QR Prezidenti Kasym-Jomart Toqaev óndirýshiler men destriýbeterlerge avtokólikterdi jáne aýyl sharýashylyǵy tehnikasyn halyqqa qoljetimdi etýdi tapsyrdy. Sondai-aq, bireýdiń qańsyǵyn tańsyq qylyp, eski kólikterdi elge kirgizýge jol bermeý kerektigin atap ótti, - dep habarlaidy QazAqparat.
Otandyq óndirýshiler Prezidenttiń bastamasyn qoldap otyr. Olardyń pikirinshe qazaqstandyqtar otandyq tehnikany satyp alý kezinde qosymsha shyǵyndanbaidy. Bizde qurastyrylatyn kólikterge tólenetin ýtilizatsiialyq jinaqtyń shyǵynyn memleket jaýyp beredi. Iaǵni, bul tólem avtokóliktiń qunyna esh áser etpeidi.
Memleket basshysy «ýtilizatsiialyq jinaqtyń quny qaita qaralatynyn» aitty. Alaida, barlyq tarapqa tiimdi sheshim qabyldaý kerektigin eskertti.
«Kóbi Eýroodaqtaǵy ýtilizatsiialyq jinaqtyń mólsherin jii mysalǵa keltiredi. Alaida biz Eýraziialyq ekonomikalyq odaqtyń sheńberinde jumys isteimiz. Bul Duniejúzilik Saýda Uiymynyń zańdylyǵy aiasynda ishki naryqty tariftik turǵydan qoldaý degen sóz» - dedi Qazaqstan avtobiznes Assotsiatsiiasynyń ókili Qairat Elamanov QazAqparatqa bergen suhbatynda.
«Biz Eýraziialyq ekonomikalyq odaqtyń ýtilizatsiialyq jinaq mólsherin Reseimen teńestirýdi usynyp otyrmyz. Sebebi bul odaq ishindegi eń úlken naryq» - dedi Elamanov.
Sondai-aq, ol kedendik baj salyǵy siiaqty emes, ýtilizatsiialyq jinaqtyń aqshasy tolyqtai Qazaqstanda qalatynyn atap ótti.
Qazaqstan elde kólik qurastyrý salasyn damytýǵa bar múmkindikti jasap otyr. «Ýtilizatsiialyq jinaq sonyń bir bóligi. Eldegi óndiriste jergilikti ónim úlesiniń artýyn yntalandyrdy. Ony engizgennen keiin Shevrole brendimen Djeneral motors, KIA, Hionde, Reno, KamAz bizde jumys isteýge sheshim qabyldady», - dedi Elamanov.
Onyń málimeti boiynsha Qazaqstan avtopromy usaq torapty qurastyrý satysynan ótip, komponentterdi óndirý kezeńine qadam basty. Qazir birneshe zaýyttyń qurylysy júrip jatyr.
2021 jyly resmi dillerlerde satylǵan jańa kólikterdiń 62,2% otandyq ónim.
«Ýtilizatsiialyq jinaq engizilgennen keiin qazaqstandyq kólikterdiń eksporty 0 den 12 myń danaǵa deiin ósti. Olar Resei Federatsiiasyna, Ózbekstan, Belarýs memleketine satylýda», - dedi Elamanov.
Assotsiatsiianyń málimeti boiynsha bizde 2021 jyly 92 839 dana avtomobil óndirilgen. Bul 2020 jylmen salystyrǵanda 20%-ǵa kóp (77 431 dana). Júk tartqyshtardy alǵashqy tirkeý derekteri boiynsha 2021 jyldyń 9 aiynda 104 Volvo markaly tartqysh jáne 108 KamAZ tirkeýge qoiylǵan. Al, 2020 jyly – 284 Volvo tartqyshy men 128 KamAZ tirkelgen.
2016 jyly ýtilizatsiialyq jinaqty engizgennen keiin avtopromdaǵy turaqty jumyspen qamtý 75%-ǵa ósti. «Qazir avtoprom kásiporyndarynda 3,7 myń adam, qyzmet kórsetý, saýda siiaqty sektorlarynda 7 myńnan astam adam jumys isteidi», - dedi Assotsiatsiia ókili.
Sarapshylar ýtilizatsiialyq jinaqty aitarlyqtai arzandatý Eýropadan eski kólikterdi tasýmen ainalysatyndar úshin ǵana tiimdi dep sanaidy.
2035 jylǵa qarai Eýroodaq CO₂ gazyn shyǵaratyn avtomobildderdi óz aýmaǵynda satýǵa tolyqtai tyiym salýy múmkin. Sondyqtan óndirýshiler qazirden bastap ózge elderden jańa naryq izdestirý ústinde.
«Qazaqstanda óndiriletin kólikter men avtokólikti shetelden resmi importtaityn kompaniialarǵa qaýipsizdik turǵysynan qoiylatyn talap óte joǵary. Al, shekara syrtynan kólik tasityn jeke tulǵalarǵa Qaýipsizdik jáne ekologiialyq talaptar múlde qoiylmaidy», - dedi Elamanov.
