Jańa Qazaqstandy jańa Konstitýtsiiasyz qurý múmkin emes. Bul pikirdi Qazaqstan halyq partiiasynyń tóraǵasy Ermuhamet Ertisbaev aitty, dep habarlaidy QazAqparat.
«Ár zatty óz atymen ataityn bolsaq, meniń oiymsha, árine Joldaý (Prezident Qasym-Jomart Toqaevtyń Qazaqstan halqyna Joldaýy – red.) jańa Konstitýtsiiany qabyldaýdy talap etedi. Óitkeni jańa Konstitýtsiiasyz jańa Qazaqstandy qurý múmkin emes degen pikirdemin. Bul jerde Parlament týraly jańa Konstitýtsiialyq zańnyń qabyldanýy da ábden múmkin», - dedi Ermuhamet Ertisbaev «QSZI GPS: Gylym. Pikir. Sayasat» saraptamalyq alańynyń ashylýynda.
Ertisbaev Parlament úshin kúresýden buryn, parlamentarizm týraly, elimizdegi parlamentarizmniń perspektivalary týraly aitýdan buryn osy institýtty odan ári damytý úshin jaǵdai jasaý qajettigin aitty.
«Biz ádette eldiń eń joǵarǵy jáne zań shyǵarýshy organy dep aitamyz jáne bul bizge abstraktsiia siiaqty estiledi. Biraq menińshe, Prezident Joldaýynda taǵy da majoritarlyq-proportsionaldy júiege oralýǵa jaǵdai jasaldy jáne joly belgilendi. Biz ony alǵash ret 1999 jyly qazan aiynda engizgen edik. Biraq onda partiialyq ondyq erejesi boldy, iaǵni 10% partiialyq tizim boiynsha, 90% - okrýgter boiynsha sailanatyn. Sodan keiin biz osy majoritarlyq júieni tolyǵymen alyp tastadyq, tek partiialyq júieni qaldyrdyq, endi 30%-dan 70%-ǵa qaita oralamyz. Bul tsifrlarǵa kim taldaý jasap, belgileitini áli kúnge deiin túsiniksiz», - dedi Ermuhamet Ertisbaev.
Spiker barlyq saiasi partiialarǵa 50-50 paiyzǵa deiingi araqatynasty qoldaýdy talap etetinin jáne suraitynyn, osynyń ádil bolatynyn jetkizdi.
Sonymen birge, Qazaqstan halyq partiiasynyń tóraǵasy eldegi ústem partiianyń qurylýy tutas saiasi básekelestikti joidy degen pikir bildirdi.
«Ásirese Táýelsizdigimizdiń úshinshi onjyldyǵyna, kúshti dominantty partiia qurylǵan júiege keldik. 2007 jylǵa deiin bizdiń elde saiasi demokratiia deńgeii aitarlyqtai joǵary boldy – básekelestik te, saiasi kúres te, oppozitsiia da bar edi. Men muny birneshe ret aitqan bolatynmyn. Biraq, tórt partiianyń birigýi jáne eń myqty avangardtyq, ústem partiianyń qurylýy eldegi saiasi básekeni óltirdi», - dedi Ermuhamet Ertisbaev.
Ertisbaev Prezident Qasym-Jomart Toqaevtyń jaǵdaidy túzetýdiń naqty joldaryn belgilegenin atap ótti.
«Memleket basshysy óz Joldaýynda naqty naqty jospar belgiledi. Prezident saiasi partiiaǵa kirmeidi, ákimder de biliktiń atqarýshy-bólý tarmaǵyn partiialyq bilikpen bailanystyrmaý úshin saiasi qyzmetinen bas tartýda, taǵy da qaitalaimyn, bular saiasi demokratiianyń eshqandai damýyna jol bermeidi», - dedi Ermuhamet Ertisbaev.
