Qazaqstan musylmandary dini basqarmasy Ǵulamalar Keńesiniń XV májilisinde meshit jamaǵattary men jekelei azamattardan kelip túsken suraqtar men ótinishterge bailanysty musylman ziratynyń qaǵidalary men talaptaryn bekitti, dep habarlaidy "Ult aqparat" QMDB baspasóz qyzmetine silteme jasap.
Qabyldanǵan qaǵidalar men talaptar mátininde qabirdi qorshaý, qabir ústine qurylys nysandaryn salý, qabir basyna belgi tas qoiý, onyń ainalasyn tazalaý, túzetý jáne taǵy da basqa máseleler qamtylǵan.
«Musylman ziratynyń qaǵidalary men talaptary» dep atalatyn qujat mátininde: «Qabir taptalyp, aiaqasty bolmaýy úshin qoǵamdyq ziratty tutas qorshaǵan abzal. Tutas qorshalǵan zirattyń ishindegi qabirdi jeke-jeke qorshaý qajet emes. Eger qabirstan tolyqtai qorshalmasa, aiaqqa taptalmas úshin qabirdi shariǵat sheńberinde tórtqulaq etip qorshaýǵa ruqsat beriledi. Qabir ústine qurylys nysandaryn salýǵa shariǵi turǵydan ruqsat joq. Sahaba Jábirden jetken hadiste: «Paiǵambarymyz (Allanyń oǵan salaýaty men sálemi bolsyn) qabirdi kóterýden, ústine otyrýdan, ústine qurylys salýdan tyidy», – degen (Imam Múslim, Janaza baby). Eger qabir basyna kesene salynyp qoiylsa, ony buzýǵa bolmaidy. Alaida keibir Islam ǵalymdarynyń pikiri boiynsha, ǵulama-ǵalymnyń, el bilegen han-sultandardyń, bi-batyrlardyń kesenesin kóterýge ruqsat berilgen («Hashiiatý ibn Abidin», 2 tom, 237-bet).
Qabir basyna belgi retinde tas qoiýǵa ruqsat etiledi. Paiǵambarymyz (Allanyń oǵan salaýaty men sálemi bolsyn) óziniń sút baýyry Osman ibn Mazýndy jerlep bolǵan soń, qabirin ońai taýyp alý maqsatynda úlken bir tasty kóterip ákelip belgi úshin bas jaǵyna qoiǵan (Ábý Dáýid. Janaza baby). Alaida belgi retinde qoiylǵan qulpytasqa sýret salýǵa, sondai-aq, qulpytasty músin beinesinde oiyp jasaýǵa bolmaidy. Tasqa máiittiń aty-jónin, týylǵan jáne dúnieden ótken kúnin jazýǵa, sondai-aq, ai belgisin qoiýǵa ruqsat. Biraq Quran aiattary aiaq asty bolyp ketpes úshin qulpytasqa jazbaǵan jón. Qabirdiń laqatyn jabatyn materialǵa kúidirilgen kirpish, qara qaǵaz, tsellofan paidalanbaǵan durys. Qabirdi jabý úshin tabiǵi materialdardan aǵash, taqtai, shybyq, plitany paidalanýǵa bolady. Qabir ainalasyn tazalaýǵa, túzetýge ruqsat. Al ony jańalaýǵa, boiaýǵa t.b. bolmaidy. Qabirdiń topyraǵy túieniń órkeshindei biiktikte ǵana jerden kóterilýi tiis. Qabir tek qana óz topyraǵymen ǵana kómiledi. Syrttan basqa topyraq qosý, ústin tegistep, tsementpen quiý nemese túrli maily nárseler jaǵý – mákrúh (jaǵymsyz áreket). Musylmannyń qabiri ózge din ókilderi ziratymen aralaspai, bólek qazylýy tiis», – delingen.
Kórneki sýret Azattyq saitynan alyndy
