushyp ketti. Mundai qajettilik olar kelgennen keiin kóp uzamai paidy boldy. Olar qonaqúige ornalasqannan keiin 4 saǵattan soń elshilikke barǵan, sebebi elde soǵys qimyldary bastalyp ketken. Repatriatsiia reisterin uiymdastyrý boiynsha barlyq jumys elshilik nusqaýy boiynsha istelgen, onyń ishinde áýe dálizin ashý boiynsha kelissózder, Polshamen kelissózder bar. Árine, kóp jaǵdaida diplomatiialyq jumys júrgizilgen, al "Eir Astana" tarapynan reisterdi uiymdastyrý jumysy istelgen. Qazir kúieýim men kompaniia prezidentiniń aman-esen jetkenine jáne olar qazaqstandyqtarmen birge oralǵanyna óte qýanyshtymyz", - dedi Nina Neboga.
Qazaqstandyq Ánel Amanǵalieva aǵasynyń Polshadan kelýin kútti. Ol qaqtyǵys bastalǵan kezde Kievte oqyp júrgen.
"Biz olarmen dereý habarlasyp, elshilikke júgindik. Al olar alyp ketýge ýáde berdi. Kámeletke tolmaǵandar birden elshilikte túnep shyqty, óitkeni birden ketýge kólik bolmady. Tańerteń erte olardy Lvovqa aparǵan, biraq qalaǵa jetý úshin 16 saǵat ketken. Sodan keiin Polshaǵa uzaq jol júrgen. Shekaraǵa jetkende bailanysymyz úzildi. Aǵam olardy elshi jalǵyz qaldyrǵanyn jazyp úlgerdi. Biz qorqa bastadyq, áleýmettik jelide rezonans týdyrǵan jazbalar jariialadyq.
Keiin elshilik habarlasyp, bailanys nege úzilip ketkenin túsindirdi. Sóitsek, olar azamattardy shekarada kezeksiz ótkize almaǵany belgili boldy. Bir afrikalyq avtobýs kezeksiz ótkisi kelip, aýdarylyp qalǵan. Nátijesinde olarmen birge elshilik qyzmetkerleriniń bir bóligi qalyp, al qalǵany evakýatsiia jumystaryn uiymdastyrý úshin erterek ketken", - dedi Ýkrainadan oralǵan qazaqstandyqtyń ápkesi.
Almatylyq kásipker Nikolai Tatarenko shielenis ýshyqqanǵa deiin birneshe jyldan beri Ýkraina men Qazaqstanda biznes júrgizip, Odessa porty arqyly Qytai men Eýropadan avtokólikter jetkizedi. Byltyr jyl sońynda Nikolai Ýkrainaǵa issaparmen ketken.
"Ýkrainaǵa úsh ai buryn bardym. Jaǵdai shielenisip turǵanyn túsindim, biraq sońyna deiin bulai bolatynyna senbedim. Oqiǵa bolyp jatqanda, Lvovta boldym. Soǵysty kórgen joqpyn, biraq shamamen eki saǵat saiyn áýe dabyly sirenalary estildi. Biz Qazaqstan konsýldyǵynda boldyq. Bizge dipmissiia qyzmetkerleri kómektesti. Olar bizdi Lvovtan shekaraǵa aparatyn avtobýs uiymdastyrdy. Sondai-aq, kezekten ótýimizge de kómektesti. Bizdi alyp júrgen politsiia kóligi boldy, biraq báribir avtobýstar kezekte turdy. Biz de kepteliske turyp qaldyq. Polsha jaǵyna ótken kezde birden tamaqtandyrdy. Shai ishtik. Keiin jaqsy qonaqúige alyp bardy, onda ózimdi bosqyn sekildi sezbedim, tamaqtandyrdy. Onda taǵy eki avtobýs kelýin kúttik, sodan keiin ushaqqa otyrdyq, bizdi alyp ketti", - dedi er adam.
Ol jaǵdai qalypqa kelgen kezde Ýkrainaǵa oralyp, biznesin jalǵastyrǵysy keletinin atap ótti.
Baǵlan Aiazbaev pen Lana Dikanchieva úsh balasymen birge Kievte keiingi úsh jyldan beri turdy. Olar bilim berý salasynda biznespen ainalysady. Olar 24 aqpanda saǵat 05:00-de jarylys dybysynan oianǵan. Snariadtar Kiev oblysy aýmaǵyna qulaǵan, biraq erli-zaiypty bárin estigen.
