QR Ulttyq bankiniń tóraǵasy Daniiar Aqyshev eldegi dollarlandyrý máselesin úlken problema dep atady. Bas bankir bul protsesti júzege asyrýǵa qandai kúsh talap etiletindigin aityp berdi, dep habarlaidy Ult.kz tilshisi QazAqparat agenttigine silteme jasap.
Onyń aitýynsha, dollarlandyrýdyń joǵary kórsetkishteri ekinshi deńgeili bankterdiń ǵana emes Ulttyq banktiń de jumysyna keri áser etedi.
Alaida, bul keri áser etý yqpalyn birneshe tásildermen azaitýǵa bolady.
Ol úshin ainalymnan dollardy alyp tastaý siiaqty qadamdarǵa barýdyń keregi joq.
«Ekonomikany dollarlandyrý - úlken problema. Bul QR Ulttyq bankiniń jumysyna kedergi keltiredi. Óitkeni, bas bank ulttyq valiýtanyń emitenti bolyp tabylady. 2016 jyly eldegi dollarlandyrý kórsetkishi 80% boldy, jeke tulǵalardyń depozitteriniń barlyǵy sheteldik valiýtada boldy. Osyndai jaǵdaida bankter jumys jasai almaidy. Óitkeni olarda teńge bolmady. Ortalyq bank durys aqsha nesie saiasatyn júrgize almady. Óitkeni, biz teńge naryǵyndaǵy stavkalardy paidalanamyz. Al bankterde tek dollar», - dedi D. Aqyshev.
Bas bankir teńge depozitteriniń kólemin arttyrý úshin qandai qadam jasalǵanyn aityp ótti.
«Dollarlandyrý protsesin bastan ótkerý kerek. Muny naryqtyq tetiktermen jasaýǵa bolady. Árine, ákimshilik quraldar da bar. Biraq dollarmen aqsha jiiýǵa tikelei tyiym salý Qazaqstanda múmkin emes.
Sondyqtan teńge depozitteriniń stavkasyn kóterip, dollar depozitteriniń stavkalaryn azaittyq. Qazirgi tańda jeke tulǵalar, kásiporyndar, men uiymdar aktivterin teńgege aýystyra bastady. Taldaý qorytyndysyna sáikes, sońǵy 15 aida dollar baǵamy tómendedi», - dedi ol.
Aita ketý kerek, 2015 jyly Qazaqstanda ekonomikadaǵy dollarlandyrý deńgeiin tómendetý boiynsha jospar qabyldanǵan bolatyn. Bul jospar QR Úkimetiniń otyrysynda, Ulttyq bank basqarmasynyń otyrysynda maquldandy.
Josparǵa makroekonomikalyq turaqtylyqty qamtamasyz etý, qarajattyń kóleńkeli ainalymyn qysqartý men naqty aqshasyz tólem kólemin damytý, ulttyq valiýtanyń basymdyǵyn arttyrý siiaqty 3 negizgi strategiialyq baǵyt engen bolatyn.
2017 jyldyń sáýiriniń sońynda ulttyq valiýtadaǵy depozitter kólemi 9 090,2 mlrd teńgege jetken (1 aida 2,6%-ǵa ósken), sheteldik valiýtadaǵy depozit kólemi 1 aida 1,4%-ǵa azaiyp, 8 654,7 mlrd teńge boldy.
Osymen ekinshi ai boiy ulttyq valiýtadaǵy depozitter kólmi sheteldik valiýtadaǵy depozitter kóleminen artyq bolyp otyr.
Dollarlandyrý kólemi 49,8%-dan 48,8%-ǵa deiin tómendedi.
Zańdy tulǵalardyń ulttyq valiýtadaǵy depozitteri 2017 jyly sáýirde 0,6%-ǵa artyp, 5 752,5 mlrd teńgeni qurady. Sheteldik valiýtadaǵy depozit kólemi 0,3%-ǵa tómendep, 4 415,9 mlrd teńgege jetti.
