Ekologiia ministrligi kiikter popýliatsiiasyn saqtaýǵa shaqyrady

Ekologiia ministrligi kiikter popýliatsiiasyn saqtaýǵa shaqyrady


Ekologiia, geologiia jáne tabiǵi resýrstar ministrligi kiikter popýliatsiiasyn saqtaýǵa shaqyrady, dep habarlaidy "Ult aqparat" vedomstvonyń Telegram paraqshasyna silteme jasap.

«Búgin - halyqaralyq kiik kúni. Kiikterdiń dúniejúzilik taralymynyń 90%-dan astamy Qazaqstanda mekendeidi. Olardyń - Betpaqdala, Oral jáne Ústirt sekildi úsh popýliatsiiasy bar. Kiiktiń qazirgi jaiylym aimaǵy elimizdegi on ákimshilik oblystyń aýmaǵyn qamtyp, tipti Ózbekstan men Resei Federatsiiasynyń kórshiles oblystaryna da taralady», delingen habarlamada.

Ministrliktiń málimetinshe, qazirgi tańda janýarlardyń sirek kezdesetin jáne joiylyp bara jatqan túrleri men kiikti qorǵaý, ósimin molaitýmen Orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúniesi komitetine qarasty «Ohotzooprom «ÓB» RMQK ainalysady.

«Aita keteiik, elimizdegi kiikterdiń sany ár jyldary ózgerip otyrdy. Máselen, HH ǵasyrda kiikterdiń eń kóp sany 1970-shi jyldary - 510 myńnan 1 mln 200 myńǵa deiin, eń az sany – 1990-shy jyldary – 148-den 976 myńǵa deiin tirkeldi. Sodan keiin 10 jyl boiy, negizinen brakonerliktiń nátijesinde turaqty tómendeý baiqaldy. HHI ǵasyrdyń basynda olardyń sany edáýir tómendep, 2003 jyly 21,1 myńǵa jetti», delingen habarlamada.

Qazirgi ýaqytta QR Ekologiia, geologiia jáne tabiǵi resýrstar ministrligi, Ohotzooprom, Zoologiia institýty qabyldaǵan qorǵaý sharalarynyń arqasynda kiikterdiń sany qalpyna kele bastady. 2019 jylǵy málimet boiynsha kiik sany 334 400 boldy. 2020 jyly pandemiiaǵa bailanysty esep júrgizilgen joq. Qazir sanaq qaita jandandy jáne nátijesi jyl sońynda belgili bolady.

«Kiikterdi qorǵaý úshin Komitet, QR Ishki ister ministrligi jáne Ulttyq qaýipsizdik komiteti jyl saiyn brakonerlikpen kúres boiynsha «Kiik» tabiǵatty qorǵaý aktsiiasyn ótkizedi. Qazaqstanda kiikti, olardyń bóligi men derivatyn ǵylymi maqsattarda paidalanýdan basqa, paidalanýǵa tyiym salý 2023 jylǵa deiin uzartyldy», delingen habarlamada. 

Esterińizge sala keteiik, Qazaqstan Prezidenti Qasym-Jomart Toqaev kiikterdi atqany úshin jazany qatańdatý qajettigin aitty. Elimizde brakonerlik úshin qylmystyq zańnama kúsheitildi. Máselen, Qylmystyq kodekstiń 339-baby kiikti, onyń bólikterin nemese derivattaryn, onyń ishinde kiik múiizderin zańsyz oljalaǵany, iemdengeni, saqtaǵany, ótkizgeni, ákelgeni, áketkeni, jibergeni, tasymaldaǵany nemese joiǵany úshin múlki tárkilenip, 3 jyldan 5 jylǵa deiin bas bostandyǵyn shekteýdi ne odan aiyrýdy kózdeitin jańa bólikpen tolyqtyryldy.