"Biz jaǵdaidy qadaǵalap, psihologiialyq turǵydan daiyn boldyq. Biraq osyndai nárse bolady degenge senbedik. Jarylystardy estigende, jaqsy, qazir toqtaidy dep oiladyq. Biraq keiin áýe dabyly estildi. Balalardy jinap, tek qujattardy aldyq, tipti jolda tamaq almadyq. Tanys aýyldarǵa qarai jol tarttyq, Kievten neǵurlym alysqa ketý kerek ekenin túsindik. Jolda elshilikten habar aldyq. Sý, nan alyp, Lvovqa qarai bet aldyq. Ózim eki kún boiy eshteńe jegen joqpyn, biraq balalar úshin qatty ýaiymdadym. Bizge barlyq jerde kómekteskenderi tańǵaldyrdy, barlyǵy jaqsy uiymdastyrylǵan. Shekarada Ýkraina men Polshadan kelgen eriktiler bárin túsindirip turdy", - dedi Lana Dikanchieva áýejaiynda.
Lvovqa kelgennen keiin olar Ýkrainadan evakýatsiialanǵan qazaqstandyqtarǵa qosylǵan. Shekaraǵa 19 shaqyrym jerde olar eki kúnge jýyq júrip, avtobýsta túnegen. Qazaqstan elshiligi qyzmetkerleriniń arqasynda ǵana kezekte tursa da shekaradan tez ótken.
"Biz jyly avtobýspen júrdik, al "jasyl dáliz" arqyly bala ustaǵan analar júrdi. Ýkrainadaǵy er adamdarǵa elden ketýge tyiym salyndy, áielder ǵana evakýatsiialandy. 19 shaqyrym jaiaý júrip, kóshede túnedi. Bul Ýkrainada kórgen eń aýyr kórinis boldy. Keibireýleri bizge ótinish jasady, biraq olardy ala almadyq. Biz qaýipsiz, jyly jerde boldyq, olar sol jerde, kóshede qaldy. Bizdiń jolymyz boldy, tez ketip qaldyq", - dedi qazaqstandyq.
Olardyń aitýynsha, Ýkrainada olardyń dostary qalǵan, qaita oralǵylary keledi.
"Eir Astana" kompaniiasynyń prezidenti Piter Foster repatriatsiialyq borttan sońǵy bolyp tústi. Onyń aitýynsha, vitse-prezidentpen birge Ýkrainaǵa soǵys bastalǵanǵa deiin túnde kelgen.
"Men, bizdiń vitse-prezident jáne Ýkrainadaǵy ókil Veronika elshilikke bardyq. Darhan Káletaevpen kezdestik. Tótenshe jaǵdai kezinde birneshe saǵat ishinde elshimen, onyń áriptesterimen jáne qyzmetkerlermen evakýatsiia josparyn ázirledik. Elestetip kórińizshi, qiyn jaǵdai boldy. Biz ben elshilik evakýatsiia jospary boiynsha jumys isteýge májbúr boldyq. Bári qalai bastalǵanyn óz kózimizben kórdik. Kelesi túndi elshilikte ótkizdik. Sol kezde evakýatsiia úshin jolaýshylar elshilikke keldi. Biz azdap demalýǵa múmkindik aldyq, biraq sál ǵana ýaqyt. Elshilik qonaqjailyq kórsetti. Kelesi kúni tańerteń saǵat jetide 15 kólikten turatyn konvoi Lvovqa qarai bet aldy", - deidi Petr.
Kompaniia prezidentiniń aitýynsha, Lvovqa sapar joldaǵy júkteme men qaýipsiz marshrýtty tańdaýǵa bailanysty 18 saǵat ýaqytty alǵan. Olar konsýldyqqa 26 aqpanda saǵat 03:00-de barǵan. Sońǵy 100 shaqyrymdy eńserýge jeti saǵat ketken.
"5:30-da shekaradan ketýge tyrysqan adamdardyń kezeginiń sońyna jettik. Shekaraǵa deiingi 19 shaqyrymǵa 12 saǵat ýaqyt ketti. Senbide saǵat 16:00-de Polshada boldyq. Shekaradaǵy jaǵdai óte kúrdeli. Buryn mundai nárseni kórgen emespin, endi kórmeimin dep úmittenemin. Shekaradan ótýge tyrysqan myńdaǵan adam bar. Eger elshi men elshilik qyzmetkerleri qoldaý kórsetpese, odan da kóp bolar edi", - dedi Piter Foster.
Aviakompaniia ókiliniń aitýynsha, Qazaqstannyń Ýkrainadaǵy elshisi Kievte qazaqstandyqtardy evakýatsiialaý boiynsha is-qimyldardy jalǵastyryp jatyr. Oǵan "Eir Astana" ókili kómektesedi. Polshadan Qazaqstanǵa keletin ekinshi repatriatsiia reisi 1 naýryzda túske deiin ushady dep josparlanyp otyr. Foster Ýkrainadan ketkisi kelgen barlyq qazaqstandyqty alyp ketpeiinshe, reister jalǵasatynyna sendirdi. "Eir Astana" prezidentiniń aitýynsha, evakýatsiia úshin qazaqstandyqtardy jinaý jolǵa qoiylǵan jáne bári tez iske asyrylady.
