Foto: baq.kz
Qazaqstan Respýblikasynyń Memlekettik keńesshisi Erlan Qarin sońǵy kúnderi til máselesine qatysty kóterilip jatqan áńgimege pikir bildirdi, dep habarlaidy Ult.kz.
«Kesheden beri áleýmettik jelilerde memlekettik tildiń mártebesine qatysty ártúrli pikir aitylyp, qyzý talqynyń taqyrybyna ainalǵanyn kórip otyrmyz. Oi bólisken, kózqarasty ashyq bildirgen durys. Biraq «bilik qazaq tiline qiianat jasady» deý – bos áńgime, daýryqpa sóz. Attanǵa salyp, aiǵaiǵa basyp, joq jerden shý shyǵaratyndai eshteńe bolǵan joq. Memlekettiń tilge qatysty ustanymy sol qalpy. Qazaq tilin elimizdegi etnosaralyq qatynas tiline ainaldyrýǵa qatysty baǵytynan ainymai, óz arnasymen turaqty túrde jalǵasa beredi. Assambleia sessiiasynda Prezident osyny taǵy da anyq aitty.
Jalpy, qazaq tiliniń bolashaǵyna qatysty pessimistik oidan arylatyn ýaqyt jetti. Men muny buryn da aitqanmyn, taǵy da qaitalaǵym keledi. Kerisinshe, qazaq tiliniń qoǵamdaǵy róli jyl ótken saiyn artyp keledi. Eń bastysy, qazaq tili – jastardyń tiline ainaldy. Jas ǵalymdar, ónerpazdar, kásipkerler ana tilimizdi keńinen qoldanyp, óz baǵyttarynda barynsha damytyp jatyr. Demek «qazaq tiliniń bolashaǵy joq» dep aitý eshqandai qisynǵa kelmeidi», – dedi Memlekettik keńesshi.
Biraq bul jerde bir nárseni túsinýimiz kerek ekenin aitqan ol «memlekettik tildiń mártebesi «ur da jyq» ádispen óspeidi» dedi. Erlan Qarinnyń pikirinshe qazaq tilin qalqan etip popýlistik áreketpen ainalysýǵa bolmaidy.
«Naǵyz tilge janashyr adam bulai jasamaidy. Jáne qazirgidei almaǵaiyp zamanda mundai áreketter eldegi jaǵdaiǵa ziianyn tigizýi múmkin. Memlekettik tildiń mártebesin arttyrý naqty josparmen, júieli jumyspen atqarylady. Sondyqtan týǵan tilimizdiń tamyryn tereńdetý isin aldaǵy ýaqytta da aqyl-parasatpen atqarýǵa tiispiz», – dep sózin jalǵady E. Qarin.
Sóz sońynda Erlan Qarin búginde elimizde tek qazaq tiline qatysty ǵana emes, jalpy ulttyq biregeilikti, ulttyq bolmysymyzdy dáripteitin aýqymdy bastamalar qolǵa alynyp, júzege asyrylyp jatqanyn, Ulttyq merekemiz Naýryz jańasha sipat alyp, ózgeshe atalyp jatqanyn aitty. Sondai-aq ol:
«Ulttyq kiim kúnin» qoǵam óte jyly qabyldady. Biyl alǵash ret ótken «Ulttyq kitap kúni» de halqymyzǵa paidaly bastamanyń biri bolmaq. Osylai bári birte-birte retke keledi» , – dep qosty.
Aita keteiik, Qazaqstan Respýblikasy Prezident Qasym-Jomart Toqaevtyń Qazaqstan halqy assambleiasynda «Eshkim eshkimdi myna tilde sóile dep mindettei almaidy, tildi tý etken arandatýshylar bar» degen sózi áleýmettik jelide qyzý talqylanyp, Prezidenttiń sózine narazy bolǵandar da, jaqtaǵandar da tabyldy.
