Foto: Ortkom
Biyl 1 sáýiri men 31 mamyr aralyǵynda Armeniia, Belgiia, Latviia, Litva, Rýmyniia, Frantsiia jáne Shveitsariia elshilikteri Qazaqstanda frantsýz tiline jáne frankofon mádenietteriniń kóptúrliligine arnalǵan Frankofoniia kóktemi mádeni festivalin uiymdastyrady. Bul týraly Ortalyq kommýnikatsiialar qyzmetinde ótken baspasóz otyrysynda aityldy, dep habarlaidy Ult.kz.
Frantsýz Alianstary, frankofon assotsiatsiialar jáne birneshe qazaqstandyq mádeniet mekemelerimen yntymaqtastyqta uiymdastyrylǵan festival baǵdarlamasyna ár túrli salalardaǵy kóptegen sharalar endi. Olar - kino, zamanaýi mýzyka, zamanaýi bi, konferentsiialar, ádebi kezdesýler, virtýaldy shyndyq pen komikster kórmeleri jáne frantsýz tilimen bailanysty túrli baiqaýlar men saiystar.
15-Frankofoniia kóktemi Qazaqstannyń Almaty, Aqtobe, Astana, Karaǵandy, Óskemen jáne Shymkent qalalarynda ótedi. Biylǵy sharalar baǵdarlamasynyń máiegi – innovatsiia jáne shyǵarmashylyqtyń kómegimen bolashaq týraly frantsýz tilinde armandaý.
Frankofoniia degenimiz ne?
1970 j qurylǵan Halyqaralyq Frankofoniia Uiymy (HFU) búgingi tańda 90 memleket pen úkimetti biriktirip otyr.
Uiymnyń negizgi mindeti – frantsýz tiliniń órisin keńeitý jáne tilder alýandyǵyn demeý, sonymen qatar, bilim berý men mádenietter dialogyn, turaqty damýdy jáne niettestikti, demokratiia men beibitshilikti nasihattaý. 2024 j qazan aiynda Frantsiianyń Viller-Kottre jáne Parij qalalarynda Frankofoniia memleket basshylary jáne úkimetteriniń XIX konferentsiiasy ótti. Kelesi sammit 2026 j Kambodjada ótedi. Qazaqstandaǵy Frankofoniia kóktemi 15 jyldan beri osyndai yntymaqtastyqtyń negizgi sharasy bolyp keledi.
Armeniianyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne Ókiletti Elshisi Armen Gevondiannyń aitýynsha frankofoniia – halyqtarǵa mádenietti tereńirek qabyldaýǵa múmkindik beretin, sol arqyly memleketaralyq yntymaqtastyq palitrasyn baiytatyn mádenietter, dástúrler, erekshe ádet-ǵuryptardyń tyǵyz toǵysýy.
"Sońǵy jyldary Armeniia men Halyqaralyq frankofoniia uiymy arasyndaǵy yntymaqtastyq jańa serpin aldy. Armeniiada Frankofoniianyń onynshy sporttyq jáne mádeni oiyndaryna daiyndyq júrip jatyr, ony 2027 jyly 23 shildeden 1 tamyzǵa deiin Erevanda ótkizý josparlanǵan. Bul Frankofoniia elderimen dostyq qarym-qatynasty nyǵaityp qana qoimai, Armeniiada frantsýz tiliniń taralýyna eleýli úles qosý úshin uiymdastyrylmaq", - dedi Armeniia elshisi.
Frantsýz tili qoldaný órisi boiynsha álemdegi besinshi til
Frantsýz tilin jahannyń bes qurlyǵynda 321 million adam qoldanady. Sonymen qatar, ol álemde meńgerýshiler sany boiynsha ekinshi (51 million adam), al internettegi qoldanysy boiynsha tórtinshi til. Frantsýz tili 29 memlekette jáne BUU, Soltústik atlantikalyq kelisim uiymy (OTAN), Eýropa odaǵy siiaqty halyqaralyq uiymdarda resmi til mártebesine ie. Qazaqstanda frantsýz tilin 11000 mektep oqýshysy meńgerýde, al bul tilde sóilei alatyndar sany 25000 adamǵa deiin jetedi.
